Thank you very much for an informative and interesting article.
After reading all the comments of this article, I wish to say that I am a
practical example of a student of music who is using keyboard, to check my own notes and pitchings everyday, as per your valuable suggestion, you gave us, a few years back. It is definitely helping me.
It is not possible to practise only in front of a teacher because of so many reasons, and long distances in cities being one of them.
Another point is, if it is any other instrument, like veena or violin,
somebody has to teach us even how to hold it. Learning to play M1 or M2 in those instruments is more difficult than singing vocally. So they cannot be used by vocal students for learning purpose.
If everybody says “Sangitam Mahasamudram”, “Purva Janma Punyam”, many people will hesitate even to start learning Classical music.
You are the one, at least who tells us “It is simple, you all can try”.
Thanks a lot.
Thanks to Eemaata too, for publishing such an useful article.
ప్రసాద్ గారి వ్యాసం ఔత్సాహికులకి ఎంతగానో ఉపయోగపడుతుంది.
వారు చెప్పినట్టు కీబోర్డు మీద గుర్తులు వేసుకుని సాధన చేస్తే రాగాల
లోతులు కాకపోయినా కనీసం చాయలు అర్ధమయి తదుపరి మెట్టు కి ఎదగే స్థాయి సమకూరుతుంది.
మనవి కావని ఏ వాయిద్యాన్నీ కూడా వదులుకోనవసం లేదు. ఘంటసాల వంటి వారు పాతాళభైరవి నాడే “మనవి కానివి” వాడుకుని అద్భుతవైన సంగీతం చేసేరు. కీ బోర్డు మీద సాయి గారి చులకన భావం సముచితంగా లేదు. అయితే వారి భావం ఈ నాడూ అన్ని వాయిద్యాల చోటునా కీ బోర్డు మన కొత్త దర్శకులు వాడుకోడం గురించై ఉంటుంది.
ఏమైనా వారి ధన్యవాదాలూ, క్షమాపణలూ వారి స్థాయి కి తగ్గ ట్టు లేవు.
ప్రసాద్ గారు తమ విద్వత్ప్ర కటన కై ఈ వ్యాసం రాసినట్టు నాకనిపించలేదు. రాగం అంటే ఔత్సాహికులకి నీరసం రాకుండా ఆసక్తి కలిగి అభిరుచి గా మారాలని చేసిన సత్ప్రయత్నమని నా ఉద్దేశం. ఒక వాయిద్యాన్ని ఆకాశానికెత్తి వేరే వాటిని తొక్కేయాలని ఆయన ఇవాళ శ్రమపడి ఒక వ్యాసం రాసేరని నేననుకోను. వ్యాస కర్తగా ఆయన తన అనుభవాన్ని, qualifications ని చెప్పుకుంటే అది వ్యాసానికి మరింత authenticity ని ఇవ్వగలదని నా అభిప్రాయం.
సెలవు.
ఉద్యోగవిజయాలు సిలికాన్ఆంధ్ర వారు ప్రదర్శించగా మొట్టమొదట సారి చూశాను. గుమ్మడి గోపాలకృష్ణ కృష్ణుడు. వేలూరి గారి వ్యాసం చదువుతూ ఇదే నాటకం మన పల్లెటూళ్ళల్లో చూసుంటే ఎలాగుండేదో ఊహించుకోగలిగేను.
ఇందులో అన్వయం చెప్పుకోలేక పోడానికీ, అర్ధం కాక పోడానికీ ఏముంది? వాక్యక్రమంలో అన్వయాలు వెతుక్కునే ఛాందసులకిది తప్పనో, ఫ్రాయిడియన్ స్లిప్పనో అనిపించచ్చు గానీ, ఇది నిజానికి చాలా లోతైన వాక్య నిర్మాణం. తెలుగు సాహత్యకుల గురించి జగద్విఖ్యాతమైన రహస్యాన్ని పునరుద్ఘాటిస్తూనే, గుడిపాటి వేసిన మౌలికమైన ప్రశ్నకి సమాధానమిచ్చిన, రెండువైపుల పదునున్న కత్తి లాంటి వాక్యం. ఇదీ అర్ధం కాకపోతే ఎవరు మాత్రం ఏం చేయగలరు?
ఎంత సంక్లిష్టమైన విషయాన్నయినా అంత సునాయాసంగా, హృద్యంగా ఎలారాస్తారో అర్థం కాదు. చివరి నాలుగయిదు వాక్యాల్లో ఓ పట్టాన మర్చేపోలేని, బోల్డెంత ఆలోచింపచేసే గంభీరమయిన భావనని ఇమడ్చ గలగటం మీకే చెల్లింది.
కాకపోతే కథనంలో అక్కడక్కడా కాస్త క్లారిటీ తగ్గినట్టుంది.
మీరు ఇంకా ఎక్కువగా కథలు రాయాలి. ఇలా రెండేళ్ళకి ఒకటి మీ స్థాయికి చాలదు.
నేను మీ అంత విద్వాంసుణ్ణి కాకపోయినా, సంగీతం అంటే అభిరుచి, కాస్తంత అవగాహన ఉందని అనుకుంటున్నాను. మీ వ్యాసం మీద అభిప్ర్రాయం రాయడం నా పొరపాటని గ్రహించాను. మీ స్పందనకి ధన్యవాదాలు.
– సాయి బ్రహ్మానందం గొర్తి
నేను 1964 నుంచీ సితార్ వాయిస్తున్నాను. వీణ కూడా కొంతవరకూ వాయించగలను.
సంగీతం గురించి చెప్పాలంటే చాలానే ఉంది. పిచ్ బెండర్ సహాయంతో కీబోర్డ్ మీద అద్భుతమైన కర్నాటక గమకాలను పలికిస్తున్న తమిళ కళాకారుల గురించి సాయిగారికి బహుశా తెలిసి ఉండదు.
వయొలిన్ కూడా పాశ్చాత్య వాయిద్యమే. ముత్తుస్వామి తమ్ముడు బాలుస్వామి దీక్షితర్ మొదట దాన్ని కర్నాటక సంగీతానికి ఉపయోగించాడట.
ఒకప్పుడు శాస్త్రీయ సంగీతానికి పనికిరావనుకున్న సితార్, షెహనాయి, వేణువు, సంతూర్, మేండొలిన్, క్లారినెట్, గిటార్ మొదలైన వాయిద్యాలన్నీ ఈనాడు ప్రతిభావంతుల చేతుల్లో ఎంత బాగా వినిపిస్తున్నాయో చెప్పనక్కర్లేదు. కీబోర్డ్స్ వంటిదే అయిన హార్మోనియం బడే గులాం తదితర మహా విద్వాంసులందరికీ పక్క వాయిద్యంగా ఉపయోగపడింది. దర్బారీ కానడవంటి రాగాల విషయంలో దాని పరిమితులు వారికి తెలియవని కాదు. కొన్ని దశాబ్దాల క్రితం కర్ణాటక గాయకులు కూడా దాన్ని పక్కవాద్యంగా వాడుకున్నారని చాలామందికి తెలియకపోవచ్చు. ఇంతకీ వాయిద్యం ముఖ్యం కాదు. సంగీతమే ముఖ్యం.
ఆసక్తి ఉన్నవారు ఈ లింక్ ను చూడవచ్చు:అసలింతకీ నా వ్యాసం ఉద్దేశమేమిటో గుర్తిస్తే కీబోర్డ్స్ గురించిన ఈ చర్చ అంతా అనవసరమని అనిపిస్తుంది. సంగీతం నేర్చుకుందామనుకునే ఔత్సాహికులకు కొంతవరకూ పనికొస్తుందని రాశానేగాని సంగీతశాస్త్ర చర్చలోకి దిగడం నా ఉద్దేశం కాదు.
అనుబంధం గురించి vijaya అభిప్రాయం:
09/04/2006 12:13 am
బాగుంది కథ
సంగీతంతో కుస్తీ గురించి Girija Agasthyeswar అభిప్రాయం:
09/03/2006 10:10 pm
Respected Rohiniprasadgaru,
Thank you very much for an informative and interesting article.
After reading all the comments of this article, I wish to say that I am a
practical example of a student of music who is using keyboard, to check my own notes and pitchings everyday, as per your valuable suggestion, you gave us, a few years back. It is definitely helping me.
It is not possible to practise only in front of a teacher because of so many reasons, and long distances in cities being one of them.
Another point is, if it is any other instrument, like veena or violin,
somebody has to teach us even how to hold it. Learning to play M1 or M2 in those instruments is more difficult than singing vocally. So they cannot be used by vocal students for learning purpose.
If everybody says “Sangitam Mahasamudram”, “Purva Janma Punyam”, many people will hesitate even to start learning Classical music.
You are the one, at least who tells us “It is simple, you all can try”.
Thanks a lot.
Thanks to Eemaata too, for publishing such an useful article.
Girija Agasthyeswar
Thane
సంగీతంతో కుస్తీ గురించి unknown అభిప్రాయం:
09/03/2006 5:07 pm
ప్రసాద్ గారి వ్యాసం ఔత్సాహికులకి ఎంతగానో ఉపయోగపడుతుంది.
వారు చెప్పినట్టు కీబోర్డు మీద గుర్తులు వేసుకుని సాధన చేస్తే రాగాల
లోతులు కాకపోయినా కనీసం చాయలు అర్ధమయి తదుపరి మెట్టు కి ఎదగే స్థాయి సమకూరుతుంది.
మనవి కావని ఏ వాయిద్యాన్నీ కూడా వదులుకోనవసం లేదు. ఘంటసాల వంటి వారు పాతాళభైరవి నాడే “మనవి కానివి” వాడుకుని అద్భుతవైన సంగీతం చేసేరు. కీ బోర్డు మీద సాయి గారి చులకన భావం సముచితంగా లేదు. అయితే వారి భావం ఈ నాడూ అన్ని వాయిద్యాల చోటునా కీ బోర్డు మన కొత్త దర్శకులు వాడుకోడం గురించై ఉంటుంది.
ఏమైనా వారి ధన్యవాదాలూ, క్షమాపణలూ వారి స్థాయి కి తగ్గ ట్టు లేవు.
ప్రసాద్ గారు తమ విద్వత్ప్ర కటన కై ఈ వ్యాసం రాసినట్టు నాకనిపించలేదు. రాగం అంటే ఔత్సాహికులకి నీరసం రాకుండా ఆసక్తి కలిగి అభిరుచి గా మారాలని చేసిన సత్ప్రయత్నమని నా ఉద్దేశం. ఒక వాయిద్యాన్ని ఆకాశానికెత్తి వేరే వాటిని తొక్కేయాలని ఆయన ఇవాళ శ్రమపడి ఒక వ్యాసం రాసేరని నేననుకోను. వ్యాస కర్తగా ఆయన తన అనుభవాన్ని, qualifications ని చెప్పుకుంటే అది వ్యాసానికి మరింత authenticity ని ఇవ్వగలదని నా అభిప్రాయం.
సెలవు.
ఒక వేసవి గురించి vijaya అభిప్రాయం:
09/03/2006 8:04 am
చాలా బాగుంది, ఇండియా నించి వచ్చాను మొన్ననే. అమ్మగురించి నాగురించి నా పాపాయి గురించి చూసి రాసినట్టు వుంది
గత శతాబ్దంలో ప్రజాకవులు గురించి Rao Vemuri అభిప్రాయం:
09/03/2006 7:27 am
ఉద్యోగవిజయాలు సిలికాన్ఆంధ్ర వారు ప్రదర్శించగా మొట్టమొదట సారి చూశాను. గుమ్మడి గోపాలకృష్ణ కృష్ణుడు. వేలూరి గారి వ్యాసం చదువుతూ ఇదే నాటకం మన పల్లెటూళ్ళల్లో చూసుంటే ఎలాగుండేదో ఊహించుకోగలిగేను.
“తండ్రి” తనం గురించి Ch.Venu అభిప్రాయం:
09/03/2006 6:50 am
The story by Mr Prasad is good. Dialogues are natural.
సాహిత్య చర్చలు – పర్యవసానాలు గురించి Madhav Machavaram అభిప్రాయం:
09/03/2006 5:05 am
ఇందులో అన్వయం చెప్పుకోలేక పోడానికీ, అర్ధం కాక పోడానికీ ఏముంది? వాక్యక్రమంలో అన్వయాలు వెతుక్కునే ఛాందసులకిది తప్పనో, ఫ్రాయిడియన్ స్లిప్పనో అనిపించచ్చు గానీ, ఇది నిజానికి చాలా లోతైన వాక్య నిర్మాణం. తెలుగు సాహత్యకుల గురించి జగద్విఖ్యాతమైన రహస్యాన్ని పునరుద్ఘాటిస్తూనే, గుడిపాటి వేసిన మౌలికమైన ప్రశ్నకి సమాధానమిచ్చిన, రెండువైపుల పదునున్న కత్తి లాంటి వాక్యం. ఇదీ అర్ధం కాకపోతే ఎవరు మాత్రం ఏం చేయగలరు?
ఒక వేసవి గురించి అక్కిరాజు భట్టిప్రోలు అభిప్రాయం:
09/02/2006 11:11 pm
చంద్రా…
ఎంత సంక్లిష్టమైన విషయాన్నయినా అంత సునాయాసంగా, హృద్యంగా ఎలారాస్తారో అర్థం కాదు. చివరి నాలుగయిదు వాక్యాల్లో ఓ పట్టాన మర్చేపోలేని, బోల్డెంత ఆలోచింపచేసే గంభీరమయిన భావనని ఇమడ్చ గలగటం మీకే చెల్లింది.
కాకపోతే కథనంలో అక్కడక్కడా కాస్త క్లారిటీ తగ్గినట్టుంది.
మీరు ఇంకా ఎక్కువగా కథలు రాయాలి. ఇలా రెండేళ్ళకి ఒకటి మీ స్థాయికి చాలదు.
అక్కిరాజు
సంగీతంతో కుస్తీ గురించి Sai Brahmanandam Gorti అభిప్రాయం:
09/02/2006 12:47 pm
నేను మీ అంత విద్వాంసుణ్ణి కాకపోయినా, సంగీతం అంటే అభిరుచి, కాస్తంత అవగాహన ఉందని అనుకుంటున్నాను. మీ వ్యాసం మీద అభిప్ర్రాయం రాయడం నా పొరపాటని గ్రహించాను. మీ స్పందనకి ధన్యవాదాలు.
– సాయి బ్రహ్మానందం గొర్తి
సంగీతంతో కుస్తీ గురించి Rohiniprasad అభిప్రాయం:
09/02/2006 11:21 am
నేను 1964 నుంచీ సితార్ వాయిస్తున్నాను. వీణ కూడా కొంతవరకూ వాయించగలను.
సంగీతం గురించి చెప్పాలంటే చాలానే ఉంది. పిచ్ బెండర్ సహాయంతో కీబోర్డ్ మీద అద్భుతమైన కర్నాటక గమకాలను పలికిస్తున్న తమిళ కళాకారుల గురించి సాయిగారికి బహుశా తెలిసి ఉండదు.
వయొలిన్ కూడా పాశ్చాత్య వాయిద్యమే. ముత్తుస్వామి తమ్ముడు బాలుస్వామి దీక్షితర్ మొదట దాన్ని కర్నాటక సంగీతానికి ఉపయోగించాడట.
ఒకప్పుడు శాస్త్రీయ సంగీతానికి పనికిరావనుకున్న సితార్, షెహనాయి, వేణువు, సంతూర్, మేండొలిన్, క్లారినెట్, గిటార్ మొదలైన వాయిద్యాలన్నీ ఈనాడు ప్రతిభావంతుల చేతుల్లో ఎంత బాగా వినిపిస్తున్నాయో చెప్పనక్కర్లేదు. కీబోర్డ్స్ వంటిదే అయిన హార్మోనియం బడే గులాం తదితర మహా విద్వాంసులందరికీ పక్క వాయిద్యంగా ఉపయోగపడింది. దర్బారీ కానడవంటి రాగాల విషయంలో దాని పరిమితులు వారికి తెలియవని కాదు. కొన్ని దశాబ్దాల క్రితం కర్ణాటక గాయకులు కూడా దాన్ని పక్కవాద్యంగా వాడుకున్నారని చాలామందికి తెలియకపోవచ్చు. ఇంతకీ వాయిద్యం ముఖ్యం కాదు. సంగీతమే ముఖ్యం.
ఆసక్తి ఉన్నవారు ఈ లింక్ ను చూడవచ్చు:అసలింతకీ నా వ్యాసం ఉద్దేశమేమిటో గుర్తిస్తే కీబోర్డ్స్ గురించిన ఈ చర్చ అంతా అనవసరమని అనిపిస్తుంది. సంగీతం నేర్చుకుందామనుకునే ఔత్సాహికులకు కొంతవరకూ పనికొస్తుందని రాశానేగాని సంగీతశాస్త్ర చర్చలోకి దిగడం నా ఉద్దేశం కాదు.