మంచి చారిత్రికనవల లక్షణాలు ఏమిటని వితర్కించుకొన్నప్పుడు మనకు వెంటనే చారిత్రికనవల అన్న పదబంధంలోనే ఒక విరోధాభాస (paradox) కనిపిస్తుంది. నవల అంటేనే కల్పిత సాహిత్యం. […]
శీర్షికలు సంచికలు
ఎప్పుడు ఎక్కడ కలిసినా, మాట్లాడుకున్నా మాబుగాడ్ని తలుచుకోకుండా అసలు ఉండలేం. వాడు కబుర్లు మొదలెడితే చాలు “బుస్సులు రోయ్, బుస్సులు” అని చేత్తో పడగ విప్పుకునే వాళ్ళం.
పెద్దన చేసిన ఒక సాహసం వరూధిని అనే పాత్రను సృష్టించటం. అదివరకు ఎన్నో స్త్రీపాత్రలు వచ్చాయి కాని వరూధిని వంటి వ్యక్తిని సృష్టించే పరిస్థితులు, కవులు అంతవరకు రాలేదు. కృష్ణదేవరాయల పాలన నాటి రాజకీయ, సాంఘిక స్థితిగతులు పెద్దనవంటి వారు విలాసభరితమైన సాహిత్యాన్ని, విలాసులైన స్త్రీపాత్రలను నిర్మించటానికి అనుకూలమయ్యాయి.
ఆ దృశ్యం చూసేసరికి హెక్టర్కి చిర్రెత్తుకొచ్చింది. “ఇక్కడ గోళ్ళు గిల్లుకుంటూ ఎలా కూర్చోగలుగుతున్నావ్? అక్కడ మన సైనికులు శత్రువుల చేతుల్లో ప్రాణాలు పోగొట్టుకుంటున్నారే! అక్కడ మన ఆడంగులు భరించరాని రీతుల్లో భయపడి విలవిలలాడుతున్నారే! ఇక్కడ నువ్వు నీ డాలుకు మెరుగులు దిద్దుతూ అందులోనే నీ ప్రతిబింబాన్ని చూసుకుని మురిసిపోతున్నావా? నువ్వు మమ్మల్ని అందరినీ నట్టేట ముంచేవు కదా! ట్రోయ్ నగరం పతనమైపోతూ ఉంటే నీకు చీమ కుట్టినట్లయినా లేదా?”
నా ఆనందపు అనుభూతుల్లో నేను వూరేగుతుండగా స్వర్గాధిపతినుండి పిలుపు వచ్చింది. వారి ముందు హాజరై చేతులు జోడించాను. “నిన్ను స్వర్గలోకంనుండి నరకలోకమునకు బదిలీ చేయడమైనది,” అని స్వర్గాధిపతి మాట వినేసరికి నా గుండె గొంతులోకి కాదు, యేకంగా నోట్లోకి వచ్చేసింది.
కూతురి బాధని అర్థం చేసుకున్న శ్రీధర్ ఆమెను దగ్గరకు తీసుకొని… “సరే, ఏం పర్వాలేదు. ఇప్పుడు ఇది నీ ప్రోగ్రాం టైం. అస్సలు ఏడవకూడదు, అర్థమైందా! ఈ ప్రోగ్రాం అయిన తర్వాత మనిద్దరం హవాయి ట్రిప్కి వెళ్తున్నాం గుర్తుంది కదా!” అంటూ ఆమెను మరిపించే ప్రయత్నం చేశాడు.
జగమెల్ల శివలీల భగవదర్థపు లీల
ఖగలీల మృగలీల క్రిమికీటలీల
నగ నదీ నద లీల పైన మనుజులలీల
అగణితపు లీలయిది – మంకుతిమ్మ
ఒక కవిత నుండి నిన్ను నువు తప్పిపోయిన ఈరోజున
నీ నుండి మరికాస్త తప్పిపోయావు
మరలా ఎన్ని యుగాలు, పాలపుంతలు గడవాలి
తానూ, నువ్వు కలవటానికి
పాము కుబుసం వదిలినట్లు
జీవత్వం విడిచిన మనుషులు
ఎవరి వలయంలో వాళ్ళు గిరికిలు కొట్టే
జీవచ్ఛవాలు
పంచభూతాలతో సమానంగా ప్రయాణిస్తూ,
ఈ మోసపూరితమైన కాలమే
ముక్కు మీద వేలు వేసుకునేలా జీవిస్తూ
వాసన పోకుండానే,
రంగులు రంజుగా ఉన్నప్పుడే,
జ్ఞాపకాల సిరాలో ముంచి,
పుస్తకంలో దాచుకుంటాను
“అంబికాశతకమునఁ బార్వతీ నాయికా గుణవర్ణనాదులు రసజ్ఞుల కింపుగా మృదుభాషతోఁ గూర్పఁబడినవి. నేఁటి కాలమున శృంగారసముద్రసారవిధురులు గొందఱును, భక్తి రసనియమ ప్రణాళికా పారీణులు గొందఱును ఉత్తమ దేవతా వర్ణనముల శృంగారరసభావముల రసాభాసములుగాఁ దలఁచుచున్నారు. దీనిలో నుత్తమదేవత లైన నంబికాశివుల పరస్పర శృంగార రసోద్దీప్తి వర్ణింపఁబడినది గాని ధ్వనికారుల మతమున రసాభాస మనునది మాత్రము దీనిలో నెచ్చటఁ గానరాదు.”
రాక్షస వనితల వశమున,
దీక్షను నిలిపితివి బ్రతుకు దీవెన దొరికెన్!
వీక్షింతువు రాముని, నిను
రక్షించగ కపులగూడి రావణు జంపన్!
దాదాపు చదునుగా ఉన్న సముద్రం. ఎక్కడా దిగుడుగానీ గుంటలుగానీ ఉన్న ఛాయలు కనిపించడం లేదు. చదునుగా ఉన్న నేలంతా నున్నని లేతలేత రంగుల రాళ్ళు… మధ్యలో చిన్న చిన్న ఇసుకమేటలు…కంటికి కనిపించకుండా పోయినా వెనుకనుంచి మసక వెన్నెల చిందిస్తోన్న కృష్ణ తదియ చంద్రుడు – ఆ మసక వెలుగులో సముద్రగర్భమంతా వివరంగానే కనిపించడం, ఎన్నో యేళ్ళ తర్వాత జోరువానలో ఆరుబయటకు చేరడం, ఎదురుగా రారమ్మని పిలిచే నీరు తీసిన సముద్రగర్భం.
ఆ మాట నందినికి గుర్తుండిపోయింది. అమెరికాలో తను స్వతంత్రంగా ఉంటుంది. నిర్ణయాలు తీసుకుంటుంది, సమస్యలు తనే చూసుకుంటుంది. ఇంట్లో మాత్రం లలిత ఒక ప్రత్యేకమైన స్వరంతో ‘నందినీ’ అని పిలిస్తే, క్షణాల్లో పదిహేడేళ్ల అమ్మాయిగా మారిపోతుంది. ఒక దేశం దాటితే మనిషి మారిపోవచ్చు. ఒక గది దాటితే మళ్లీ పాత మనిషి అయిపోవచ్చు.
ఎలక్ట్రాన్ ఒక కక్ష్య నుంచి మరొకదానికి ఎలా వెళుతుంది? మధ్యలో దాని గమనం ఏమిటి? సంప్రదాయ యాంత్రికశాస్త్రంతో ఆ ప్రయాణాన్ని వివరించగలమా?
“సామీ ఇట్లాంటివి ఎన్నో చూసినా, నరున్ని నమ్మితే కాదని నిన్ను నమ్ముతా ఉండా, ఇది నిజిమేనా” అంటే “నిజమే” ఆనే వానదేవుడు. ఆ మాట తీసుకొని ఇద్దరూ ఒగటైరి. పొగులంతా ఆ వానదేవున్ని ఎవరూ చూడకుండా బంగారు బల్లిని చేసేది, గోడకు కరిపిచ్చేది. రేయి మల్ల మామూలు మనిసయ్యేది. ఇట్లా ఆరు నెలలు గడుస్తుంది.
గతనెలలో ఈమాట యూట్యూబ్ ఛానెల్కు కొత్తగా అప్లోడ్ చేసిన రచనల వివరాలు ఇవీ
1910 డిసెంబరు 14న తన మిత్రుడు బెర్ట్రం బోల్ట్వుడ్కు రాసిన ఉత్తరంలో, “జె. జె. పరమాణువు కంటే ఎంతో మెరుగైన నమూనాను నేను రూపొందించగలనని అనుకుంటున్నాను; మన ప్రయోగాల లెక్కలకూ అది చక్కగా సరిపోతుంది,” అని రాశాడు.
జీవించడానికి కూడా తాత్త్వికత అవసరం లేదు. జీవితాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి మాత్రమే తాత్త్వికత అవసరం. మరణాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికికూడా తాత్త్వికత అవసరమే.