వివిధ అంశాలపై చర్చల సారాన్ని ప్రస్తావిస్తూ సమీక్ష అభినందనీయంగా రాశారు. ఈ సదస్సులోని ప్రసంగాల ఆడియో లేదా వీడియో క్లిప్పింగులను కూడా అందుబాటులో వుంచగలిగితే సంతోషం.
కామేశ్వరరావు గారు
ముందుగా, నచ్చనిది మర్యాదగా, అవహేళన చేయకుండా చెప్పడాన్ని పూర్తిగా అంగీకరిస్తాను. నేను రాసింది, రాస్తున్నది అది కాదనే ఆశిస్తాను.
ఇక ఈ చర్చ, కవిత ఎంతమందికి అర్థం అవ్వాలి అని opinion poll లో తూచి వెలకట్టడం కాదనుకుంటాను. సొంతంగా ఎంతవరకు కవిత అందించిన సామగ్రితోనే దానిని ఆస్వాదించడానికి వీలవుతున్నది అన్నదే ప్రశ్న అనిపిస్తుంది. కనీసం దేనిగురించో అన్నదైనా తెలియవీలవుతుందా అని కూడా.
కవిత యొక్క శీర్షిక “సువర్ణ భూమిలో…” అన్నారు. థాయలాండ్్ ని “సువర్ణభూమి” అని అంటారని చదవలేదు, వినలేదు. తెలిసిన వారు చెప్ప మనవి. థాయ్లాండ్్ పూర్వనామం సియాం. సియాం కు సంస్కృతంలో ఉన్న “శ్యామ” కు సంబంధం ఉంది. “శ్యామ” అంటే నలుపు, నీలం కాని సువర్ణమని తోచడంలేదు. ఇదంతా ఎందుకంటే, థాయలాండ్్ గురించి ఎక్కువగా తెలియని వారికి, ఈ కవిత అందించిన సామగ్రితోనే దానిని ఆస్వాదించడం కష్టం. మోహనగారు, మీరూ, చెప్పింతర్వాత కొంత background తెలిసి ఇది అసలు దేనిగురించో అన్న చిక్కుముడి వీడింది. అది చాలు పాఠకునికి ఊరటనివ్వడానికి.
కవితను ఆస్వాదించడం పక్కకు పెట్టి, అసలు దేనిగురించి చెబుతున్నారో కూడా తెలియని అయోమయ స్థితిని నివారించడం రచయిత బాధ్యతే కాదు, politeness to readers అనిపిస్తుంది. ఏం చెప్పారో అని కాదు, దేని గురించి చెప్పారో అన్నదే తేలకపోతే గందరగోళం. సమయం వెచ్చించి, కష్టపడి చదివితే, దేనిగురించి చెప్పారో కూడా తెలియని స్థితిలో ఉంటే ఆ రచనను rude to readers అని ఎందుకు అనుకోకూడదో తెలియదు. That is no reason to be rude to writer in turn.
=============
Regards
-Srinivas
ఇక్కడ వచ్చిన కొన్ని వ్యాఖ్యలు చూస్తే మనుషుల్లో ఇంతటి అసహనం ఉంటుందా అన్న ఆశ్చర్యం కలుగుతోంది, బాధేస్తోంది. ఎందుకంటే,
1. మనకి ఒక కవిత నచ్చకపోతే (అర్థంకాకపోతే) అది నచ్చలేదని (అర్థం కాలేదని) మర్యాదగా చెప్పవచ్చు, అవహేళన చెయ్యాల్సిన అవసరం లేదు.
2. సరే కొంతమందికి అర్థం కాలేదని, మాకు అర్థమయిందేదో నేను, అలానే మోహనగారు చెప్పాం. మేమేమీ కొమ్ములు మొలిచిన పాఠకులం కాదు, మామూలు పాఠకులమే. మేమర్థం చేసుకున్నట్టుగా తక్కిన వాళ్ళు అర్థం చేసుకోవాలని రూలేం లేదు. అయితే దీన్నేదో కవితకి సమర్థింపుగా అనుకోవడంలో అర్థమేముంది? నాకు భూషణ్ గారు చుట్టమేమీ కాదు, అసలు నాకతనితో పరిచయమే లేదు, అతను నా అభిమానకవి అంతకన్నా కాదు. మరి దేనికి ఉట్టినే సమర్థిస్తాను? అసలు అతని కవిత బాగుంది అని కూడా నేననలేదే! మరి సమర్థింపు ఏమిటి?
3. ప్రతికవితా మనకి అర్థం అవుతుందన్న నమ్మకమూ లేదు, అవ్వాల్సిన అవసరమూ లేదు. మనకి అర్థం కాని కవితకి వేరెవరైనా తమకి తోచిన అర్థాన్ని చెపితే, దాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించడం ఉచితమైన పని. “నేనలా అర్థం చేసుకోడానికి ప్రయత్నించను, నాకు ప్రతీదీ అప్రయత్నంగానే అర్థమవ్వాలి, అలా అవ్వకపోతే అది కవిత కాదు” అని అనుకోవడం మొండితనమే అవుతుంది. దానివల్ల నష్టపోయేది ఎవరు?
బాబాగారు, శ్రీనివాస్ గారు, బాబ్జీలు గారు,
కవితని ఒక పాఠకునిగా మనం అర్థం చేసుకొని ఎంతవరకూ ఆస్వాదించేం అన్నది ముఖ్యం కాని, అది ఎంతమందికి అర్థం అవ్వాలి? ఎక్కువమందికి అర్థమయ్యేట్టు కవి రాసాడా? అలా రాయకపోవడం కవి దోషమా ఇత్యాది వాదోపవాదనలు అవసరం అంటారా?
కవుల మనసులో ఏముందో వారు రాసిన కవిత్వం చెప్పాలితప్ప మరొకరు చెప్పజాలరు. చదవగానే ఎలాటి భావం కలగకపోతే లేదా దేనిగురించి ఈ కవిగారు రాసేరూ? అని మామూలు పాఠకుడికి అనిపిస్తే ఇలాగే వుంటుంది. యద్భావం తద్భవతి లాగ, రాసిన ప్రక్రియ వుంటే తప్పు కాదా? క్లుప్తతకి కూడా “లిమిట్” వుండాలేమో? “శుక్లాంబరధరం..” శ్లోకం గాడిద పరంగానూ వ్యాఖ్య చెయ్యొచ్చునని వేదంవారో, తాతావారో నిరూపించినట్టుంటే ఎలా?
కవిగారివల్ల పాఠకుల స్థాయి పెరగాలి. కానీ కవిగారివల్ల పాఠకులు తగ్గిపోతే అది కవిగారి తప్పే. “అర్ధవఁవకపోతే, భాషనేర్చుకుని చదవండి” అని కాబోలు విశ్వనాధ వారి సమాధానం, “జరుక్ శాస్త్రి గారికీ” “శ్రీశ్రీ” కీ. కానీ “బ్రౌణ్యం” పక్కన పెట్టుకున్నా కొరుకుడు పడని కవిత్వం సంగతి?
yadukulabhushan garu ilanTi parody lu rase avakasam ichhinanduku..andarikanna mundu aayanni congrats chestoo, ilanTi manchi rasaheenamaina padyalani.. manchi vinodam kaliginche padhatilO marikonni rayamani ..aBhyardidtoo..parady kartalaki marOsaari na santoshanni teliyajestunnanu.
adisare..vamanamoorti garu..changubhala..Enkimaama..anna oohalO vunna mahaardhamemO! mee vakyanni nenu maravanandOy.
eemaaTa sampadakuloo kaDupaara navvukOnichharu. thank u.
RAMA
[రమ గారు: మీ అభిప్రాయాన్ని ఈ సారికి రోమన్ లిపిలోనే ప్రచురిస్తున్నాము. తెలుగులో టైపుచెయ్యడం కన్నా ఇలా రోమన్ లిపిలో రాసినవి చదవడం ఇంకా కష్టమని గుర్తించగలరు. మీకు ఈమాటలో అభిప్రాయాలు రాసే డబ్బాలో తెలుగులో టైపు చెయ్యడం అలవాటు కాకపోతే తెలుగులో టైపు చెయ్యడానికి Quillpad, Baraha లాంటి సాధనాలు పరిశీలించగలరు. – సం]
చాలా థ్యాంక్స్ అండీ ఈ ఆడియో కి. శారద గారితో కలిసి విన్నాను కానీ అప్పుడు నేను చిన్న పిల్లని. నా పక్కనున్న శారద గారు అని తప్ప, ఊర్వశినీ, చలాన్నీ గుర్తించలేక పోయాను. తర్వాత ఆవిడతో కలిసి అంత సమయం గడపలేక పోయాను.
Thanks to Mohana gAru and Kameswara Rao gAru for giving us background of Thailand. Knowing nothing about Thailand, it does not make much sense. This also is a very interesting exercise in reading and writing for understanding and getting understood.
Those who enjoyed and praised the writing all did for their own different
interpretations, none related to the real background. And rest of us who did not enjoy all gave the single reason of non_understanding as their difficulty. Both kinds did not understand. But former chose to read profound interpretations while latter couldn’t.
Do we do the same if author’s name is wrongly mentioned or not at all ? As simple words are used, would we say same things if your child or niece
claimed she wrote it? If we find something salty, even though cooked by best chef, we say so.
దీనిని చదివి, స్పందించి, వ్రాసిన ప్రతి ఒక్కరూ సహృదయలే, నిస్సందేహంగా. శల్య పరీక్ష కన్నా తెలుసుకోవాలన్న కోరికే తోచిన విధంగా వెలిబుచ్చారనిపిస్తుంది.
అందరికీ చివర ఖండిక అర్థమయ్యింది, ఆసక్తికరంగా. ఎందుకంటే అది స్వానుభవంలోకి తెచ్చుకోవడానికి పాఠకునికి వేరే కొత్త ప్రాంతాలు, విషయాలు తెలియనవసరంలేదు. థాయిలాండ్్ గురించి తెలియకపోవడం పాఠకుని పొరపాటు కానే కాదు. పాఠకునికి అది తెలియకపోయినా కూడా, అర్థం అయ్యేటట్టు చెప్పకపోవడమే పొరపాటు. కవి హృదయం పాఠకుడు తెలిసుకోవడం ఎంత అవసరమో, పాఠకునికి కవి సాయపడేలా వ్యక్తీకరించడం అంతే అవసరం. లేకపోతే పాఠకుడు అనుభవించేది రసానందం కాదు, జీవహింస.
==========
విధేయుడు
-Srinivas
డిట్రాయిట్ తెలుగు లిటరరీ క్లబ్ దశవార్షికోత్సవ సమావేశాలు – ఒక సమీక్ష గురించి రానారె అభిప్రాయం:
11/07/2008 1:19 pm
వివిధ అంశాలపై చర్చల సారాన్ని ప్రస్తావిస్తూ సమీక్ష అభినందనీయంగా రాశారు. ఈ సదస్సులోని ప్రసంగాల ఆడియో లేదా వీడియో క్లిప్పింగులను కూడా అందుబాటులో వుంచగలిగితే సంతోషం.
సువర్ణభూమిలో … గురించి Srinivas Nagulapalli అభిప్రాయం:
11/07/2008 1:15 pm
కామేశ్వరరావు గారు
ముందుగా, నచ్చనిది మర్యాదగా, అవహేళన చేయకుండా చెప్పడాన్ని పూర్తిగా అంగీకరిస్తాను. నేను రాసింది, రాస్తున్నది అది కాదనే ఆశిస్తాను.
ఇక ఈ చర్చ, కవిత ఎంతమందికి అర్థం అవ్వాలి అని opinion poll లో తూచి వెలకట్టడం కాదనుకుంటాను. సొంతంగా ఎంతవరకు కవిత అందించిన సామగ్రితోనే దానిని ఆస్వాదించడానికి వీలవుతున్నది అన్నదే ప్రశ్న అనిపిస్తుంది. కనీసం దేనిగురించో అన్నదైనా తెలియవీలవుతుందా అని కూడా.
కవిత యొక్క శీర్షిక “సువర్ణ భూమిలో…” అన్నారు. థాయలాండ్్ ని “సువర్ణభూమి” అని అంటారని చదవలేదు, వినలేదు. తెలిసిన వారు చెప్ప మనవి. థాయ్లాండ్్ పూర్వనామం సియాం. సియాం కు సంస్కృతంలో ఉన్న “శ్యామ” కు సంబంధం ఉంది. “శ్యామ” అంటే నలుపు, నీలం కాని సువర్ణమని తోచడంలేదు. ఇదంతా ఎందుకంటే, థాయలాండ్్ గురించి ఎక్కువగా తెలియని వారికి, ఈ కవిత అందించిన సామగ్రితోనే దానిని ఆస్వాదించడం కష్టం. మోహనగారు, మీరూ, చెప్పింతర్వాత కొంత background తెలిసి ఇది అసలు దేనిగురించో అన్న చిక్కుముడి వీడింది. అది చాలు పాఠకునికి ఊరటనివ్వడానికి.
కవితను ఆస్వాదించడం పక్కకు పెట్టి, అసలు దేనిగురించి చెబుతున్నారో కూడా తెలియని అయోమయ స్థితిని నివారించడం రచయిత బాధ్యతే కాదు, politeness to readers అనిపిస్తుంది. ఏం చెప్పారో అని కాదు, దేని గురించి చెప్పారో అన్నదే తేలకపోతే గందరగోళం. సమయం వెచ్చించి, కష్టపడి చదివితే, దేనిగురించి చెప్పారో కూడా తెలియని స్థితిలో ఉంటే ఆ రచనను rude to readers అని ఎందుకు అనుకోకూడదో తెలియదు. That is no reason to be rude to writer in turn.
=============
Regards
-Srinivas
సువర్ణభూమిలో … గురించి Kameswara Rao అభిప్రాయం:
11/07/2008 12:26 pm
ఇక్కడ వచ్చిన కొన్ని వ్యాఖ్యలు చూస్తే మనుషుల్లో ఇంతటి అసహనం ఉంటుందా అన్న ఆశ్చర్యం కలుగుతోంది, బాధేస్తోంది. ఎందుకంటే,
1. మనకి ఒక కవిత నచ్చకపోతే (అర్థంకాకపోతే) అది నచ్చలేదని (అర్థం కాలేదని) మర్యాదగా చెప్పవచ్చు, అవహేళన చెయ్యాల్సిన అవసరం లేదు.
2. సరే కొంతమందికి అర్థం కాలేదని, మాకు అర్థమయిందేదో నేను, అలానే మోహనగారు చెప్పాం. మేమేమీ కొమ్ములు మొలిచిన పాఠకులం కాదు, మామూలు పాఠకులమే. మేమర్థం చేసుకున్నట్టుగా తక్కిన వాళ్ళు అర్థం చేసుకోవాలని రూలేం లేదు. అయితే దీన్నేదో కవితకి సమర్థింపుగా అనుకోవడంలో అర్థమేముంది? నాకు భూషణ్ గారు చుట్టమేమీ కాదు, అసలు నాకతనితో పరిచయమే లేదు, అతను నా అభిమానకవి అంతకన్నా కాదు. మరి దేనికి ఉట్టినే సమర్థిస్తాను? అసలు అతని కవిత బాగుంది అని కూడా నేననలేదే! మరి సమర్థింపు ఏమిటి?
3. ప్రతికవితా మనకి అర్థం అవుతుందన్న నమ్మకమూ లేదు, అవ్వాల్సిన అవసరమూ లేదు. మనకి అర్థం కాని కవితకి వేరెవరైనా తమకి తోచిన అర్థాన్ని చెపితే, దాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించడం ఉచితమైన పని. “నేనలా అర్థం చేసుకోడానికి ప్రయత్నించను, నాకు ప్రతీదీ అప్రయత్నంగానే అర్థమవ్వాలి, అలా అవ్వకపోతే అది కవిత కాదు” అని అనుకోవడం మొండితనమే అవుతుంది. దానివల్ల నష్టపోయేది ఎవరు?
బాబాగారు, శ్రీనివాస్ గారు, బాబ్జీలు గారు,
కవితని ఒక పాఠకునిగా మనం అర్థం చేసుకొని ఎంతవరకూ ఆస్వాదించేం అన్నది ముఖ్యం కాని, అది ఎంతమందికి అర్థం అవ్వాలి? ఎక్కువమందికి అర్థమయ్యేట్టు కవి రాసాడా? అలా రాయకపోవడం కవి దోషమా ఇత్యాది వాదోపవాదనలు అవసరం అంటారా?
సువర్ణభూమిలో … గురించి baabjeelu అభిప్రాయం:
11/07/2008 9:51 am
కవుల మనసులో ఏముందో వారు రాసిన కవిత్వం చెప్పాలితప్ప మరొకరు చెప్పజాలరు. చదవగానే ఎలాటి భావం కలగకపోతే లేదా దేనిగురించి ఈ కవిగారు రాసేరూ? అని మామూలు పాఠకుడికి అనిపిస్తే ఇలాగే వుంటుంది. యద్భావం తద్భవతి లాగ, రాసిన ప్రక్రియ వుంటే తప్పు కాదా? క్లుప్తతకి కూడా “లిమిట్” వుండాలేమో? “శుక్లాంబరధరం..” శ్లోకం గాడిద పరంగానూ వ్యాఖ్య చెయ్యొచ్చునని వేదంవారో, తాతావారో నిరూపించినట్టుంటే ఎలా?
కవిగారివల్ల పాఠకుల స్థాయి పెరగాలి. కానీ కవిగారివల్ల పాఠకులు తగ్గిపోతే అది కవిగారి తప్పే. “అర్ధవఁవకపోతే, భాషనేర్చుకుని చదవండి” అని కాబోలు విశ్వనాధ వారి సమాధానం, “జరుక్ శాస్త్రి గారికీ” “శ్రీశ్రీ” కీ. కానీ “బ్రౌణ్యం” పక్కన పెట్టుకున్నా కొరుకుడు పడని కవిత్వం సంగతి?
అసమర్థులు గురించి వికటకవి అభిప్రాయం:
11/07/2008 9:40 am
చాలా బాగుంది, నేరుగా మనసుకి తాకేట్లుగా, నేను వీటిని “కథలు” అని పిలవటానికి ఇష్టపడనన్నది వేరే సంగతి.
సువర్ణభూమిలో … గురించి rama అభిప్రాయం:
11/07/2008 9:37 am
ayya editor loo..namaskaralandee !!
telugulo type chese opika leni nenu mee patrikaki abhiprayalu rase prayatnaanni eppudO viraminchukunnanu. kanee yadukulabhushan raatala meeda vachhina pratispandanalani chadivi chachhela navvi navvi..marinka aagaleka nA spandanani rastunnanu. vamanamoorti gariki..prajapati gariki..suneel gariki na danDaalu.em navvincherandayya meeru..mee vyakyaanaalatO! inka nakaLLalO neeLlu [aanandaBhaspAlu]alagevunnayi. inta vinOdannichhina bhooshangariki kooda na aBhinandanalu.
inka migilina aYYaloo[ante kameswarrao..mOhana garalaki, emanDee manam enta ardham leni ratanainaa samardhinchaDam avasaramanTaaraa?? kavitvam anTe chulakana kalige ilanTi ratalani kooDa samardhinchi..andulO..edo vunDevunTundanna vathhaasu endukO ..okasari alOchinchandi.
parody lu rendu rakalu. okaTi chala bagunna kavitakee parody cheyyochhu. vudaaharaNaki sreesree mahaprastanam loni geyalaki machiraju deviprasad .. inka zaruksastrila parody la lanTivi.alaage parama neerasamaina ardham leni..ardhanni prayatninchinaa sadhinchaleni vaTiki vamanamoortigaru chesina parody la lanTivi.
yadukulabhushan garu ilanTi parody lu rase avakasam ichhinanduku..andarikanna mundu aayanni congrats chestoo, ilanTi manchi rasaheenamaina padyalani.. manchi vinodam kaliginche padhatilO marikonni rayamani ..aBhyardidtoo..parady kartalaki marOsaari na santoshanni teliyajestunnanu.
adisare..vamanamoorti garu..changubhala..Enkimaama..anna oohalO vunna mahaardhamemO! mee vakyanni nenu maravanandOy.
eemaaTa sampadakuloo kaDupaara navvukOnichharu. thank u.
RAMA
[రమ గారు: మీ అభిప్రాయాన్ని ఈ సారికి రోమన్ లిపిలోనే ప్రచురిస్తున్నాము. తెలుగులో టైపుచెయ్యడం కన్నా ఇలా రోమన్ లిపిలో రాసినవి చదవడం ఇంకా కష్టమని గుర్తించగలరు. మీకు ఈమాటలో అభిప్రాయాలు రాసే డబ్బాలో తెలుగులో టైపు చెయ్యడం అలవాటు కాకపోతే తెలుగులో టైపు చెయ్యడానికి Quillpad, Baraha లాంటి సాధనాలు పరిశీలించగలరు. – సం]
పురూరవ: శ్రవ్య నాటిక గురించి sasAnk అభిప్రాయం:
11/07/2008 9:33 am
చాలా థ్యాంక్స్ అండీ ఈ ఆడియో కి. శారద గారితో కలిసి విన్నాను కానీ అప్పుడు నేను చిన్న పిల్లని. నా పక్కనున్న శారద గారు అని తప్ప, ఊర్వశినీ, చలాన్నీ గుర్తించలేక పోయాను. తర్వాత ఆవిడతో కలిసి అంత సమయం గడపలేక పోయాను.
సువర్ణభూమిలో … గురించి Srinivas Nagulapalli అభిప్రాయం:
11/07/2008 8:56 am
Thanks to Mohana gAru and Kameswara Rao gAru for giving us background of Thailand. Knowing nothing about Thailand, it does not make much sense. This also is a very interesting exercise in reading and writing for understanding and getting understood.
Those who enjoyed and praised the writing all did for their own different
interpretations, none related to the real background. And rest of us who did not enjoy all gave the single reason of non_understanding as their difficulty. Both kinds did not understand. But former chose to read profound interpretations while latter couldn’t.
Do we do the same if author’s name is wrongly mentioned or not at all ? As simple words are used, would we say same things if your child or niece
claimed she wrote it? If we find something salty, even though cooked by best chef, we say so.
దీనిని చదివి, స్పందించి, వ్రాసిన ప్రతి ఒక్కరూ సహృదయలే, నిస్సందేహంగా. శల్య పరీక్ష కన్నా తెలుసుకోవాలన్న కోరికే తోచిన విధంగా వెలిబుచ్చారనిపిస్తుంది.
అందరికీ చివర ఖండిక అర్థమయ్యింది, ఆసక్తికరంగా. ఎందుకంటే అది స్వానుభవంలోకి తెచ్చుకోవడానికి పాఠకునికి వేరే కొత్త ప్రాంతాలు, విషయాలు తెలియనవసరంలేదు. థాయిలాండ్్ గురించి తెలియకపోవడం పాఠకుని పొరపాటు కానే కాదు. పాఠకునికి అది తెలియకపోయినా కూడా, అర్థం అయ్యేటట్టు చెప్పకపోవడమే పొరపాటు. కవి హృదయం పాఠకుడు తెలిసుకోవడం ఎంత అవసరమో, పాఠకునికి కవి సాయపడేలా వ్యక్తీకరించడం అంతే అవసరం. లేకపోతే పాఠకుడు అనుభవించేది రసానందం కాదు, జీవహింస.
==========
విధేయుడు
-Srinivas
నాకు నచ్చిన పద్యం: నన్నెచోడుని వర్ష విన్యాసం గురించి Madhav అభిప్రాయం:
11/07/2008 8:40 am
అలాగే అనుకుంటాను, నాకూ కాళిదాసుకీ ఇర్రికన్సైలబుల్ ఈస్థటిక్ డిఫరెన్సెస్ ఉన్నాయని కూడా అనుకుంటాను. ఇప్పుడెలానూ ఆయన్ని నిలదీయలేను కదా 🙂
నాకు నచ్చిన పద్యం: నన్నెచోడుని వర్ష విన్యాసం గురించి lyla yerneni అభిప్రాయం:
11/07/2008 8:32 am
ఎందుకంటే ఈ పద్యానికి మూలం సంస్కృత కుమారసంభవంలో ఉన్న ఈ శ్లోకం -Kameswara Rao అభిప్రాయం:
ఐతే కథ మళ్ళీ మొదటికి వచ్చింది. రచయిత నన్నెచోడునిది స్వతంత్ర కావ్యమన్నారు. మీరేమో ఈ పద్యానికి కాళిదాసు పద్యం మూలమంటున్నారు. ఏమిటీ ముడి?
లైలా.