ఇంట్లో కూర్చుని కంప్యూటరులోంచి ప్రపంచాన్నంతా చూడవచ్చు అన్నది ఎంత సాధ్యమో ఈమాట ద్వారా తెలుగు సాహితీ ప్రపంచాన్ని అరచేతిలో అమృతం లాగా జుర్రుకుంటున్నాము అన్నది అంతే నిజము.ఇలాంటి అవకాశాలు అందించిన అందరికీ వందనాలు.
మూల వ్యాసం చదవలేదు కానీ… స్వచ్చందంగా అనువదించిన మీరు ఆ రచయిత భావాలను ఆమోదిస్తున్నారని భావించి… నా సందేహాలు మిమ్మల్నే అడుగుతున్నాను. ఆలస్యంగా చదివి మరింత ఆలస్యంగా సందేహాలు అడుగుతున్నందుకు క్షమించగలరు.
ఒకటికి రెండు సార్లు చదవడానికి ప్రింట్ తీసుకుంటే మీ రచన 20 పుటలు వచ్చింది. దానిలో 3 పుటలు హనుమ పిట్ట కథ, 7 పుటలు వాల్మీకి ( మూలం అనకూడదు కదా మీ భావాన్ని బట్టి ), కంబ రామాయణాల్లో నుంచి ఒక ఘట్టపు వేర్వేరు చిత్రీకరణలు. మరో రెండు పుటలు వైదిక ధర్మాన్ని వ్యతిరేకించే జైనులు రాసుకున్న రామాయణాల ఉటంకింపులు, ఇంకో రెండు పుటలు కన్నడ జానపద కథ, తర్వాతి రెందు పుటల్లో థాయ్ రామాయణాల స్థూల పరిశీలన, చివరికి ఆయా రామాయణాల్లోని భేద సామ్యాలు.
అంతా బాగానే ఉంది. వాల్మీకి కథే మూల కథ కాదు అన్న విషయం ముందు ముందు గమనిస్తాం అని చెప్పారు కానీ… అనంతర వ్యాసంలో అలాంటి ప్రయత్నం ఎక్కడా కనబడలేదు.
వాల్మీకి రాసిన కథకూ, ఆయన తర్వాత రాసిన వారి కథలకూ మధ్య భేదాలున్నాయి అన్నారు. మూలం వాల్మీకి కాకపోతే ఆయనకు ముందు రాసిన కథనాలూ ఉండాలి కదా. ఇప్పటి వరకూ అలాంటివి ఎక్కడయినా దొరికాయా? వాటి రచయితలు ఎవరు? ఆయా రచనలకూ వాల్మీకానికీ ఉన్న భేదాలు ఏమిటి? అలాంటివి ఏమీ లేనపుడు వాల్మీకాన్ని మూల కథ కాదు అని అనడానికి ప్రాతిపదిక ఏమిటి?
నాకు తెలిసినంత వరకూ… దశరథ తనయుడు రాముడు జనక దుహిత సీతను పెండ్లాడడం, సవతి తల్లికి తండ్రి ఇచ్చిన వరం మేరకు అరణ్యాలకు వెళ్ళడం, అక్కడ సీతను రావణుడు అపహరించడం, వానర ( జాతి ) సాయంతో రాముడు యుద్ధం చేయడం, సీత అగ్నిప్రవేశం, రామ పట్టాభిషేకం…. మౌలికంగా ఇదీ రామాయణం, అంతేనా !
కంబన్, తులసీదాస్ తదితరులందరూ వాల్మీకి తరువాతి వారే అనడానికి మీకు ఏ అభ్యంతరమూ లేదని అర్ధమయింది. వారందరూ తమ తమ ప్రాంతీయ వాతావరణాలను బట్టి, స్థానిక ఆచార సంప్రదాయాలను బట్టి రామ కథలో మార్పు చేర్పులు చేశారు. మీరు ఉటంకించిన సందర్భాలు అలాంటివే కదా. అయితే మౌలికమయిన కథను వారు అతిక్రమించి వెళ్ళిన దాఖలాలు లేవే? భూమ్మీద ఉన్నంత కాలం మానవుడిగానే ప్రవర్తించినట్టు వాల్మీకి చిత్రించిన రాముడిని ఆయన గుణగణాలు ఆదర్శప్రాయమైనవిగా భావించి దైవాన్ని చేశాదు కంబన్ అని చెబుతున్నారు. తులసీ కూడా అలాగే చేశాడన్నారు. కానీ వారిద్దరూ వాల్మీకిని సైతం ( కవిగానయినా ) ఆరాధించిన వారే కదా. అంటే వారికి వాల్మీకమే మాతృక కాగలదు కదా. ఏమంటారు?
అన్నట్టు కంబ రామాయణానికి పూతలపట్టు శ్రీరాములు రెడ్డి గారి తెలుగు అనువాద పద్యాలను ఉటంకించారు కదా. మీ సిద్ధాంతం ప్రకారం పూతలపట్టు వారి రచన స్వతంత్రం తప్ప కంబన్కి అనువాదం కాకూడదేమో!
జైన కథనాల విషయానికి వస్తే… వైదిక ధర్మాన్ని నిర్ద్వంద్వంగా త్రోసిపుచ్చిన జైనావలంబులు.. పరమ వైదికుడయిన వాల్మీకి కథను తమకు తగినట్టు మలచుకోడంలో విశేషం ఏముంది? అసలు వారు రామ కథను స్వీకరించడమే విశేషం. ఆ పని వారు చేయడానికి కారణం… అప్పటికే సమాజంలో విస్తృతాదరణ పొందిన గాధను వదులుకోలేకపోడమే అయి ఉండవచ్చని నా భావన. మీరేమంటారు?
ఇక జానపదుల పల్లీయుల మౌఖిక కథలు. అవీ సౌందర్యాలూ, రసపూరితాలూనూ. సీతమ్మకు అమిత ప్రాధాన్యతనివ్వడం అద్భుతం. కానీ అక్కడ కూడా వాల్మీకాన్ని అతిక్రమించిన ఘట్టం ఏదీ మీరు చూపలేదు. రవళుడి వృత్తాంతం ఆసక్తికరమే కానీ అది అసలు కథకు అనుబంధంగానే ఉంది తప్ప వ్యతిరిక్తంగా లేదు కదా.
థాయ్ రామాయణాల విషయంలోనూ అసలు కథకు చేర్చిన పిట్ట కథలనే చూపారు, దానికి చిన్న చిన్న మార్పులు చేసుకోడాన్నే ప్రస్తావించారు. అవి మూల కథకు భిన్నాలు ఎలా అవుతాయో చూపలేదు.
ఒక కథను ఒక రచయిత రాసిన తరువాత మరో రచయిత రాసేటప్పుడు కొత్త కల్పనలు చేస్తే… అది స్వతంత్ర రచన అయిపోతుందా? కథ ఎత్తుగడ దృశ్యాలు మారిస్తే రచన స్వతంత్రం అయిపోతుందా?
ఉత్తర రామాయణం వాల్మీకం కాదని సాధారణ భావన. పలు రామాయణాలు దాన్ని విస్తృతంగా రాసినా అవేవీ వాల్మీకాన్ని కాదనలేదు కదా. ఏదేమైనా పాత్రల ప్రవర్తన, కథా చిత్రణ గమనిస్తే ఉత్తర కథ వాల్మీకానికి భిన్నంగా ఉంటుందన్న మాట నిజమే.
వివిధ రామాయణాల పరిచయం చేసిన ఏ సందర్భంలోనూ మూలం వాల్మీకం కాదూ అని సహేతుకంగా నిరూపించలేకపోయిన మీరు… వడ్రంగి రంపం ఉదాహరణతో ముగించడం… రామాయణాన్ని అపహాస్యం చేయదలచుకోడమే. ఏ రెండు రామాయణాల్లోనూ ఒకే కథ లేదు అని చెప్పడానికి… ఆయా రచయితలు చేసిన చిన్న మార్పులను చూపిస్తే సరిపోతుందా? మూల కథను మార్చిన సందర్భాలు ఒక్కటయినా ప్రస్తావించకుండా… వాల్మీకం మూలం కాదనడం ఎంత వరకు సభ్యం?
ఇక అనువాదకుడికి చిన్న మనవి — బాస్ రిలీఫ్స్ని శిలా ఫలకాలు అని కూడా అనలేం. మరో కొత్త పదం వెతకండి. చూపించదలచుకున్న రూపాన్ని లోహ లేదా శిలా వృత్తంలో (బుడగలో గాలి ఊదినట్టు) ఊది నిర్మించే ఆకృతి… అని గుర్తు. పరిశీలించగలరు.
ఈమాట సంపాదకులకు నమస్కారం! ఈమధ్యనే ఈమాట గురించి తెలుసుకొని అభిమానినయ్యాను. మా గ్రామం లో ఇంటర్ నెట్ సదుపాయం లేదు. కాబట్టి ఈమాట సంచికలు పుస్తకరూపంలో(ఆన్ లైన్ లో కాకుండా) ఉంటే చెప్పగలరు. ప్రస్తుతానికి కొన్ని నెల సంచికలను ప్రింటు తీసుకొని మా వూరి గ్రంథాలయంలో మీ పేరు మీద ఉంచాను. ఇదేమైనా copy rights ఉల్లంఘన అయినట్లయితే తక్షణమే తెలుగుపగలరు.
-చంద్రశేఖరం
[దురదృష్టవశాత్తూ ఈమాట సంచికలు పుస్తకరూపంలో లేవు. మీరు ప్రింటు తీసుకొనడానికి ఏ అభ్యంతరమూ లేదు. ఈమాటపై మీ అభిమానానికి కృతజ్ఞతలు – సం.]
చాలా బాగుంది దమయంతి గారూ. ఏదో లోకంలోకి తీసికెళ్ళారు. మా చిన్నతనం దాదాపుగా అలాగే ఉండేది. ఆ తలంటి పోయటము, ఆ రాగి కాగులో వేడి నీళ్ళు కాగటమూ, కంట్లొ కుంకుడు రసము పడితే రాళ్ళౌప్పు నోట్లొ వెయ్యటము… పేరంటానికి నేనే వెళ్ళి పిలిచేదాన్ని. బొమ్మల పేరంటము, భోగీపళ్ళు పోయించుకోవటం, ఆ బంతిపూల రెక్కలు, చిల్లర పైసలు ఏరటము, పెద్దవాళు కోప్పడటము అంత జ్ఞాపకము చేసారు. ధన్యవాదములు చిన్నతనాన్ని జ్ఞాపకం చేసినందుకు.
నూజివీడు నుంచి బెజవాడ యెర్రని యెండాకాలంలొ చేసిన బస్సు ప్రయాణాలు గుర్తొచ్చినయ్.
ఒక సారి: బస్సులొ చోటు లేదు అనడం అబద్ధం. చీమ దూరే సందు లేదు అనటం కొంత నిజం. ఒక ముసలామె కట్టె సాయంతో ఎలాగో ఎక్కి నుంచుందో, వంగిందో, కూచుందో తెలియటం లేదు. నూజివీడు నుంచి బెజవాడకు రెండు బస్సు తోవలు. ఒక తోవ ఆగిరిపల్లి మీదుగా, రెండోది ఈదర మీదుగా. కండక్టర్ వచ్చాడు. ‘యేమ్మా యేడకి?’, ‘ఆగిరిపిల్లికోటికెట్టీ బాబూ’, సన్నని మాట వినిపించింది. ‘ఈ బస్సు ఆగిరిపిల్లి మీదగా ఎల్దు ఇదీదరామీదగా, దిగు దిగు’. ‘పోన్లే బాబూ యీదర్లో గూడా మా సుట్టాలున్డారు’.
I apologize for commenting again. This is not to point out any deficiencies in the above presentations but I started remembering that I saw the name several times in Indian documentaries long ago and started googling. Because of his peripatetic life, probably information about him is scattered around the world. From Internet it seems that at least two of his sons accompanied him on occasions and there is documentary by one of his sons. The trailer is here. It would be good to know more about him, his contributions and influence.
పాఠకులకు సూచనలు గురించి srilakshmi chivukula అభిప్రాయం:
02/19/2012 2:18 pm
ఇంట్లో కూర్చుని కంప్యూటరులోంచి ప్రపంచాన్నంతా చూడవచ్చు అన్నది ఎంత సాధ్యమో ఈమాట ద్వారా తెలుగు సాహితీ ప్రపంచాన్ని అరచేతిలో అమృతం లాగా జుర్రుకుంటున్నాము అన్నది అంతే నిజము.ఇలాంటి అవకాశాలు అందించిన అందరికీ వందనాలు.
మూడు వందల రామాయణాలు గురించి Phaneendra అభిప్రాయం:
02/19/2012 8:16 am
సురేష్ గారూ…
మూల వ్యాసం చదవలేదు కానీ… స్వచ్చందంగా అనువదించిన మీరు ఆ రచయిత భావాలను ఆమోదిస్తున్నారని భావించి… నా సందేహాలు మిమ్మల్నే అడుగుతున్నాను. ఆలస్యంగా చదివి మరింత ఆలస్యంగా సందేహాలు అడుగుతున్నందుకు క్షమించగలరు.
ఒకటికి రెండు సార్లు చదవడానికి ప్రింట్ తీసుకుంటే మీ రచన 20 పుటలు వచ్చింది. దానిలో 3 పుటలు హనుమ పిట్ట కథ, 7 పుటలు వాల్మీకి ( మూలం అనకూడదు కదా మీ భావాన్ని బట్టి ), కంబ రామాయణాల్లో నుంచి ఒక ఘట్టపు వేర్వేరు చిత్రీకరణలు. మరో రెండు పుటలు వైదిక ధర్మాన్ని వ్యతిరేకించే జైనులు రాసుకున్న రామాయణాల ఉటంకింపులు, ఇంకో రెండు పుటలు కన్నడ జానపద కథ, తర్వాతి రెందు పుటల్లో థాయ్ రామాయణాల స్థూల పరిశీలన, చివరికి ఆయా రామాయణాల్లోని భేద సామ్యాలు.
అంతా బాగానే ఉంది. వాల్మీకి కథే మూల కథ కాదు అన్న విషయం ముందు ముందు గమనిస్తాం అని చెప్పారు కానీ… అనంతర వ్యాసంలో అలాంటి ప్రయత్నం ఎక్కడా కనబడలేదు.
వాల్మీకి రాసిన కథకూ, ఆయన తర్వాత రాసిన వారి కథలకూ మధ్య భేదాలున్నాయి అన్నారు. మూలం వాల్మీకి కాకపోతే ఆయనకు ముందు రాసిన కథనాలూ ఉండాలి కదా. ఇప్పటి వరకూ అలాంటివి ఎక్కడయినా దొరికాయా? వాటి రచయితలు ఎవరు? ఆయా రచనలకూ వాల్మీకానికీ ఉన్న భేదాలు ఏమిటి? అలాంటివి ఏమీ లేనపుడు వాల్మీకాన్ని మూల కథ కాదు అని అనడానికి ప్రాతిపదిక ఏమిటి?
నాకు తెలిసినంత వరకూ… దశరథ తనయుడు రాముడు జనక దుహిత సీతను పెండ్లాడడం, సవతి తల్లికి తండ్రి ఇచ్చిన వరం మేరకు అరణ్యాలకు వెళ్ళడం, అక్కడ సీతను రావణుడు అపహరించడం, వానర ( జాతి ) సాయంతో రాముడు యుద్ధం చేయడం, సీత అగ్నిప్రవేశం, రామ పట్టాభిషేకం…. మౌలికంగా ఇదీ రామాయణం, అంతేనా !
కంబన్, తులసీదాస్ తదితరులందరూ వాల్మీకి తరువాతి వారే అనడానికి మీకు ఏ అభ్యంతరమూ లేదని అర్ధమయింది. వారందరూ తమ తమ ప్రాంతీయ వాతావరణాలను బట్టి, స్థానిక ఆచార సంప్రదాయాలను బట్టి రామ కథలో మార్పు చేర్పులు చేశారు. మీరు ఉటంకించిన సందర్భాలు అలాంటివే కదా. అయితే మౌలికమయిన కథను వారు అతిక్రమించి వెళ్ళిన దాఖలాలు లేవే? భూమ్మీద ఉన్నంత కాలం మానవుడిగానే ప్రవర్తించినట్టు వాల్మీకి చిత్రించిన రాముడిని ఆయన గుణగణాలు ఆదర్శప్రాయమైనవిగా భావించి దైవాన్ని చేశాదు కంబన్ అని చెబుతున్నారు. తులసీ కూడా అలాగే చేశాడన్నారు. కానీ వారిద్దరూ వాల్మీకిని సైతం ( కవిగానయినా ) ఆరాధించిన వారే కదా. అంటే వారికి వాల్మీకమే మాతృక కాగలదు కదా. ఏమంటారు?
అన్నట్టు కంబ రామాయణానికి పూతలపట్టు శ్రీరాములు రెడ్డి గారి తెలుగు అనువాద పద్యాలను ఉటంకించారు కదా. మీ సిద్ధాంతం ప్రకారం పూతలపట్టు వారి రచన స్వతంత్రం తప్ప కంబన్కి అనువాదం కాకూడదేమో!
జైన కథనాల విషయానికి వస్తే… వైదిక ధర్మాన్ని నిర్ద్వంద్వంగా త్రోసిపుచ్చిన జైనావలంబులు.. పరమ వైదికుడయిన వాల్మీకి కథను తమకు తగినట్టు మలచుకోడంలో విశేషం ఏముంది? అసలు వారు రామ కథను స్వీకరించడమే విశేషం. ఆ పని వారు చేయడానికి కారణం… అప్పటికే సమాజంలో విస్తృతాదరణ పొందిన గాధను వదులుకోలేకపోడమే అయి ఉండవచ్చని నా భావన. మీరేమంటారు?
ఇక జానపదుల పల్లీయుల మౌఖిక కథలు. అవీ సౌందర్యాలూ, రసపూరితాలూనూ. సీతమ్మకు అమిత ప్రాధాన్యతనివ్వడం అద్భుతం. కానీ అక్కడ కూడా వాల్మీకాన్ని అతిక్రమించిన ఘట్టం ఏదీ మీరు చూపలేదు. రవళుడి వృత్తాంతం ఆసక్తికరమే కానీ అది అసలు కథకు అనుబంధంగానే ఉంది తప్ప వ్యతిరిక్తంగా లేదు కదా.
థాయ్ రామాయణాల విషయంలోనూ అసలు కథకు చేర్చిన పిట్ట కథలనే చూపారు, దానికి చిన్న చిన్న మార్పులు చేసుకోడాన్నే ప్రస్తావించారు. అవి మూల కథకు భిన్నాలు ఎలా అవుతాయో చూపలేదు.
ఒక కథను ఒక రచయిత రాసిన తరువాత మరో రచయిత రాసేటప్పుడు కొత్త కల్పనలు చేస్తే… అది స్వతంత్ర రచన అయిపోతుందా? కథ ఎత్తుగడ దృశ్యాలు మారిస్తే రచన స్వతంత్రం అయిపోతుందా?
ఉత్తర రామాయణం వాల్మీకం కాదని సాధారణ భావన. పలు రామాయణాలు దాన్ని విస్తృతంగా రాసినా అవేవీ వాల్మీకాన్ని కాదనలేదు కదా. ఏదేమైనా పాత్రల ప్రవర్తన, కథా చిత్రణ గమనిస్తే ఉత్తర కథ వాల్మీకానికి భిన్నంగా ఉంటుందన్న మాట నిజమే.
వివిధ రామాయణాల పరిచయం చేసిన ఏ సందర్భంలోనూ మూలం వాల్మీకం కాదూ అని సహేతుకంగా నిరూపించలేకపోయిన మీరు… వడ్రంగి రంపం ఉదాహరణతో ముగించడం… రామాయణాన్ని అపహాస్యం చేయదలచుకోడమే. ఏ రెండు రామాయణాల్లోనూ ఒకే కథ లేదు అని చెప్పడానికి… ఆయా రచయితలు చేసిన చిన్న మార్పులను చూపిస్తే సరిపోతుందా? మూల కథను మార్చిన సందర్భాలు ఒక్కటయినా ప్రస్తావించకుండా… వాల్మీకం మూలం కాదనడం ఎంత వరకు సభ్యం?
ఇక అనువాదకుడికి చిన్న మనవి — బాస్ రిలీఫ్స్ని శిలా ఫలకాలు అని కూడా అనలేం. మరో కొత్త పదం వెతకండి. చూపించదలచుకున్న రూపాన్ని లోహ లేదా శిలా వృత్తంలో (బుడగలో గాలి ఊదినట్టు) ఊది నిర్మించే ఆకృతి… అని గుర్తు. పరిశీలించగలరు.
ఫణీంద్ర పురాణపండ
అలనాటి పాట: ఊర్మిళాదేవి నిద్ర గురించి madhavi అభిప్రాయం:
02/18/2012 8:22 pm
ఈ పాట మా ఆమ్మ నా చిన్నతనములొ పాడుతూ వుండెవారు. మా అమ్మ గొంతు చాల బాగుండేది. ఈ పాట వింటే చనిపొయి చాలా కాలం అయిన మా అమ్మ గుర్తుకు వచ్చింది. కృతజ్ఞతలు.
ఈమాట గురించి గురించి chandu అభిప్రాయం:
02/18/2012 3:45 pm
ఈమాట సంపాదకులకు నమస్కారం! ఈమధ్యనే ఈమాట గురించి తెలుసుకొని అభిమానినయ్యాను. మా గ్రామం లో ఇంటర్ నెట్ సదుపాయం లేదు. కాబట్టి ఈమాట సంచికలు పుస్తకరూపంలో(ఆన్ లైన్ లో కాకుండా) ఉంటే చెప్పగలరు. ప్రస్తుతానికి కొన్ని నెల సంచికలను ప్రింటు తీసుకొని మా వూరి గ్రంథాలయంలో మీ పేరు మీద ఉంచాను. ఇదేమైనా copy rights ఉల్లంఘన అయినట్లయితే తక్షణమే తెలుగుపగలరు.
-చంద్రశేఖరం
[దురదృష్టవశాత్తూ ఈమాట సంచికలు పుస్తకరూపంలో లేవు. మీరు ప్రింటు తీసుకొనడానికి ఏ అభ్యంతరమూ లేదు. ఈమాటపై మీ అభిమానానికి కృతజ్ఞతలు – సం.]
అలనాటి పాట: ఊర్మిళాదేవి నిద్ర గురించి Krishnamohanreddy అభిప్రాయం:
02/18/2012 4:22 am
నేను చిన్నప్పుడు విన్న చెక్క భజన పాటలు గుర్తుకొస్తున్నాయి. పాట పాడిన విధము కూడా బాగుంది.
భోగి తలంట్లు గురించి ఆర్.దమయంతి అభిప్రాయం:
02/17/2012 10:21 pm
అవును. కుంకుడు రసం కంట్లో పోవడం..ఉప్పు రాయిని బుగ్గనుంచుకోడం… ఒక చేత్తో కన్ను మూసుకునే.. .అలా ఒంటి కన్నుతో ఇల్లంతా తిరగడం… ఆ కథంతా ఒక్కసారిగా గుర్తుకొచ్చింది, మీరన్నాక! ! మరుగైన మరో జ్ఞాపకాన్ని గుర్తుచేసినందుకు, థాంక్సండి, విష్ణు వందన గారూ! మీ పేరు బాగుంది! గుర్తుపెట్టుకునేలా..
శుభాకాంక్షలతో-
ఆర్.దమయంతి.
భోగి తలంట్లు గురించి vishnuvandana అభిప్రాయం:
02/17/2012 11:20 am
చాలా బాగుంది దమయంతి గారూ. ఏదో లోకంలోకి తీసికెళ్ళారు. మా చిన్నతనం దాదాపుగా అలాగే ఉండేది. ఆ తలంటి పోయటము, ఆ రాగి కాగులో వేడి నీళ్ళు కాగటమూ, కంట్లొ కుంకుడు రసము పడితే రాళ్ళౌప్పు నోట్లొ వెయ్యటము… పేరంటానికి నేనే వెళ్ళి పిలిచేదాన్ని. బొమ్మల పేరంటము, భోగీపళ్ళు పోయించుకోవటం, ఆ బంతిపూల రెక్కలు, చిల్లర పైసలు ఏరటము, పెద్దవాళు కోప్పడటము అంత జ్ఞాపకము చేసారు. ధన్యవాదములు చిన్నతనాన్ని జ్ఞాపకం చేసినందుకు.
విష్ణు వందన.
స్మరణ: కథ నచ్చిన కారణం గురించి prabandh అభిప్రాయం:
02/17/2012 8:55 am
Hello,
If you dont mind, could you please tell me where I can get this book?
ప్రయాణం గురించి తఃతః అభిప్రాయం:
02/16/2012 2:59 pm
నూజివీడు నుంచి బెజవాడ యెర్రని యెండాకాలంలొ చేసిన బస్సు ప్రయాణాలు గుర్తొచ్చినయ్.
ఒక సారి: బస్సులొ చోటు లేదు అనడం అబద్ధం. చీమ దూరే సందు లేదు అనటం కొంత నిజం. ఒక ముసలామె కట్టె సాయంతో ఎలాగో ఎక్కి నుంచుందో, వంగిందో, కూచుందో తెలియటం లేదు. నూజివీడు నుంచి బెజవాడకు రెండు బస్సు తోవలు. ఒక తోవ ఆగిరిపల్లి మీదుగా, రెండోది ఈదర మీదుగా. కండక్టర్ వచ్చాడు. ‘యేమ్మా యేడకి?’, ‘ఆగిరిపిల్లికోటికెట్టీ బాబూ’, సన్నని మాట వినిపించింది. ‘ఈ బస్సు ఆగిరిపిల్లి మీదగా ఎల్దు ఇదీదరామీదగా, దిగు దిగు’. ‘పోన్లే బాబూ యీదర్లో గూడా మా సుట్టాలున్డారు’.
వేణునాదం ఆగింది! గురించి Gaddeswarup అభిప్రాయం:
02/16/2012 5:28 am
I apologize for commenting again. This is not to point out any deficiencies in the above presentations but I started remembering that I saw the name several times in Indian documentaries long ago and started googling. Because of his peripatetic life, probably information about him is scattered around the world. From Internet it seems that at least two of his sons accompanied him on occasions and there is documentary by one of his sons. The trailer is here. It would be good to know more about him, his contributions and influence.