చలంతో రజని ముఖాముఖి

నవంబర్ 2003

చలంతో రజని ముఖాముఖి
(ఆకాశవాణి సౌజన్యంతో – సేకరించిన శ్రీనివాస్ పరుచూరి గారికి, శుభ్రపరిచి డిజిటైజ్ చేసిన మాధవ్ మాచవరం గారికి ప్రత్యేక కృతజ్ఞతలతో)
నిడివి: 59 నిమిషాలు

14అభిప్రాయాలు

మీ అభిప్రాయం తెలియచేయండి

1

baabjeelu October 3, 2008 9:37 am

శ్రీనివాస్ పరుచూరి గారికి, శుభ్రపరచి డిజిటైజ్ చేసిన మాధవ్ మాచవరం గారికి “దణ్ణాలండి”.

Walkig encyclopedia of Telugu language & music, PS gaaruu, that damn book is too good, 99% good. మీకు మళ్ళీ మళ్ళీ దండాలండీ. మీరూ, మాధవ్ మాచవరం గోరూ ఏటనకండి. వొక్కసిటం వొగ్గీయండి. మీరంతా, మా “గురువుగారు” సెప్పినట్టు సెబాసో లెవెల్లో “సాహిత్య సేవ” సేసెస్తన్నారు. మీ సాహిత్య సేవకి మళ్ళీ మళ్ళీ దణ్ణాలండి.

సెలంగోరూ,

మిమ్మల్ని “మరియాదస్తుల్ని” సేస్సేరండి, ఇస్పనాథ సత్నాణ్గోరూ, వింద్రగంటి అనుమచ్చాత్రిగోరూ, మద్దెలో “మో” గోరూ. మిగతా “మరియదస్తులంతా.”

షిరిడీ సాయిబాబా కూడా, సెలంగోరూ, మీలాగే, మరియాదస్తులికి దొరికి పోయేరు.

గురజాడ అనీ కుర్రోడో, గుంటడో, పెద్దోడో, మనకి తెల్దుగానండి, ఆ బాబు “మీ పేరేటి” అనో కత సెప్పేడండి. అందులో బుద్దుణ్ణి మన్లో కలిపేసుకున్నవండి. షిర్డీ బాబునికూడా మన్లో కలిపేసుకున్నావండి.

సెలం గోరూ, మమ్మల్ని సెమించండి. మీరు సెప్పీది మాకు తెల్దు. మీరు “సెక్సు” గురించే రాస్తారని మావగాడు కూడా అంటాడు.గద్దర్ ని అడుగుతాను, వరవర రావునడుగుతాను, మావగణ్ణీ అడుగుతాను, ” సెప్పండెహె వొల్లకుంతారేటని?”

కానీ సెలం గోరూ, ఆళ్ళంతా ఆళ్ళ బతుకు బతుకుతున్నారు బాబు, ఆళ్ళనేటనకండి.

“మరియాదస్తులు” అనేది మీ భాషలో పరమ సెండాలవయిన “తిట్టని తెలీక” నేనూ, మావగోడూ తెగిదైపోతన్నం. కొడవళ్ళవారికీ,రోహిణీప్రెసాదుగోరికీ, ఈ ముక్క సెప్పాలి సెలంగోరూ.
2

baabjeelu October 4, 2008 12:12 am

ఈ మాట చదివే వాళ్ళకీ, ఈ మాట లో రాసే వాళ్ళకీ, ఈ మాట వేసే వాళ్ళకీ అందరికీ క్షమాపణలు చెప్పుకుంటున్నాను. నా అసందర్భపు ప్రేలాపనలకి.
రాయాలనే దుగ్ధ, ఎందుకు రాయాలో తేలని బాధ, నానా హింసా పెడుతున్నాయి.
క్షమించండి.
3

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు October 4, 2008 9:59 am

శ్రీనివాస్ కీ, మాధవ్ కీ,

శ్రమపడి చలం ఇంటర్వ్యూ అందించినందుకు కృతజ్ఞతలు. ఈమాట లో శబ్ద తరంగాలు ఇచ్చేటప్పుడు, అవి ఎక్కడ ఎప్పుడు ఏ సందర్భంలో రికార్డు చేశారో వివరాలు ఇవ్వండి. జులై 2008 సంచికలో ఇచ్చిన మృణాళిని ఉపన్యాసం కూడా ఆవిడ ఎప్పుడు ఇచ్చారో తెలియలేదు.

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు
4

SIVARAMAPRASAD KAPPAGANTU May 24, 2009 6:23 pm

అద్భుతం పరమాద్భుతం. చలం గారి గళం వినాలని నాకు ఎప్పటినుండో కోరిక. రేడియో కి ఒక ఇంటర్వ్యూ ఇచ్చారని తెలుసు కాని, ఇంతకాలానికి వినే అవకాశం దొరికింది. పరుచూరి శ్రీనివాస్ గారికి ధన్యవాదాలు.

ఇదే విధంగా శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయాణ ఆకాశవాణి హైదరాబాదు కేంద్రానికి ఒక గంట నిడివి ఇంటర్వ్యూ ఇచ్చారు. అది వినే భాగ్యం నాకు దాదాపు పాతిక సంవత్సారాల క్రితం కలిగింది. అప్పట్లో నాదగ్గర రికార్డు చెయ్యటానికి సదుపాయం లేక భద్రపరచలేకపొయ్యాను. శ్రీనివాస్ గారూ ఈ ఇంటర్వ్యూ కూడ సంపాయించి తెలుగు లోకానికి అందిగలిగితే ధన్యులం.

ఇంకా ఇలాంటి నిధులు ఆకాశవాణి వారి మట్టి బీరువాల్లో ఎన్ని ఉన్నాయో,ఇప్పటి వారి అయోమయ, అజ్ఞాన ఉద్యోగులకు వాటి విలువ తెలుసో లేదో, వాళ్ళు బీరువాల ఖాళీ ఉద్యమంలో ఈ నిధుల్ని ఎక్కడ పారేస్తారో లేక ఇప్పటికే పారేశారో తలుచుకుంటే నే దుఖం కలుగుతున్నది. ఆకాశవాణి వారు ఈ పాత రికార్డింగులన్నీ కూడ వారి నెట్ లో పెట్టేట్టుగా చెయ్యటానికి ఇన్ఫర్మేషన్ ఏక్ట్ కింద ఏమైన చెయ్యగలమా అని సాహిత్య సంఘాలన్ని సమకూడి చెయ్యవలసిన పని అని నాకు అనిపిస్తున్నది.
5

Naresh June 27, 2009 3:32 pm

చలం..
చాలా రోజుల్నించి వెదుకుతున్నాను ఆయనకోసం. అక్కడక్కడా.. అప్పుడప్పుడూ.. పుస్తకాలలో కనిపించాడు కానీ, ఎప్పుడూ వినిపించలేదు. ఏమోలే.. మాటలు మర్చిపోయాడేమో అనుకున్నా..
కానీ ఈన్నాళ్లకి, రజనీ గారు చేసిన ఇంటర్వ్యూతో- శ్రీనివాస్, మాధవ్ గార్ల సహాయ సహకారాలతో మాటలు గుర్తు తెచ్చుకున్నాడేమో అనిపిస్తుంది. ఈ ఒక్క ఆడియో ఫైల్ తో చలం మరోరకంగా కూడా చిరంజీవులైనట్లైంది.
6

రానారె September 24, 2009 6:46 pm

నమస్తే శ్రీనివాస్‌గారూ. ఈ నెలలోనే చలం రచనలు జెలసీ, శశిరేఖ చదివాను. మైదానం చదువుతున్నాను. చలం గురించి చాలా వినడమేగానీ ఆయన రచనలు చదవడం ఇదే మొదలు. సరిగ్గా ఈ సందర్భంలో ఈ సంభాషణ వినడంతో చాలా తృప్తిగా వుంది. అసహ్యించుకోవడం, వెర్రిగా కావలించుకోవడం రెండూ కూడా దుఃఖభాజనాలేననుకుంటా. నాకేమనిపిస్తోందంటే, శశిరేఖ నవలలోని నాయిక పడిన అవస్థలే (అంటే కష్టాలేనని కాదు) చలం కూడా తన జీవితంలో అనుభవించినాడని. ఆశ్రమజీవితంలో చలం మారిపోయినాడనీ, పశ్చాత్తాపం చెందినాడనీ కొందరూ, అదేంకాదని కొందరూ అనుకోవడం అక్కడక్కడా చదివాను. ఇప్పుడు ఆయన మాటల్లోనే వినే అవకాశం కలిగించినందుకు, మీకూ ఈమాటవారికీ కృతజ్ఞతలు.
7

DR.Jonnalgadda Markandeyulu March 5, 2010 3:54 am

తెలుగు సాహిత్య చరిత్రలొ అంగాంగవర్ణన ఆనందించగలిగిన తరం నవలాసాహిత్యంలొ స్త్రీ అంతరంగ ప్రతిధ్వనిని విచ్చలవిడి తనంగా చలం రచించాడని వెలివేసినా నిలద్రొక్కుకోవడానికికారణం శ్రోత్రియజీవిత స్త్రీ వ్యవస్థకు హెచ్చరికగా పరిగణించి చాటుగా చదివినతరం క్రొత్త ఆలోచనలలో చలాన్ని సజీవంగా నిలుపుకోవడమువల్లనెఅన్నది వాస్తవము. అ సజీవ వాణిని భద్రపరిచి రజనిమాట ఆకాశఃవాణి ఈమాటగ అభినందనలకు అందనిది.
8

ఉష April 27, 2010 8:21 am

చలం గారి రచనలు చదివాను అనేకన్నా చదువుతూనేవున్నాను అనాలి. వివిధ ప్రభావాలు ఆయన వదిలారు సంఘం మీద. నాలోను గమనించాను, చుట్టూరాను గమనించాను. ఒక్కో ప్రాయం/దశలో ఒక్కోమాదిరిగా తోస్తున్నాయి. ఈ శబ్దతరంగాల్లో ఆయన అంతరంగం తెలియలేదు కానీ ఎన్నో అంతరంగాల సవ్వడిని వినిపించిన కలం అదే కదా అని అనిపించింది. అందించినందుకు ధన్యవాదాలు.
9

Tulasi Dadi August 29, 2012 4:23 pm

చలం పుస్తకాలు, అవి సమాజం లో కలిగించిన సంచలనం మాట ఎలా ఉన్నా, ఆయన కూదా సగటు మాగవాడిలాగానే ప్రవర్తించాడు. భార్య అందరినీ, పుట్టింటిని, బంధువులని వదులుకుని తనకోసమే ఉంటే ఆయన మాత్రం శృంగారం, అదీ ఇదీ అంటూ ఇతర స్త్రీల వెనక తిరిగాడు. చివరికి ఆవిడ మనస్తాపం చెంది చనిపోయింది కాని, అసలు ఈ రాతలు చదివి ఆవిడే విముక్తి అనుకుంటూ ఇల్లు వదిలి వెల్లిపోయి ఉంటే ఎలా ఉండేదో?
10

rama bharadwaj August 30, 2012 2:45 pm

దాడి తులసి గారి “దాడి” చూసి కలిగిన కుతూహలంతో వెనక్కి వెళ్ళి ఈ ఆడియోని విన్నాను. ఆవిడ అభిప్రాయం కారణం గా నేను ఇన్నేళ్ళూ వినని ఈ టేపుని వినగలిగినందుకు ముందుగా తులసి గారికి థాంక్స్ చెబుతున్నాను.

అలాగే పరుచూరి శ్రీనివాస్ గారికీ మాధవ్ మాచవరం గారికీ కూడా నా సంతోషాన్ని తెలియజేసుకుంటున్నాను. రజని అడిగిన “మెత్త మెత్తని” ప్రశ్నలకి పాపం చలం ఏం అవస్థ పడ్డాడో జవాబులు చెబుతున్నప్పుడు అని నవ్వొచ్చింది. ఇంటర్వూ చేసిన కాలాన్ని కూడా ఈమాట వారు ఇవ్వగలిగితే బాగుండి ఉండేది. చలం అంతర్ముఖత్వం స్పష్టంగా వినిపిస్తూంది చివరాఖరుకి , అలాగే చలం మీద చెప్పిన విశ్వనాధ, శ్రీశ్రీ ల అభిప్రాయాలు సైతం ప్రత్యేకంగా ఉన్నాయి. బాగున్నాయి. గొప్పగా ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా “చెలియలికట్ట” రాసిన విశ్వనాధ, చలం గురించి చెప్పిన వాక్యాలు ఎవరైనా ఎక్కడైనా పునరుద్ఘాటించవలసినవి.

తులసి గారూ!! మీ అభిప్రాయం మీద నేను అభిప్రాయం చెప్పాలని మాత్రం కాదు, అలాగే చలాన్ని ఇవాళేదో ప్రత్యేకంగా నిర్వచించాలనీ కూడా కాదు, లేదా సమర్ధించాలని కూడా కాదు. కానీ గమనించండి మీరు, చలం వివాహ వ్యవస్థని నమ్మిన వాడు కాదు. దాన్ని ఆచరించిన వాడూ కాదు. తన కూతుళ్లకి ఎప్పుడూ ఆయన పెళ్ళి ఊసు తలపెట్ట లేదు సరికదా పెళ్ళిళ్ళు చేసుకోకండని వారితో చెప్పిన వాడు. తాను నమ్మిన వాటినే ఆయన ఆచరించి బతికాడు. వివాహవ్యవస్థ మీద తిరుగుబాటు చేసిన వ్యక్తిని మనం ఆ ప్రమాణాలతో చూసే వీలు లేదు. చలం రాసిన వాటిని మీరు ఒప్పుకోకపోవచ్చు. చలాన్ని మీరు విమర్శించవచ్చు. కానీ చలం ఒక గృహస్తు లాగా బతకడానికో, అలాంటి ఒక విషయాన్ని “ఆదర్శం” గా చూపించడానికో ఏనాడూ ప్రయత్నం కూడా చేయలేదు. అందుకోసం ఆయన తన రచనలు చేయలేదు. రజనికాంత రావుగారు చలంతో ఆయన వెనకటి రచనల ప్రస్తావన చెసినప్పుడు చలం మళ్ళీ ఆ రచనలనే చేయవలసి వస్తే అంతకన్నా మరింత ఘాటుగా ఎలా రాయాలా అని ఆలోచిస్తానని అన్నాడు! అలాంటి వారితో కలిసి జీవించడం ఆయన భార్యకి అంత సులువైన విషయమేమీ కాదు, నిజమే. అయినా, ఆవిడ మీరు ఆశించినట్టు గా ఎందుకని “విముక్తి” అనుకుంటూ ఇల్లు వదిలి బయటికి వెళ్ళిపోలేదో! మీరు చూడని అంశమేదో ఆమె తన భర్తలో బహుశా చూడగలిగిందేమో మరి! లేకపోతే రంగనాయకమ్మ గారు అన్నేళ్ళు చలంతో సహజీవనం చేయగలిగేది కాదు కదా?

మీరు చలాన్ని విమర్శించిన దానికన్నా ఎక్కువగా చలం తనని తాను విమర్శించుకున్నాడు. ఆయన తన ఆత్మకధని మొదలుపెడుతూ అన్న మాటలని ఎప్పుడైనా చదివిచూడండి. ఆయన అభిప్రాయాలు ఆయన రాసిన “బిడ్దల శిక్షణ” లోనీ “స్త్రీ” లోనీ ఆయన ఆత్మకధ లోనీ స్పష్టం గానే ఉన్నాయి.

చలం వివాదాస్పదం కావడానికి ఆయన “శృంగారం” గురించి రాయడం కారణం కాదు. చలం కన్నా ముందు తెలుగు సాహిత్యం నిండా ఉన్నది శృంగారమే!! వాటిని ఎవరూ తిట్టలేదేం? ఎందుకంటారూ?? ఎందుకంటే వాటి పాఠక వర్గం లో స్త్రీలు లేరు. కనీశం స్త్రీలు ఉండొచ్చును అన్న స్పృహ కూడా ఆ ప్రాచీన “శృంగార” రచయితలకి లేదు. ప్రాచీనమేం ఖర్మ ఆధునిక రచయితలకీ చాలామందికి లేదు. ఆనాటి రచనలన్నీ పురుషుల కోసం పురుషులు రాసుకున్న శృంగార రచనలు. కొద్దో గొప్పో స్త్రీలు రాసినా వారు కూడా ఆ శృంగార చట్రాన్నే ఒప్పేసుకుని ఆ తరహాలోనే తాము సైతం రచించిన శృంగారం! కానీ చలం రచనల్లోని స్త్రీపురుష సంబంధాలు అంతకు మునుపటి రచనలలో లేనివి. స్త్రీల అనుభవం గురించిన ఆలోచనలని తొలిగా సాహిత్యంలో ప్రస్తావన చేసిన రచయిత వెంకటచలంగారే ! ఆయన రాసిన వాటిని బాహాటంగానో, రహస్యంగానో ఎలాగో అలాగ ఆయన కాలం నాటి స్త్రీలు మాత్రం స్వయంగా చదివారు. చదవడమే కాదు వాటిని వారు నచ్చుకున్నారు. ఆ రాసిన వ్యక్తిని కలవడానికీ ఆయనని చూడడానికీ ఆయనతో మాట్లాడడానికీ తెలుగు సమాజం లోని స్త్రీలు స్వతంత్రించి ధైర్యంగా ప్రయత్నం కూడా చేశారు. దీనినే “ప్రభావితం కావడం” అని అంటారు. ఇలా కేవలం “శృంగారం” రాయడం మాత్రమే కాక ఆయా స్త్రీలు మోస్తున్న కుటుంబవ్యవస్థ లోని లోటుపాట్లని చలం బయట పెట్టడం వలన, వాటిని చదివిన ఆడవాళ్ళు ఎక్కడ కుటుంబాలని వదిలి వెళ్ళిపోతారో అని తెలుగు సమాజం కలత చెంది చలాన్నీ, అతని రచనలనీ నిందించడం జరిగింది. కానీ పాపం! ఏదీ? చలం రచనలని చదివి ఏ భార్యా కుటుంబాలని వదిలి వెళ్ళిపోలేదు. చివరికి చలం భార్యతో సహా 🙂

రమ.
11

ramamohan ch September 9, 2012 2:10 am

చలం మీద ఫ్రౌఇడ్ ప్రభవం వుంది. స్త్రీ స్వేచ్చ ఆయన జీవితేచ్ఛ తన రచనల్లో సాధించాడు. కుటుంబవ్యవస్థను గౌరవించినవాడు చలం. “There are no facts, only interpretations.”- Friedrich Nietzsche (1844-1900)
12

G K S Raja April 16, 2015 3:46 am

శ్రీనివాస్ గారికి, మాధవ్ గారికి అందరం చెప్పినట్టే మరీ మరీ కృతజ్ఞతలు. విశేషించి ఈమాట వారికి, రమ భరద్వాజ గారికీ వందనాలు. రమ గారి సమాధానం అర్ధవంతంగా ఉంది. 25 ఏళ్ళ తరువాత మళ్ళీ బీరువా తెరిచాను చలం పుస్తకాల పునశ్చరణకి. ముందు ‘దాడి’ తులసి గారికి కృతజ్ఞతలు చెప్పాలి, రమ గారిచే ఇంత మంచి వ్యాఖ్య వ్రాయించినందుకు. స్త్రీల కు సంబంధించి, వారి సమస్యల పట్ల చలం కంటే అవగాహన, జీవితకాల నిబధ్ధత కలిగిన మరొకరి గురించి నాకు తెలియదు. మీకెవరికన్నా తెలిస్తే తప్పక తెలియచేయగలరు. నా బీరువాలో పెద్ద అరలో చలం పుస్తకాల పక్కన కొంచెం చోటు మిగిలి ఉంది. అజ్ఞానం వల్ల ఆ చోటు భర్తీ చెయ్యలేదు. తులసి గారి నుండి సమాచారం కోసం ఎదురు చూస్తాను. అన్నిటికీ మించి, ఇంతకాలం ‘ఈమాట’ లోని ఇంత అమూల్యమయిన విషయాలను గమనించనందుకు నా మీద నాకే జాలి కలుగుతోంది.
13

G K S Raja April 16, 2015 4:05 am

@babjilu సుమారు ఆరు సంవత్సరాల తరువాత స్పందిస్తున్నాను. మీవి ప్రేలాపనలుగా ఏ మాత్రం అనిపించలేదు. చెప్పవలసిన విషయాన్ని చక్కగా చెప్పారు. పైగా మాండలీక సొగసులద్దేరు. బహు ముచ్చటగా ఉంది. ఎటొచ్చీ, కొడవళ్ళ, రోహిణీ ప్రసాద్ సంగతే నా మట్టి బుర్రకు అందడంలేదు. మీరు నావ్యాఖ్యను చూస్తే స్పందించండి. మీ గురించి కుతూహలంగా ఉంది. నమస్తే.
14

రాధికాప్రసాద్ October 29, 2022 4:44 am

అద్భుతమైన రూపకం! మహామహుల గళం వినే అవకాశం అదృష్టం కొద్దీ దొరికింది. ధన్యోస్మి.🙏🏻