బాగా అనువాదం చేసారు కామేశ్వరరావు గారు. బల్లోజు బాబా గారు చెప్పినట్లు ఒకటి రెండు ఒమిషన్సు వున్నా, నెరూడా గార్ని చక్కగా తెనిగించారు, మెత్త మెత్తగా, చల్ల చల్లగా, సడి చేయని ఒక ఆఖరి, దీర్గ నిశ్వాసాన్ని బాగా చెప్పెరు తెలుగులో.
నమస్కారం,
వెంకటేశ్వరరావు గారు వ్యాసంలో అక్కడక్కడా ఆధునిక అప్పకవి కనిపించినా, చాలా విషయాలను సూటిగా స్పష్టంగా చెప్పారు. మన తెలుగు వ్యాసాలను ఎం.ఎల్.ఏ స్టైల్ షీట్ కూడా తెలియని/ అసలు పాటించన పరిశోధన వ్యాసాలు మాత్రమే అధికంగా ప్రచురితమవుతున్నాయి. కవిత, కథ, వ్యాసాల్లో వాక్యాల గురించి కొన్నింటిని ప్రస్తావించారు. పునర్తుక్తి గురించి రాశారు. కావ్యాలంకార సంగ్రహం లో ప్రత్యేకించి దోష ప్రకరణం ఉంది. అందులో ఉన్నవన్నీ శాశ్వత ప్రామాణికాలని అనలేం, కానీ, అత్యధిక శాతం అవి ప్రామాణికాలే! ఇలాంటి వన్నీ మన భాషా, సాహిత్యాలను మరింత ముందుకు తీసుకువెళతాయి. అలాగే ఇలాంటి వ్యాసాలు కూడా కొందరినైనా కదిలిస్తాయి.
మంచి ప్రయత్నం. అభినందనలు అనలేను…. ఇంకా వారికంటే చాలా చిన్నవాణ్ణి. ఉపయోగపడే వ్యాసం అని మాత్రం చెప్పగలను.
దార్ల
రచనలు ఎలా ఉండాలి అన్న అంశం మీద సోమర్సెట్ మామ్ (William Somerset Maugham)ఒక మంచి వ్యాసం వ్రాసాడు. ఈ వ్యాసం శీర్షిక “Three aims for writers”. ఈ వ్యాసంలో ముఖ్యంగా చర్చింపబడిన అంశాలు మూడు. అవి “Lucidity, Simplicity and Euphony”. ఒక శిల్పి తన పనిముట్లతో ఒక అందమైన శిల్పాన్ని చెక్కినట్టు, ఒక రచయిత(త్రి) ఈ మూడు పనిముట్లతో ఒక చక్కని రచనని సృష్టింపవచ్చు అని అంటాడు మామ్. అందరూ చదవదగ్గ మంచి వ్యాసం ఇది.
చిన్నయ సూరి తెలుగు వ్యాకరణం మీద పుస్తకం వ్రాయాలని ప్రయత్నించి మూడు సార్లు విఫలమయ్యాడు. నాలుగవ సారి బాల వ్యాకరణం వ్రాయడంలో సఫలీకృతుడయ్యాడు. దీనిని ఆధునీకరించడం అంత తేలిక కాదేమో (though not impoissible for someone like Sri Veluri).
1. 1951-55 మధ్యకాలంలో ఆరుద్ర-శ్రీశ్రీలిరువురూ “జంటకవులు”గా కొన్ని సినిమాలకి పాటలు రాసారు. అమరసందేశం కూడా వాటిలో ఒకటి. ఆ పాటల రికార్డులపైన ఇద్దరి పేర్లుంటాయి. ఎన్నడూ ఈ మాటో, చరణమో, పాటో, నాదంటే నాదని గొప్పలు చెప్పుకున్న దాఖలాలు లేవు. ఇద్దరి మధ్య స్నేహం చెడిన తరువాత కూడా! ఈ పద్యానికొచ్చేసరికి ఇద్దరూ తమదంటే తమదని చెప్పుకున్నారు. (శ్రీశ్రీ ఈ పద్యంలోని 2-3 పంక్తులు చదివే ఒక జనరంజని కార్యక్రమన్ని మరొకసారి వినిపిస్తాను.). శ్రీశ్రీ-తాపీ ధర్మారావులు కలిసి కూడా ఒకట్రెండు పాటలు రాసారు. పై వ్యాసంలో ఒక ఉదాహరణ ఉంది.
2. సీస:
సద సత్కళా …. విలాస
రిపు వ దజ్ఞాన ….. సుకుమారి
గగనా … గీతికాతరంగ
మధుమాధురీ … సదక్ష దామ
గీత:
పరభృత … స్వరకలాప
దరహసన … మకరంద
నిరుపమాన … జనని
సరస … మస్మత్ప్రశంస
బాగా నచ్చింది. ఆనందో బ్రహ్మ అంటారు. భగవంతుడు ఆనంద స్వరూపుడు. నిస్వార్ధంగా ఎవరు ఆనందాన్ని అందిస్తారో వారు భగవంతులే. ఆ పిల్ల ఇన్ని ఆలోచించలేదు కానీ ఆమె నమస్కరించడానికి కారణం అదే.
ముందుగా నా పేరు కూడా ప్రస్తావించినందుకు కృతజ్ఞతలు.
భలే ఉంది. నేనెక్కడెక్కడ బొక్కబోర్లా పడ్డానో తెలిసింది. (రింగ్ అనే మాటను ఘంటారావం అనే అర్ధంలో అనువదించాను. మీరు ఉంగరం అన్నారు. మీరే కరక్ట్ . ఇంకా చాలాచోట్ల 🙂 కవిత్వానికి క్లుప్తత ఎంత అవసరమో ఇప్పుడు తెలుస్తూంది.
కొన్ని సందేహాలు
with bakers white as angels, = గంధర్వ గాయకుల మూగబోయిన గాత్రాలు – అన్నారు ఎందుకు అందంకోసమా? లేక మరేమైనా అర్ధాలున్నాయా?
like a shoe without a foot, like a suit without a man, = ఈ వాక్యాన్ని మొత్తం వర్జించారు. కారణం తెలుసుకోవాలని ఉంది.
ఇదే చిత్రంలో శ్రీశ్రీ, ఆరుద్రలిరువురూ తమ రచనగా గొప్పగా చెప్పుకున్న ‘సదసత్కళా’ అనే సీసపద్యం చాలా చక్కనిది.
ఒకే పద్యాన్ని ప్రఖ్యాతులైన ఇద్దరు మహా కవులు తమ రచనగా ఎలా చెప్పుకోగలిగారు. ఆ సందర్భం వివరించగలరా. అలాగే సప్త స్వరాలను ముఖం-పాదాంతంలో నిలుపుకున్న ఆ సీస పాదాలను తెలుపగలరా?
కృష్ణా ముకుందా మురారీ అనే పాటను అత్యంతంగా అభిమానించే నేను అదే శైలి దైన “చూడుమదే చెలియా” అనే పాట కూడా ఘంటసాలే పాడితే చాలా బాగుండేదని చాలా సార్లు అనుకునే వాడిని. ఎవరి వైశిష్ట్యం వైవిధ్యం వారిదే ఐనా రాజా గారిని ఘంటసాలకు సమవుజ్జీగా భావించలేము. Survival of the fittest పరిణామ సూత్రం వలన రాజా గారు తెలుగు సీమకు దూరం అయ్యారని అనుకుంటాను.
ఒక్కతే… మృత్యువు గురించి ravikiran timmireddy అభిప్రాయం:
05/02/2009 4:37 pm
బాగా అనువాదం చేసారు కామేశ్వరరావు గారు. బల్లోజు బాబా గారు చెప్పినట్లు ఒకటి రెండు ఒమిషన్సు వున్నా, నెరూడా గార్ని చక్కగా తెనిగించారు, మెత్త మెత్తగా, చల్ల చల్లగా, సడి చేయని ఒక ఆఖరి, దీర్గ నిశ్వాసాన్ని బాగా చెప్పెరు తెలుగులో.
రవి
ఈమాట పూర్వాపరాలు – నా జ్ఞాపకాలు II గురించి sUryuDu అభిప్రాయం:
05/02/2009 12:31 pm
చాలా విలువైన సమాచారం అందించారు. ధన్యవాదాలు.
ప్రచురణకి వచ్చే రచనల గురించి గురించి darla అభిప్రాయం:
05/02/2009 10:32 am
నమస్కారం,
వెంకటేశ్వరరావు గారు వ్యాసంలో అక్కడక్కడా ఆధునిక అప్పకవి కనిపించినా, చాలా విషయాలను సూటిగా స్పష్టంగా చెప్పారు. మన తెలుగు వ్యాసాలను ఎం.ఎల్.ఏ స్టైల్ షీట్ కూడా తెలియని/ అసలు పాటించన పరిశోధన వ్యాసాలు మాత్రమే అధికంగా ప్రచురితమవుతున్నాయి. కవిత, కథ, వ్యాసాల్లో వాక్యాల గురించి కొన్నింటిని ప్రస్తావించారు. పునర్తుక్తి గురించి రాశారు. కావ్యాలంకార సంగ్రహం లో ప్రత్యేకించి దోష ప్రకరణం ఉంది. అందులో ఉన్నవన్నీ శాశ్వత ప్రామాణికాలని అనలేం, కానీ, అత్యధిక శాతం అవి ప్రామాణికాలే! ఇలాంటి వన్నీ మన భాషా, సాహిత్యాలను మరింత ముందుకు తీసుకువెళతాయి. అలాగే ఇలాంటి వ్యాసాలు కూడా కొందరినైనా కదిలిస్తాయి.
మంచి ప్రయత్నం. అభినందనలు అనలేను…. ఇంకా వారికంటే చాలా చిన్నవాణ్ణి. ఉపయోగపడే వ్యాసం అని మాత్రం చెప్పగలను.
దార్ల
ఒక తెలుగు పుస్తకం కావాలి గురించి rajasankar kasinadhuni అభిప్రాయం:
05/02/2009 7:50 am
రచనలు ఎలా ఉండాలి అన్న అంశం మీద సోమర్సెట్ మామ్ (William Somerset Maugham)ఒక మంచి వ్యాసం వ్రాసాడు. ఈ వ్యాసం శీర్షిక “Three aims for writers”. ఈ వ్యాసంలో ముఖ్యంగా చర్చింపబడిన అంశాలు మూడు. అవి “Lucidity, Simplicity and Euphony”. ఒక శిల్పి తన పనిముట్లతో ఒక అందమైన శిల్పాన్ని చెక్కినట్టు, ఒక రచయిత(త్రి) ఈ మూడు పనిముట్లతో ఒక చక్కని రచనని సృష్టింపవచ్చు అని అంటాడు మామ్. అందరూ చదవదగ్గ మంచి వ్యాసం ఇది.
చిన్నయ సూరి తెలుగు వ్యాకరణం మీద పుస్తకం వ్రాయాలని ప్రయత్నించి మూడు సార్లు విఫలమయ్యాడు. నాలుగవ సారి బాల వ్యాకరణం వ్రాయడంలో సఫలీకృతుడయ్యాడు. దీనిని ఆధునీకరించడం అంత తేలిక కాదేమో (though not impoissible for someone like Sri Veluri).
రాజాశంకర్ కాశీనాథుని.
మాధుర్యానికి మరో పేరు: ఏ. ఎం. రాజా గురించి పరుచూరి శ్రీనివాస్ అభిప్రాయం:
05/02/2009 7:16 am
1. 1951-55 మధ్యకాలంలో ఆరుద్ర-శ్రీశ్రీలిరువురూ “జంటకవులు”గా కొన్ని సినిమాలకి పాటలు రాసారు. అమరసందేశం కూడా వాటిలో ఒకటి. ఆ పాటల రికార్డులపైన ఇద్దరి పేర్లుంటాయి. ఎన్నడూ ఈ మాటో, చరణమో, పాటో, నాదంటే నాదని గొప్పలు చెప్పుకున్న దాఖలాలు లేవు. ఇద్దరి మధ్య స్నేహం చెడిన తరువాత కూడా! ఈ పద్యానికొచ్చేసరికి ఇద్దరూ తమదంటే తమదని చెప్పుకున్నారు. (శ్రీశ్రీ ఈ పద్యంలోని 2-3 పంక్తులు చదివే ఒక జనరంజని కార్యక్రమన్ని మరొకసారి వినిపిస్తాను.). శ్రీశ్రీ-తాపీ ధర్మారావులు కలిసి కూడా ఒకట్రెండు పాటలు రాసారు. పై వ్యాసంలో ఒక ఉదాహరణ ఉంది.
2. సీస:
సద సత్కళా …. విలాస
రిపు వ దజ్ఞాన ….. సుకుమారి
గగనా … గీతికాతరంగ
మధుమాధురీ … సదక్ష దామ
గీత:
పరభృత … స్వరకలాప
దరహసన … మకరంద
నిరుపమాన … జనని
సరస … మస్మత్ప్రశంస
— శ్రీనివాస్
ఒక తెలుగు పుస్తకం కావాలి గురించి sUryuDu అభిప్రాయం:
05/02/2009 6:50 am
బాగుంది, అనుకోకుండా నిన్న బ్లాగులో కామెంటులో ఈ పుస్తకాన్ని ప్రస్తావించాను, దానికి 50 సంవత్సరాలు నిండాయని చూసుకోలేదు. చాలా మంచి పుస్తకం.
సూర్యుడు 🙂
గాలిపటం గురించి M.S.Prasad అభిప్రాయం:
05/02/2009 3:40 am
బాగా నచ్చింది. ఆనందో బ్రహ్మ అంటారు. భగవంతుడు ఆనంద స్వరూపుడు. నిస్వార్ధంగా ఎవరు ఆనందాన్ని అందిస్తారో వారు భగవంతులే. ఆ పిల్ల ఇన్ని ఆలోచించలేదు కానీ ఆమె నమస్కరించడానికి కారణం అదే.
ఒక్కతే… మృత్యువు గురించి bollojubaba అభిప్రాయం:
05/02/2009 1:25 am
ముందుగా నా పేరు కూడా ప్రస్తావించినందుకు కృతజ్ఞతలు.
భలే ఉంది. నేనెక్కడెక్కడ బొక్కబోర్లా పడ్డానో తెలిసింది. (రింగ్ అనే మాటను ఘంటారావం అనే అర్ధంలో అనువదించాను. మీరు ఉంగరం అన్నారు. మీరే కరక్ట్ . ఇంకా చాలాచోట్ల 🙂 కవిత్వానికి క్లుప్తత ఎంత అవసరమో ఇప్పుడు తెలుస్తూంది.
కొన్ని సందేహాలు
with bakers white as angels, = గంధర్వ గాయకుల మూగబోయిన గాత్రాలు – అన్నారు ఎందుకు అందంకోసమా? లేక మరేమైనా అర్ధాలున్నాయా?
like a shoe without a foot, like a suit without a man, = ఈ వాక్యాన్ని మొత్తం వర్జించారు. కారణం తెలుసుకోవాలని ఉంది.
మొత్తంమీద అనువాదం బాగా వచ్చింది.
బొల్లోజు బాబా
మాధుర్యానికి మరో పేరు: ఏ. ఎం. రాజా గురించి M.S.Prasad అభిప్రాయం:
05/02/2009 1:21 am
ఇదే చిత్రంలో శ్రీశ్రీ, ఆరుద్రలిరువురూ తమ రచనగా గొప్పగా చెప్పుకున్న ‘సదసత్కళా’ అనే సీసపద్యం చాలా చక్కనిది.
ఒకే పద్యాన్ని ప్రఖ్యాతులైన ఇద్దరు మహా కవులు తమ రచనగా ఎలా చెప్పుకోగలిగారు. ఆ సందర్భం వివరించగలరా. అలాగే సప్త స్వరాలను ముఖం-పాదాంతంలో నిలుపుకున్న ఆ సీస పాదాలను తెలుపగలరా?
కృష్ణా ముకుందా మురారీ అనే పాటను అత్యంతంగా అభిమానించే నేను అదే శైలి దైన “చూడుమదే చెలియా” అనే పాట కూడా ఘంటసాలే పాడితే చాలా బాగుండేదని చాలా సార్లు అనుకునే వాడిని. ఎవరి వైశిష్ట్యం వైవిధ్యం వారిదే ఐనా రాజా గారిని ఘంటసాలకు సమవుజ్జీగా భావించలేము. Survival of the fittest పరిణామ సూత్రం వలన రాజా గారు తెలుగు సీమకు దూరం అయ్యారని అనుకుంటాను.
మనకు తెలియని మన త్యాగరాజు – 5 గురించి M.S.Prasad అభిప్రాయం:
05/01/2009 11:27 pm
వ్యాసకర్తగారికి అనేకానేక ధన్యవాదాలు. ఈ వ్యాసం ద్వారా మాకు తెలియని ఎన్నో విషయాలు జగదారాధ్యులైన త్యాగబ్రహ్మం గారి గురించి తెలుసుకున్నాము.
బ్రహ్మ జ్ఞానము గలుగగ
బ్రహ్మానందంబు గలుగు భాతిని త్యాగ
బ్రహ్మజ్ఞానము గూర్చిరి
బ్రహ్మాండంబైన శైలి బ్రహ్మానందా!
దశ సహస్ర శత కోటి వందనాలతో
భవదీయుడు