పై చర్చల జోలికి పోకుండా, ఒక ఈగలాగుతున్నా : “సఖి వాళ్ళు చారుమతి స్టేట్మెంట్ రికార్డ్ చేసారు. ఆమె ఫోటోలు తీసుకున్నారు. అప్పుడు చెప్పింది చారుమతి తను డొమెస్టిక్ వయొలెన్స్ విభాగం నుండి వచ్చినట్టు. ” … అది చెప్పాల్సింది మధుబని కదా???
పంతొమ్మిదివందల డెబ్భయిల్లో కాబోలు – బహుశా మల్లాది శివరాం రచన అనుకుంటాను – ఆకాశవాణి నించి ఒక పాట ప్రసారం అయ్యేది. ఆ పాట వినీవినగానే నన్ను ఆకట్టుకుంది. నా యుక్త వయసులో నాకు బాగా ప్రేరణనిచ్చిన పాటగా నేను దీన్ని గుర్తుంచుకున్నాను. ఇప్పటికీ ఈ పాట నాకిష్టమైన పాటల్లో ఒకటి. ఎప్పుడూ సన్నగా కూనిరాగం తీసుకునే పాటగా నా గొంతులో ఉంటుంది. ఆ పాట ఇలాంటి మాటల్లోంచి నడుస్తుంది. జీవితాన్ని మల్లాది శివరాం ఇలా పాడారు. అందులోంచి ఆయన మరణాన్ని ఇలా చూపించారు. పాట ఇదీ!
ఈ లోకంలో ఈ నా దేశంలో ఈ నా ఇప్పటి దేహంతో
ఎన్నాళ్ళైనా బతకడమిష్టం ఎపుడు రాలినా ఇష్టం!
పొరపాటునా మోక్షం వస్తే పుట్టుక లేకుండా పోతే
ఇలా తలానికి దూరంగా ఎలాగన్నదే నాకు భయం /ఈ లోకంలో/
సంసారం సాగరమైతే జలక్రీడగా జీవనమిష్టం
తిరిగిపుట్టుటకె మరణంబైతే మరణం అంటే మరి మరి ఇష్టం /ఈ లోకంలో /
నిత్యం తలుచుకోబుద్ధయ్యే ఈ పాట తరవాత ఇక్కడ ఉన్న రవిశంకర్ కవిత చదివేకా ఒక్కో కవి బతుకుని ఎలా చూస్తాడో ఎలా చూపిస్తాడో కదా అని మాత్రం అనిపించింది. అంతే !! 🙂
“First they came for the communists,
and I didn’t speak out because I wasn’t a communist.
Then they came for the trade unionists,
and I didn’t speak out because I wasn’t a trade unionist.
Then they came for the Jews,
and I didn’t speak out because I wasn’t a Jew.
Then they came for me
and there was no one left to speak out for me.”
-చిన్నప్పుడు స్కూల్లో ఈ కవిత ఉండేది పాఠ్యాంశంగా. అది గుర్తొచ్చింది ఈ కథ చదువుతూ ఉంటే.
తెలుగు అనువాదకుని వాక్యాలు బాగున్న ఈ వ్యాసం తాలూకు శీర్షికని “ఆధునిక తెలుగు రామాయణాలు…” తో మొదలు పెట్టి ఉండి ఉంటే బాగుండి ఉండేది. విశ్లేషణ మొత్తం వలసవాదుల భావాలతో ప్రేరణ పొందిన వివిధ కులాల “ఆధునిక” విద్యావంతులు రాసిన రామాయణాలని గురించిన పరిశీలనా, విశ్లేషణా కాబట్టి.
తెలుగులో వచ్చిన ఆధునిక [అంటే యంత్ర నాగరికతతో అబ్బిన ఆలోచనా విధానం జీవన విధానం అన్నట్టు అనుకోవాలి మనం బ్రిటీషు వారి ప్రస్తావన వలన] నారాయణ రావు చేసిన రామాయణాంశాల పరిశీలన కూడా ఒక “ఆధునిక ” దృక్పధం తోనే సాగడం వలన కాబోలు మనకి తెలుగులో వచ్చిన ప్రాచీన రామాయణాలన్నీ లేదా ఆ అనువాదాలన్నీ కూడా వట్టి మత పూరితమూ, భక్తి మయమూ అన్న ఒకే ఒక ఆలోచనని ప్రతిపాదించడంతో ముగిసిపోవడం గమనించవచ్చు.
మనం అసలు ప్రతిని లేదా మూల ప్రతినీ పోల్చి చదివినప్పుడు కధ మనకి బోధపడే తీరు వేరుగా ఉండే వీలుంటుంది. పోతన భాగవతంలో కృష్ణుడిని వర్ణించిన తీరే ఇందుకు ఉదాహరణ. పోతన ఏ “ఆధునిక” పోకడలు లేని వాడూ, తెలియనివాడూను. [చూడండి వ్యాసం: “భాగవతంలో కృష్ణుడు,” మార్గము-మార్గణము, జయప్రభ].
వాల్మీకమూ అవాల్మీకమూ అయిన రచనలని పోల్చి చూసి వచ్చిన మార్పులని సవివరంగా తెలిపే పరిశీలన మనకి రాలేదు. మిగిలినవి ఎవరి ఊహపోహలకి అనుగుణంగా సాగినవే. అందువలన ఇలాంటి విశ్లేషణలు పాఠకులని మరింత అయోమయ పరిచేవిగా ఉంటాయే తప్ప స్పస్టత ని ఇవ్వలేవు. ఇటువంటి క్లుప్తీకరణల వల్ల ఏర్పడే ప్రశ్నలకి జవాబులుండవు. ప్రపంచం లోని అతిప్రాచీన రచనలని వేటినైనా తీసుకుని అక్కడ ఎటువంటి దృష్టితో “ఆధునిక”మైన విశ్లేషణ లు వెలువడ్డాయో కూడా మనకి తెలిసే వీలుండాలి కదా ? పాత కొత్త బైబిళ్ల లోని ఏసు పాత్రని “ఆధునిక” ఐరోపా సమాజాలు ఎలా అర్ధం చేసుకున్నాయో తెలిపే విశ్లేషణలు గనక మనకి అందుబాటులో ఉంటే అప్పుడు బ్రిటీషు పాలనా, వారి విద్యల వలన ఆయా దేశాలలో వచ్చిన మార్పులూ, అర్ధం కాగల వీలుంటుంది. ఇవి స్పష్టంగా తెలియకుండా “ఆధునికంగా” చేసే ఇటువంటీ విశ్లేషణల వలన ఏ స్పష్టతా రాదు. అనేక బైబిల్స్ విశ్లేషణలో ఏమేం విషయాలని వారు ఏ పధ్ధతిలో “ఆధునికంగా” చర్చించారో మనకి అర్ధమైతే ఏయే విషయాలని మనం ఇవి “ఆధునిక” మనీ ఇవి మతపరమనీ ఇవి సాహిత్యమనీ అనుకునేదీ స్పష్టపడగలదు. బ్రిటీషు లో జరిగిన మార్పులకి అనుగుణంగా వచ్చిన భావాల విశ్లేషణలో ముందు మూలంలో జరిగిన వింతలని గురించి కూడా ఈ వ్యాసంలో చర్చించి ఉండి ఉండవలసింది. అప్పుడు ఈ వ్యాసపు శీర్షికకి ఒక న్యాయం జరిగేది. అది లేకపోతే మరి అది పాక్షికమైన విశ్లేషణ గానే మిగులుతుంది.
చాటు పద్యాల్లో శ్రీనాథుడు గురించి satyanarayana chary అభిప్రాయం:
08/09/2012 10:53 am
పద్యాల అర్దాలు కూడా తెలియచేసి ఉంటే ఇంకా బాగుండేది అని నా అభిప్రాయం.
రచయితలకు సూచనలు గురించి Ravi Shankar అభిప్రాయం:
08/08/2012 6:56 am
“ఈమాట” ని నడుపుతున్న-నడిపిస్తున్న వారందరికీ హృదయపూర్వక నమస్కారాలు. నాకు కావలసిన చాలా సమాచారం ఎప్పటినుంచో ఇక్కడ లభ్యమవుతున్నది.
ఈ సమాచారదర్శిని ఇలాగే వర్థిల్లాలని కోరుకుంటున్నాను.
గౌరీ రవిశంకరశర్మా అహంభో అభివాదయే!
తెంపుకోవే బంధనాలు గురించి Sowmya అభిప్రాయం:
08/07/2012 7:36 am
పై చర్చల జోలికి పోకుండా, ఒక ఈగలాగుతున్నా : “సఖి వాళ్ళు చారుమతి స్టేట్మెంట్ రికార్డ్ చేసారు. ఆమె ఫోటోలు తీసుకున్నారు. అప్పుడు చెప్పింది చారుమతి తను డొమెస్టిక్ వయొలెన్స్ విభాగం నుండి వచ్చినట్టు. ” … అది చెప్పాల్సింది మధుబని కదా???
ఆఖరి మనిషి గురించి rama bharadwaj అభిప్రాయం:
08/07/2012 6:21 am
పంతొమ్మిదివందల డెబ్భయిల్లో కాబోలు – బహుశా మల్లాది శివరాం రచన అనుకుంటాను – ఆకాశవాణి నించి ఒక పాట ప్రసారం అయ్యేది. ఆ పాట వినీవినగానే నన్ను ఆకట్టుకుంది. నా యుక్త వయసులో నాకు బాగా ప్రేరణనిచ్చిన పాటగా నేను దీన్ని గుర్తుంచుకున్నాను. ఇప్పటికీ ఈ పాట నాకిష్టమైన పాటల్లో ఒకటి. ఎప్పుడూ సన్నగా కూనిరాగం తీసుకునే పాటగా నా గొంతులో ఉంటుంది. ఆ పాట ఇలాంటి మాటల్లోంచి నడుస్తుంది. జీవితాన్ని మల్లాది శివరాం ఇలా పాడారు. అందులోంచి ఆయన మరణాన్ని ఇలా చూపించారు. పాట ఇదీ!
ఈ లోకంలో ఈ నా దేశంలో ఈ నా ఇప్పటి దేహంతో
ఎన్నాళ్ళైనా బతకడమిష్టం ఎపుడు రాలినా ఇష్టం!
పొరపాటునా మోక్షం వస్తే పుట్టుక లేకుండా పోతే
ఇలా తలానికి దూరంగా ఎలాగన్నదే నాకు భయం /ఈ లోకంలో/
సంసారం సాగరమైతే జలక్రీడగా జీవనమిష్టం
తిరిగిపుట్టుటకె మరణంబైతే మరణం అంటే మరి మరి ఇష్టం /ఈ లోకంలో /
నిత్యం తలుచుకోబుద్ధయ్యే ఈ పాట తరవాత ఇక్కడ ఉన్న రవిశంకర్ కవిత చదివేకా ఒక్కో కవి బతుకుని ఎలా చూస్తాడో ఎలా చూపిస్తాడో కదా అని మాత్రం అనిపించింది. అంతే !! 🙂
రమ.
అంతరం గురించి సోమశంకర్ అభిప్రాయం:
08/07/2012 6:07 am
ఈ కథని ప్రచురించిన ఈ మాట వారికి, చదివి స్పందించిన పాఠకులకు ధన్యవాదాలు.
సోమశంకర్
నన్ను కాదు గురించి Sowmya అభిప్రాయం:
08/06/2012 8:30 am
“First they came for the communists,
and I didn’t speak out because I wasn’t a communist.
Then they came for the trade unionists,
and I didn’t speak out because I wasn’t a trade unionist.
Then they came for the Jews,
and I didn’t speak out because I wasn’t a Jew.
Then they came for me
and there was no one left to speak out for me.”
-చిన్నప్పుడు స్కూల్లో ఈ కవిత ఉండేది పాఠ్యాంశంగా. అది గుర్తొచ్చింది ఈ కథ చదువుతూ ఉంటే.
పాస్పోర్ట్ గురించి Sowmya అభిప్రాయం:
08/06/2012 8:13 am
ఏవిటో, ఈ కథ ద్వారా ఏదన్నా చెప్పాలన్న ఉద్దేశ్యం ఉండి ఉంటే, నాకు అది అర్థం కాలేదు.
తెలుగు రామాయణాల రాజకీయాలు: బ్రిటీష్ పాలన, ముద్రణ సంస్కృతి, సాహితీ ఉద్యమాలు గురించి rama bharadwaj అభిప్రాయం:
08/05/2012 1:49 pm
తెలుగు అనువాదకుని వాక్యాలు బాగున్న ఈ వ్యాసం తాలూకు శీర్షికని “ఆధునిక తెలుగు రామాయణాలు…” తో మొదలు పెట్టి ఉండి ఉంటే బాగుండి ఉండేది. విశ్లేషణ మొత్తం వలసవాదుల భావాలతో ప్రేరణ పొందిన వివిధ కులాల “ఆధునిక” విద్యావంతులు రాసిన రామాయణాలని గురించిన పరిశీలనా, విశ్లేషణా కాబట్టి.
తెలుగులో వచ్చిన ఆధునిక [అంటే యంత్ర నాగరికతతో అబ్బిన ఆలోచనా విధానం జీవన విధానం అన్నట్టు అనుకోవాలి మనం బ్రిటీషు వారి ప్రస్తావన వలన] నారాయణ రావు చేసిన రామాయణాంశాల పరిశీలన కూడా ఒక “ఆధునిక ” దృక్పధం తోనే సాగడం వలన కాబోలు మనకి తెలుగులో వచ్చిన ప్రాచీన రామాయణాలన్నీ లేదా ఆ అనువాదాలన్నీ కూడా వట్టి మత పూరితమూ, భక్తి మయమూ అన్న ఒకే ఒక ఆలోచనని ప్రతిపాదించడంతో ముగిసిపోవడం గమనించవచ్చు.
మనం అసలు ప్రతిని లేదా మూల ప్రతినీ పోల్చి చదివినప్పుడు కధ మనకి బోధపడే తీరు వేరుగా ఉండే వీలుంటుంది. పోతన భాగవతంలో కృష్ణుడిని వర్ణించిన తీరే ఇందుకు ఉదాహరణ. పోతన ఏ “ఆధునిక” పోకడలు లేని వాడూ, తెలియనివాడూను. [చూడండి వ్యాసం: “భాగవతంలో కృష్ణుడు,” మార్గము-మార్గణము, జయప్రభ].
వాల్మీకమూ అవాల్మీకమూ అయిన రచనలని పోల్చి చూసి వచ్చిన మార్పులని సవివరంగా తెలిపే పరిశీలన మనకి రాలేదు. మిగిలినవి ఎవరి ఊహపోహలకి అనుగుణంగా సాగినవే. అందువలన ఇలాంటి విశ్లేషణలు పాఠకులని మరింత అయోమయ పరిచేవిగా ఉంటాయే తప్ప స్పస్టత ని ఇవ్వలేవు. ఇటువంటి క్లుప్తీకరణల వల్ల ఏర్పడే ప్రశ్నలకి జవాబులుండవు. ప్రపంచం లోని అతిప్రాచీన రచనలని వేటినైనా తీసుకుని అక్కడ ఎటువంటి దృష్టితో “ఆధునిక”మైన విశ్లేషణ లు వెలువడ్డాయో కూడా మనకి తెలిసే వీలుండాలి కదా ? పాత కొత్త బైబిళ్ల లోని ఏసు పాత్రని “ఆధునిక” ఐరోపా సమాజాలు ఎలా అర్ధం చేసుకున్నాయో తెలిపే విశ్లేషణలు గనక మనకి అందుబాటులో ఉంటే అప్పుడు బ్రిటీషు పాలనా, వారి విద్యల వలన ఆయా దేశాలలో వచ్చిన మార్పులూ, అర్ధం కాగల వీలుంటుంది. ఇవి స్పష్టంగా తెలియకుండా “ఆధునికంగా” చేసే ఇటువంటీ విశ్లేషణల వలన ఏ స్పష్టతా రాదు. అనేక బైబిల్స్ విశ్లేషణలో ఏమేం విషయాలని వారు ఏ పధ్ధతిలో “ఆధునికంగా” చర్చించారో మనకి అర్ధమైతే ఏయే విషయాలని మనం ఇవి “ఆధునిక” మనీ ఇవి మతపరమనీ ఇవి సాహిత్యమనీ అనుకునేదీ స్పష్టపడగలదు. బ్రిటీషు లో జరిగిన మార్పులకి అనుగుణంగా వచ్చిన భావాల విశ్లేషణలో ముందు మూలంలో జరిగిన వింతలని గురించి కూడా ఈ వ్యాసంలో చర్చించి ఉండి ఉండవలసింది. అప్పుడు ఈ వ్యాసపు శీర్షికకి ఒక న్యాయం జరిగేది. అది లేకపోతే మరి అది పాక్షికమైన విశ్లేషణ గానే మిగులుతుంది.
రమ.
అంతరం గురించి Venkat Chitta అభిప్రాయం:
08/05/2012 11:47 am
The finishing is great!!
చందవరం, ప్రకాశం జిల్లా గురించి అనంత్ మల్లవరపు అభిప్రాయం:
08/03/2012 1:02 pm
బహు బాగుంది చందవరపు కవిత. మా చిన్ననాట తాత గారి ఊరిలో నులక మంచాలు గుర్తుకు తెచ్చారు!
“బజనలు చేయుట మా బారం
మా బాదలు తీర్చుట మీ బారం”
“భజనలు చేయుట మా భారం
మా బాదలు తీర్చుట మీ భారం”
వత్తులు తీసి కాస్త భారం తగ్గించారు.