స్మైల్గారికి మీరందించిన నివాళి చదివాను. ఈ సందర్భంగా వారితో గడిపిన కొన్ని జ్ఞాపకాల్ని పంచుకోవాలనిపించింది. నా చిన్నతనంలో స్వాతి మంత్లీలో “నాకు నచ్చిన కథ” అనే పరిచయం వచ్చేది. అందులో అత్తలూరి నరసింహారావుగారు పరిచయం చేసిన “ఖాళీ సీసాలు” కథ చదివి ఆ స్మైల్ అనేవాడు కనిపిస్తే కాళ్లపైన పడిపోవాలనే ఆవేశం కల్గింది. ఆ తర్వాత కొన్నాళ్లకి నేను హైద్రాబాద్ వచ్చేశాక మా కాలేజి లెక్చరర్ వివిఎస్ఎన్ మూర్తి అనే ఆయనతో మాటవరసకి ఆ కథ గురించి అంటేం ‘వాడు నా క్లాస్ మేటయ్యా. వాడిక్కడే కమ్మర్షియల్టాక్స్లో పనిచేస్తున్నాడు’ అంటూ అప్పటికప్పుడు నాతో ఫోన్లో మాట్లాడించాడు. అది మొదలు స్మైల్గారి ఇంటికి తరచూ వెళ్తుండేవాడిని. వాళ్ల ఇల్లు క్రాస్రోడ్స్లో సప్తగిరి టాకీస్ దగ్గర ఉండేది. ఇది 1992 లోని సంఘటన. తర్వాత భరాగోగారు వచ్చి వాళ్లింట్లో ఉండి “ఖాళీ సీసాలు” పుస్తకానికి కావలసిన మెటీరియల్ సమకూర్చుకుంటూ ఉండగా స్మైల్గారు అనువాదం చేసిన “చుగ్తాయ్” “కంబలి” కథ దొరకలేదు. నాకు మొదట్నుంచి మంచి కథల్ని కుట్టుకోవడం అలవాటు. అలా నా దగ్గరున్న ఆంధ్రప్రభలో వచ్చిన కంబలి కథని తీసుకెళ్లి ఇచ్చాను. ఆ పుస్తకం ముందు మాటలో తనని పుస్తకం వేయమని సతాయించిన వారిలో నన్ను కూడా చేర్చారు స్మైల్గారు. ఆ పుస్తకావిష్కరణ 1995లో ప్రెస్క్లబ్లో ఎంతో నిరాడంబరంగా, ఇంటి పండగలా జరిగింది. రబ్బరుని చెక్కి బొమ్మలుగా మలిచే ఆర్ట్ కూడా వారికి ఉందని నేనా సభలో చెప్పాను. (ఈ విషయం నాకు మా మూర్తి సార్ చెప్పారు)
ఆయన్ని చివరి సారిగా పోయిన ఏడాది అప్పటి ఆంధ్రజ్యోతి ఎడిటర్ శ్రీకె.రామచంద్రమూర్తిగారి వారబ్బాయి పెళ్లిలో హైదరాబాద్లో చూశాను. నా పుస్తకాన్ని అక్కడే ఇచ్చాను – వారు రాజమండ్రి వెళ్లాక ఫోన్ చేశారు. నా ”ఉసుళ్లు” అనే కథకోసం వారి “తూనీగ” కవితలోంచి కొన్ని పదాలు వాడుకున్నాను. వారి “ఖాళీసీసాలు” కథలోని “పాడు పిల్లల”తో నేను “జగదాంబ జంక్షన్” అనే కథ రాశాను. (ఈ కథ ఆంగ్లానువాదం టెక్సాస్ యూనివర్సిటీ వారేసిన “సాగర్”(2002)లో వచ్చింది) అవన్నీ నా పుస్తకంలో ఉటంకించాను. స్మైల్గారు ఎంతో సంతోషించారు.
వారి పెద్దమ్మాయి పెళ్లి హైద్రాబాద్లో పింగళి వెంకట్రామారెడ్డి హాల్లో అయినప్పుడు అందరం వెళ్లాం. అది పెళ్లిలా జరగలేదు. ఏదో మహా ఉత్సవంలా అనిపించింది. ఆ పెళ్లి విందుని మా అమ్మాయి ఇప్పటికీ గుర్తు చేస్తుంటుంది, జరిగి పుష్కరం దాటినా.
ఆయన అందం పున్నమి చందమామ – ఆయన మాట్లాడినా, నవ్వినా కురిసేది వెన్నెలే!
మీ కృషి స్పూర్తిదాయకంగా ఉంది. నేను అభినందించకుండా ఉండలేకపోతున్నాను. మిగతా భాగం కూడా చదివాక నా పూర్తి అభిప్రాయం రాస్తాను. మీ మంచి ప్రయత్నం సాఫీగా సాగాలని అశిస్తూ,
హిమబిందు
బాబ్జీలు గారు
నిజమే. రచయితలు నిరుత్సాహపడతారని ఊరికే బాగుంది అని రాయడం నా అభిప్రాయం కాదు. అట్లా కాదు అందరూ బాగుందనే రాయాలి అంటే, అభిప్రాయాలు రాసేవాళ్ళు నిరుత్సాహపడిపోతారు! అభిప్రాయాలు రాయడం కబుర్లాడుకోవడం అన్నదానికి, కొన్నిసార్లు (చాలాసార్లు?) రచనలు సైతం కబుర్లాడుకోవడం లాంటివే అని చేర్చవచ్చేమో. ఏమిటి ఉపయోగం అన్నది నాకు నేను వేసుకునే ప్రశ్న, వచ్చే అనుమానం మాత్రమే. ఇంకొకరి కోసం దాన్ని బేరీజు వేసే తాహతు నాకు లేదు.
“ఆయా సినిమాల లోని సంగీతం గురించో, సాహిత్యం గురించో, నటన గురించో మిగిలిన వాటి గురించో అయితే మంచి పనే అని నా నమ్మకం.” అన్నారు.
అయ్యా మంచి పని గురించి తర్వాత. (ఇటీవలి) సినిమాలలో సంగీతం, సాహిత్యం, నటన అనేవి కూడా ఉంటున్నాయి అని అనుకోమంటారా?
సాగదీస్తే సంగీతం. తిట్టుకుంటే సాహిత్యం. చుట్టుకుంటే నాట్యం. కొట్టుకుంటే నటనం.
========
విధేయుడు
-Srinivas
ప్రముఖ కథా రచయిత “స్మైల్” ఇకలేరు. చాలాకాలం వరకూ పేరు వినడమే కానీ ఆయన పరిచయం లేదు. ఆరేళ్ళ క్రితం అనుకోకుండా హైద్రాబాదు నుండి కాకినాడ వెళుతుండగా ఆయనతో కలిసి కొద్దిసేపు ప్రయాణించాను. మా బెర్తుల పక్కనే ఓ ముస్లిం కుటుంబం వుంది. రైలు సికింద్రాబాదు దాటిందో లేదో మావాళ్ళు టిఫిన్ కారీర్లు తెరిచారు. తెచ్చుకున్న పులిహార ఆ ముస్లిం ఫామిలీ కీ ఆఫర్ చేసింది మా అక్కయ్య. “పులిహారా! దాని వాసనకి చలించలేనంత స్థిత ప్రజ్ఞుణ్ణి కాదు లెండి!” అంటూ ఆయన తీసుకున్నారు. ఓ ముస్లిం వ్యక్తి ఇంత స్వచ్చంగా తెలుగు మాట్లాడుతూ, “స్థిత ప్రజ్ఞుడు” లాంటి పదం వాడడం నాకు ఆశ్చర్యం కలిగించింది. మాటల్లో పేరూ, వూరూ అడిగితే అప్పుడు తెలిసింది ఆయనే ప్రముఖ కథా రచయిత స్మైల్ అని. మాది అమలాపురం అని చెప్పగానే “కోన సీమా? చెప్పరేం! పులిహార రుచి చూడగానే అనుమానం వచ్చింది. మీ వైపు కందా బచ్చలీ కూర వండుతారు. నాకు ఆ కూర అంటే చాలా ఇష్టం..” అంటూ చెప్పుకొచ్చారు. ప్రయాణమంతా ఆయన చిరునవ్వుల ముచ్చట్లతోనే గడిచిపోయింది. తిరుగు ప్రయాణంలో ఆయన రాసిన ఖాళీ సీసాలు కథని సంపాదించి చదివాను. మరలా కలుసుకునే అవకాశం రాలేదు.
నాదృష్టిలో అభిప్రాయాలు రాస్తూ ఇక్కడ చేస్తున్నది “ఖానా గట్ల” మీద కూచుని కబుర్లాడుకోవడమే. అది కూడా ఖాళీగా వున్నప్పుడు. దాని వల్ల ఉపయోగం ఏవిటన్నది ప్రశ్నే. అన్నిటికన్నా ముందుగా “దురభిప్రాయాలకి” రచయితలు నిరుత్సాహపడతారని ప్రతీ రచనని బాగానే వుందని అభిప్రాయాన్ని ప్రకటించడం ఆయా రచయితలకి ఎంత ఉపయోగకరం? ఫలానా విషయం తక్కువో ఎక్కువో అయిందని రాయడం అందరికీ రాదు. దానికి బదులుగా నాలాటి వాళ్ళు వాళ్ళ అనుభూతిని ప్రకటిస్తారు. అందులోనూ వారి భాషా, స్థాయీ లలో. వాటిలో కొన్ని చికాగ్గా వుండొచ్చు. రచయిత మనసుకి కష్టం కలిగించొచ్చు. నచ్చని వాటి గురించి అభిప్రాయం రాయడం ఎందుకూ అని అడగొచ్చు. నిజవేఁ, నావరకూ అప్పుడు కూడా రచయితకి ఎంత ఉపయోగకరం?
ఇక్కడ అభిప్రాయాలు రాసుకోవడం గురించి: ఒకటే పోలిక కనబడుతోంది నాకు. “ఖానా గట్టు” మీద కూచుని ఏ సినిమా ఎక్కడ ఎంత కలెక్ట్ చేసింది? ఎన్ని రోజులాడింది? ఆడించేరా? దాని బలం మీదే ఆడిందా? హీరో హీరోయిన్లు పాటల్లో ఎన్ని “డ్రెస్సులు” మార్చేరు? లాటి విషయాల మీదనైతే నిస్సందేహంగా వేరే వ్యాపకం చూసుకోడం సరైన పని. కానీ వాటి బదులు ఆయా సినిమాల లోని సంగీతం గురించో, సాహిత్యం గురించో, నటన గురించో మిగిలిన వాటి గురించో అయితే మంచి పనే అని నా నమ్మకం.
బాబ్జీలు గారు
Thanks for your many generous and kind words. I am not sure I deserve them.
నిజం చెప్పాలంటే- చాలాసార్లు, నేను సరిగ్గా అర్థం చేసుకున్నానో లేదో అనీ, రాసిందేదైనా అపార్థం చేసుకోవచ్చేమోననీ, అసలీ పని వల్ల నేర్చుకుందేమిటి, ఒరిగే ఉపయోగం ఏమైనా ఉందా (నాకైనా సరే!) అనీ, ఇది ప్రోత్సాహం చేయకపోతే పోనీ, అనవసరంగా నిరుత్సాహపరుస్తుందేమోననీ – అనుమానాలు, ఒకోసారి భయం కలుగుతూనే ఉంటాయి నాకు.
విధేయుడు
————–
-Srinivas
[…] (నా బ్లాగుతో కొత్తగా పరిచయమైన మిత్రుల కోసం: నాకు జ్యోతిషంతో పరిచయం ఉన్నమాట నిజమేగానీ, నేను జ్యోతిష్కుణ్ణి కాను. జ్యోతిషం గురించి నేను తెలుసుకున్న విషయాలూ, నా అనుభవాలూ, అభిప్రాయాలూ ‘ఈమాట’లో నాలుగు వ్యాసాలుగా ఇక్కడ చదవవచ్చు. మొదటి భాగం రెండవ భాగం మూడవ భాగం నాలుగవ భాగం) […]
[…] (నా బ్లాగుతో కొత్తగా పరిచయమైన మిత్రుల కోసం: నాకు జ్యోతిషంతో పరిచయం ఉన్నమాట నిజమేగానీ, నేను జ్యోతిష్కుణ్ణి కాను. జ్యోతిషం గురించి నేను తెలుసుకున్న విషయాలూ, నా అనుభవాలూ, అభిప్రాయాలూ ‘ఈమాట’లో నాలుగు వ్యాసాలుగా ఇక్కడ చదవవచ్చు. మొదటి భాగం రెండవ భాగం మూడవ భాగం నాలుగవ భాగం) […]
ఉపేంద్ర గారూ, నాడ్యంశ గురించి నేను విన్నాను. జన్మ సమయాన్ని అతి సున్నితమైన ఖచ్చితత్వం ప్రకారం నమోదు చేస్తేగానీ ఇటువంటి విభాగాలమీద ఆధారపడలేము. ఇటువంటి సూక్ష్మ విభాగాల వల్ల మాత్రమే ఖచ్చితమైన ఫలితాలు వస్తాయి అని భావిస్తే, ఈరోజు ప్రపంచంలో వ్యవహారంలో ఉన్న జ్యోతిషంలో అత్యధికశాతం నిజం కాదని అంగీకరించాల్సి ఉంటుంది.
అది అలా ఉంచితే, సెకన్లతో సహా ఖచ్చితమైన జన్మ సమయాన్ని తెలుసుకుని, నాడ్యంశ మొదలైన విభాగాల్ని ఉపయోగించి, జ్యోతిషం నిజమే అని శాస్త్రీయంగా ఋజువు చెయ్యగల అవకాశం ప్రతిభావంతులైన జ్యోతిష్కులకి ఎప్పుడూ ఉంటుంది కదా. అలా చెయ్యగలమని నమ్మేవాళ్ళు ముందుకు వచ్చి, అందరూ అంగీకరించగల ఋజువుల్ని చూపించడానికి గట్టిగా ప్రయత్నించాల్సిన అవసరం ఉన్నదనే నా వ్యాసంలో ముక్తాయించాను.
ఈ వ్యాస పరంపరలోని రెండో భాగంలోని కామెంట్లలో కవలల గురించి లక్ష్మన్నగారితో నేను చేసిన చర్చ ఒకసారి చూడండి. సదుపాయం కోసం అందులోని కొంత భాగాన్ని ఇక్కడ ఇస్తున్నాను –
ఇక కవలల సంగతి. ఏ జ్యోతిష గ్రంథంలోనైనా సరే దీని గురించి చర్చ జరగకుండా ఉండదు. భూమియొక్క దైనందిన చలనం (Diurnal Motion) ప్రకారం సుమారుగా ప్రతీ నాలుగు నిమిషాలకీ ఒక డిగ్రీ చొప్పున తూర్పున ఉదయించే బిందువు (లగ్నం), అలాగే మిగతా భావాలూ మారుతూ ఉంటాయి. చాలా మంది జ్యోతిష్కుల అభిప్రాయం ప్రకారం ఈ బిందువుల్లో ఎంత సూక్ష్మమైన తేడా వచ్చినా సరే ఫలితాలు మారుతాయి. మరీ ముఖ్యంగా భారతీయ జ్యోతిషంలో రాశి చక్రాన్ని చాలా సూక్ష్మ భాగాలుగా చేసి ఫలితాలు చూసే సాంప్రదాయాలు (నవాంశ, దశాంశ, త్రింశాంశ మొదలైన విభాగాలు) ఉన్నాయి. వాటి ప్రకారం జన్మ సమయంలో ఒక్క నిమిషం తేడా వచ్చినా సరే ఫలితాలు మారిపోతాయిట. అయితే ఆచరణలో మాత్రం అత్యధికశాతం జ్యోతిష్కులు అంత దగ్గరి జాతకాలకి భిన్న ఫలితాలు చెప్పలేరు. అంతేకాదు, చాలా మంది జాతకుల జన్మ సమయాలు కూడా నిమిషంతో సహా ఖచ్చితంగా ఎవరికీ తెలియవు. అందుచేత ఎవరికైనా చెప్పిన ఫలితాలు తప్పిపోతే, ’జన్మ సమయం తప్పై ఉంటుందమ్మా, అది చాలా ఖచ్చితంగా తెలియాలి’ అని జ్యోతిష్కులు తప్పించుకుంటూ ఉంటారు.
కొన్ని పుస్తకాల్లో ఒక్క నిమిషం ఎడంగా పుట్టిన కవలల జాతకాలని ఉదాహరణగా ఇచ్చి, ‘చూశారా ఒక్క నిమిషమే తేడా ఉన్నా, ఫలానా సూక్ష్మాంశం మారిపోవడం వల్ల అసలు ఇద్దరి జీవితాలకీ పొంతనే లేదు!’ అని రాస్తూ ఉంటారు. అయితే ఆ కవలల విషయంలో అన్వయించిన అదే సూక్ష్మాంశం మరొక మామూలు జాతకానికి ఎందుకు అన్వయించరో బోధ పడదు. అంతే కాకుండా అటువంటి సూక్ష్మాంశాలవల్ల నిజంగా మిగతా జాతకాల్లో కూడా ఫలితాలు ఎలా తేడాగా వస్తున్నాయో వివరణలు ఉండవు. వాటికి మాత్రం ఎక్కువ కాలావధిలో మారిపోని అంశాలనే పరిగణనలోకి తీసుకుని ఫలితాలు చెప్పేస్తూ ఉంటారు.
స్మైల్ ఒఖడే… ఇహ లేడు! గురించి gorusu jagadeeshwar reddy అభిప్రాయం:
12/08/2008 10:43 pm
శ్రీవెంకటేశ్వరరావుగారికి, నమస్కారాలు.
స్మైల్గారికి మీరందించిన నివాళి చదివాను. ఈ సందర్భంగా వారితో గడిపిన కొన్ని జ్ఞాపకాల్ని పంచుకోవాలనిపించింది. నా చిన్నతనంలో స్వాతి మంత్లీలో “నాకు నచ్చిన కథ” అనే పరిచయం వచ్చేది. అందులో అత్తలూరి నరసింహారావుగారు పరిచయం చేసిన “ఖాళీ సీసాలు” కథ చదివి ఆ స్మైల్ అనేవాడు కనిపిస్తే కాళ్లపైన పడిపోవాలనే ఆవేశం కల్గింది. ఆ తర్వాత కొన్నాళ్లకి నేను హైద్రాబాద్ వచ్చేశాక మా కాలేజి లెక్చరర్ వివిఎస్ఎన్ మూర్తి అనే ఆయనతో మాటవరసకి ఆ కథ గురించి అంటేం ‘వాడు నా క్లాస్ మేటయ్యా. వాడిక్కడే కమ్మర్షియల్టాక్స్లో పనిచేస్తున్నాడు’ అంటూ అప్పటికప్పుడు నాతో ఫోన్లో మాట్లాడించాడు. అది మొదలు స్మైల్గారి ఇంటికి తరచూ వెళ్తుండేవాడిని. వాళ్ల ఇల్లు క్రాస్రోడ్స్లో సప్తగిరి టాకీస్ దగ్గర ఉండేది. ఇది 1992 లోని సంఘటన. తర్వాత భరాగోగారు వచ్చి వాళ్లింట్లో ఉండి “ఖాళీ సీసాలు” పుస్తకానికి కావలసిన మెటీరియల్ సమకూర్చుకుంటూ ఉండగా స్మైల్గారు అనువాదం చేసిన “చుగ్తాయ్” “కంబలి” కథ దొరకలేదు. నాకు మొదట్నుంచి మంచి కథల్ని కుట్టుకోవడం అలవాటు. అలా నా దగ్గరున్న ఆంధ్రప్రభలో వచ్చిన కంబలి కథని తీసుకెళ్లి ఇచ్చాను. ఆ పుస్తకం ముందు మాటలో తనని పుస్తకం వేయమని సతాయించిన వారిలో నన్ను కూడా చేర్చారు స్మైల్గారు. ఆ పుస్తకావిష్కరణ 1995లో ప్రెస్క్లబ్లో ఎంతో నిరాడంబరంగా, ఇంటి పండగలా జరిగింది. రబ్బరుని చెక్కి బొమ్మలుగా మలిచే ఆర్ట్ కూడా వారికి ఉందని నేనా సభలో చెప్పాను. (ఈ విషయం నాకు మా మూర్తి సార్ చెప్పారు)
ఆయన్ని చివరి సారిగా పోయిన ఏడాది అప్పటి ఆంధ్రజ్యోతి ఎడిటర్ శ్రీకె.రామచంద్రమూర్తిగారి వారబ్బాయి పెళ్లిలో హైదరాబాద్లో చూశాను. నా పుస్తకాన్ని అక్కడే ఇచ్చాను – వారు రాజమండ్రి వెళ్లాక ఫోన్ చేశారు. నా ”ఉసుళ్లు” అనే కథకోసం వారి “తూనీగ” కవితలోంచి కొన్ని పదాలు వాడుకున్నాను. వారి “ఖాళీసీసాలు” కథలోని “పాడు పిల్లల”తో నేను “జగదాంబ జంక్షన్” అనే కథ రాశాను. (ఈ కథ ఆంగ్లానువాదం టెక్సాస్ యూనివర్సిటీ వారేసిన “సాగర్”(2002)లో వచ్చింది) అవన్నీ నా పుస్తకంలో ఉటంకించాను. స్మైల్గారు ఎంతో సంతోషించారు.
వారి పెద్దమ్మాయి పెళ్లి హైద్రాబాద్లో పింగళి వెంకట్రామారెడ్డి హాల్లో అయినప్పుడు అందరం వెళ్లాం. అది పెళ్లిలా జరగలేదు. ఏదో మహా ఉత్సవంలా అనిపించింది. ఆ పెళ్లి విందుని మా అమ్మాయి ఇప్పటికీ గుర్తు చేస్తుంటుంది, జరిగి పుష్కరం దాటినా.
ఆయన అందం పున్నమి చందమామ – ఆయన మాట్లాడినా, నవ్వినా కురిసేది వెన్నెలే!
అశ్రునివాళితో – గొరుసు జగదీశ్వరరెడ్డి.
మనకు తెలియని మన త్యాగరాజు -1 గురించి himabindu అభిప్రాయం:
12/08/2008 8:21 pm
మీ కృషి స్పూర్తిదాయకంగా ఉంది. నేను అభినందించకుండా ఉండలేకపోతున్నాను. మిగతా భాగం కూడా చదివాక నా పూర్తి అభిప్రాయం రాస్తాను. మీ మంచి ప్రయత్నం సాఫీగా సాగాలని అశిస్తూ,
హిమబిందు
సువర్ణభూమిలో … గురించి Srinivas Nagulapalli అభిప్రాయం:
12/08/2008 1:36 pm
బాబ్జీలు గారు
నిజమే. రచయితలు నిరుత్సాహపడతారని ఊరికే బాగుంది అని రాయడం నా అభిప్రాయం కాదు. అట్లా కాదు అందరూ బాగుందనే రాయాలి అంటే, అభిప్రాయాలు రాసేవాళ్ళు నిరుత్సాహపడిపోతారు! అభిప్రాయాలు రాయడం కబుర్లాడుకోవడం అన్నదానికి, కొన్నిసార్లు (చాలాసార్లు?) రచనలు సైతం కబుర్లాడుకోవడం లాంటివే అని చేర్చవచ్చేమో. ఏమిటి ఉపయోగం అన్నది నాకు నేను వేసుకునే ప్రశ్న, వచ్చే అనుమానం మాత్రమే. ఇంకొకరి కోసం దాన్ని బేరీజు వేసే తాహతు నాకు లేదు.
“ఆయా సినిమాల లోని సంగీతం గురించో, సాహిత్యం గురించో, నటన గురించో మిగిలిన వాటి గురించో అయితే మంచి పనే అని నా నమ్మకం.” అన్నారు.
అయ్యా మంచి పని గురించి తర్వాత. (ఇటీవలి) సినిమాలలో సంగీతం, సాహిత్యం, నటన అనేవి కూడా ఉంటున్నాయి అని అనుకోమంటారా?
సాగదీస్తే సంగీతం. తిట్టుకుంటే సాహిత్యం. చుట్టుకుంటే నాట్యం. కొట్టుకుంటే నటనం.
========
విధేయుడు
-Srinivas
స్మైల్ ఒఖడే… ఇహ లేడు! గురించి Sai Brahmanandam Gorti అభిప్రాయం:
12/08/2008 2:43 pm
ప్రముఖ కథా రచయిత “స్మైల్” ఇకలేరు. చాలాకాలం వరకూ పేరు వినడమే కానీ ఆయన పరిచయం లేదు. ఆరేళ్ళ క్రితం అనుకోకుండా హైద్రాబాదు నుండి కాకినాడ వెళుతుండగా ఆయనతో కలిసి కొద్దిసేపు ప్రయాణించాను. మా బెర్తుల పక్కనే ఓ ముస్లిం కుటుంబం వుంది. రైలు సికింద్రాబాదు దాటిందో లేదో మావాళ్ళు టిఫిన్ కారీర్లు తెరిచారు. తెచ్చుకున్న పులిహార ఆ ముస్లిం ఫామిలీ కీ ఆఫర్ చేసింది మా అక్కయ్య. “పులిహారా! దాని వాసనకి చలించలేనంత స్థిత ప్రజ్ఞుణ్ణి కాదు లెండి!” అంటూ ఆయన తీసుకున్నారు. ఓ ముస్లిం వ్యక్తి ఇంత స్వచ్చంగా తెలుగు మాట్లాడుతూ, “స్థిత ప్రజ్ఞుడు” లాంటి పదం వాడడం నాకు ఆశ్చర్యం కలిగించింది. మాటల్లో పేరూ, వూరూ అడిగితే అప్పుడు తెలిసింది ఆయనే ప్రముఖ కథా రచయిత స్మైల్ అని. మాది అమలాపురం అని చెప్పగానే “కోన సీమా? చెప్పరేం! పులిహార రుచి చూడగానే అనుమానం వచ్చింది. మీ వైపు కందా బచ్చలీ కూర వండుతారు. నాకు ఆ కూర అంటే చాలా ఇష్టం..” అంటూ చెప్పుకొచ్చారు. ప్రయాణమంతా ఆయన చిరునవ్వుల ముచ్చట్లతోనే గడిచిపోయింది. తిరుగు ప్రయాణంలో ఆయన రాసిన ఖాళీ సీసాలు కథని సంపాదించి చదివాను. మరలా కలుసుకునే అవకాశం రాలేదు.
సువర్ణభూమిలో … గురించి baabjeelu అభిప్రాయం:
12/08/2008 9:38 am
నాగులపల్లి శ్రీనివాస్ గారికి,
నాదృష్టిలో అభిప్రాయాలు రాస్తూ ఇక్కడ చేస్తున్నది “ఖానా గట్ల” మీద కూచుని కబుర్లాడుకోవడమే. అది కూడా ఖాళీగా వున్నప్పుడు. దాని వల్ల ఉపయోగం ఏవిటన్నది ప్రశ్నే. అన్నిటికన్నా ముందుగా “దురభిప్రాయాలకి” రచయితలు నిరుత్సాహపడతారని ప్రతీ రచనని బాగానే వుందని అభిప్రాయాన్ని ప్రకటించడం ఆయా రచయితలకి ఎంత ఉపయోగకరం? ఫలానా విషయం తక్కువో ఎక్కువో అయిందని రాయడం అందరికీ రాదు. దానికి బదులుగా నాలాటి వాళ్ళు వాళ్ళ అనుభూతిని ప్రకటిస్తారు. అందులోనూ వారి భాషా, స్థాయీ లలో. వాటిలో కొన్ని చికాగ్గా వుండొచ్చు. రచయిత మనసుకి కష్టం కలిగించొచ్చు. నచ్చని వాటి గురించి అభిప్రాయం రాయడం ఎందుకూ అని అడగొచ్చు. నిజవేఁ, నావరకూ అప్పుడు కూడా రచయితకి ఎంత ఉపయోగకరం?
ఇక్కడ అభిప్రాయాలు రాసుకోవడం గురించి: ఒకటే పోలిక కనబడుతోంది నాకు. “ఖానా గట్టు” మీద కూచుని ఏ సినిమా ఎక్కడ ఎంత కలెక్ట్ చేసింది? ఎన్ని రోజులాడింది? ఆడించేరా? దాని బలం మీదే ఆడిందా? హీరో హీరోయిన్లు పాటల్లో ఎన్ని “డ్రెస్సులు” మార్చేరు? లాటి విషయాల మీదనైతే నిస్సందేహంగా వేరే వ్యాపకం చూసుకోడం సరైన పని. కానీ వాటి బదులు ఆయా సినిమాల లోని సంగీతం గురించో, సాహిత్యం గురించో, నటన గురించో మిగిలిన వాటి గురించో అయితే మంచి పనే అని నా నమ్మకం.
సువర్ణభూమిలో … గురించి Srinivas Nagulapalli అభిప్రాయం:
12/07/2008 3:00 pm
బాబ్జీలు గారు
Thanks for your many generous and kind words. I am not sure I deserve them.
నిజం చెప్పాలంటే- చాలాసార్లు, నేను సరిగ్గా అర్థం చేసుకున్నానో లేదో అనీ, రాసిందేదైనా అపార్థం చేసుకోవచ్చేమోననీ, అసలీ పని వల్ల నేర్చుకుందేమిటి, ఒరిగే ఉపయోగం ఏమైనా ఉందా (నాకైనా సరే!) అనీ, ఇది ప్రోత్సాహం చేయకపోతే పోనీ, అనవసరంగా నిరుత్సాహపరుస్తుందేమోననీ – అనుమానాలు, ఒకోసారి భయం కలుగుతూనే ఉంటాయి నాకు.
విధేయుడు
————–
-Srinivas
మూడు జ్ఞాపకాలు గురించి baabjeelu అభిప్రాయం:
12/07/2008 9:23 am
ఇదెందుకు “పూర్తి స్థాయి” వ్యవహారవోఁ సరిగ్గా తెలియలేదుకానీ, ఆద్యతన భవిష్యత్తులో మీరు “పూర్తి స్థాయి” కథలు వ్రాయగలరని నమ్మకం
జ్యోతిషమూ – లోపలి సంగతులూ – 3 గురించి నాకు పరిచయమైన కొందరు అసాధారణ వ్యక్తులు – 4 « Naga Murali’s Blog అభిప్రాయం:
12/07/2008 8:48 am
[…] (నా బ్లాగుతో కొత్తగా పరిచయమైన మిత్రుల కోసం: నాకు జ్యోతిషంతో పరిచయం ఉన్నమాట నిజమేగానీ, నేను జ్యోతిష్కుణ్ణి కాను. జ్యోతిషం గురించి నేను తెలుసుకున్న విషయాలూ, నా అనుభవాలూ, అభిప్రాయాలూ ‘ఈమాట’లో నాలుగు వ్యాసాలుగా ఇక్కడ చదవవచ్చు. మొదటి భాగం రెండవ భాగం మూడవ భాగం నాలుగవ భాగం) […]
జ్యోతిషమూ – లోపలి సంగతులూ – 2 గురించి నాకు పరిచయమైన కొందరు అసాధారణ వ్యక్తులు – 4 « Naga Murali’s Blog అభిప్రాయం:
12/07/2008 8:32 am
[…] (నా బ్లాగుతో కొత్తగా పరిచయమైన మిత్రుల కోసం: నాకు జ్యోతిషంతో పరిచయం ఉన్నమాట నిజమేగానీ, నేను జ్యోతిష్కుణ్ణి కాను. జ్యోతిషం గురించి నేను తెలుసుకున్న విషయాలూ, నా అనుభవాలూ, అభిప్రాయాలూ ‘ఈమాట’లో నాలుగు వ్యాసాలుగా ఇక్కడ చదవవచ్చు. మొదటి భాగం రెండవ భాగం మూడవ భాగం నాలుగవ భాగం) […]
జ్యోతిషమూ – లోపలి సంగతులూ – 3 గురించి నాగమురళి అభిప్రాయం:
12/07/2008 7:49 am
ఉపేంద్ర గారూ, నాడ్యంశ గురించి నేను విన్నాను. జన్మ సమయాన్ని అతి సున్నితమైన ఖచ్చితత్వం ప్రకారం నమోదు చేస్తేగానీ ఇటువంటి విభాగాలమీద ఆధారపడలేము. ఇటువంటి సూక్ష్మ విభాగాల వల్ల మాత్రమే ఖచ్చితమైన ఫలితాలు వస్తాయి అని భావిస్తే, ఈరోజు ప్రపంచంలో వ్యవహారంలో ఉన్న జ్యోతిషంలో అత్యధికశాతం నిజం కాదని అంగీకరించాల్సి ఉంటుంది.
అది అలా ఉంచితే, సెకన్లతో సహా ఖచ్చితమైన జన్మ సమయాన్ని తెలుసుకుని, నాడ్యంశ మొదలైన విభాగాల్ని ఉపయోగించి, జ్యోతిషం నిజమే అని శాస్త్రీయంగా ఋజువు చెయ్యగల అవకాశం ప్రతిభావంతులైన జ్యోతిష్కులకి ఎప్పుడూ ఉంటుంది కదా. అలా చెయ్యగలమని నమ్మేవాళ్ళు ముందుకు వచ్చి, అందరూ అంగీకరించగల ఋజువుల్ని చూపించడానికి గట్టిగా ప్రయత్నించాల్సిన అవసరం ఉన్నదనే నా వ్యాసంలో ముక్తాయించాను.
ఈ వ్యాస పరంపరలోని రెండో భాగంలోని కామెంట్లలో కవలల గురించి లక్ష్మన్నగారితో నేను చేసిన చర్చ ఒకసారి చూడండి. సదుపాయం కోసం అందులోని కొంత భాగాన్ని ఇక్కడ ఇస్తున్నాను –
ఇక కవలల సంగతి. ఏ జ్యోతిష గ్రంథంలోనైనా సరే దీని గురించి చర్చ జరగకుండా ఉండదు. భూమియొక్క దైనందిన చలనం (Diurnal Motion) ప్రకారం సుమారుగా ప్రతీ నాలుగు నిమిషాలకీ ఒక డిగ్రీ చొప్పున తూర్పున ఉదయించే బిందువు (లగ్నం), అలాగే మిగతా భావాలూ మారుతూ ఉంటాయి. చాలా మంది జ్యోతిష్కుల అభిప్రాయం ప్రకారం ఈ బిందువుల్లో ఎంత సూక్ష్మమైన తేడా వచ్చినా సరే ఫలితాలు మారుతాయి. మరీ ముఖ్యంగా భారతీయ జ్యోతిషంలో రాశి చక్రాన్ని చాలా సూక్ష్మ భాగాలుగా చేసి ఫలితాలు చూసే సాంప్రదాయాలు (నవాంశ, దశాంశ, త్రింశాంశ మొదలైన విభాగాలు) ఉన్నాయి. వాటి ప్రకారం జన్మ సమయంలో ఒక్క నిమిషం తేడా వచ్చినా సరే ఫలితాలు మారిపోతాయిట. అయితే ఆచరణలో మాత్రం అత్యధికశాతం జ్యోతిష్కులు అంత దగ్గరి జాతకాలకి భిన్న ఫలితాలు చెప్పలేరు. అంతేకాదు, చాలా మంది జాతకుల జన్మ సమయాలు కూడా నిమిషంతో సహా ఖచ్చితంగా ఎవరికీ తెలియవు. అందుచేత ఎవరికైనా చెప్పిన ఫలితాలు తప్పిపోతే, ’జన్మ సమయం తప్పై ఉంటుందమ్మా, అది చాలా ఖచ్చితంగా తెలియాలి’ అని జ్యోతిష్కులు తప్పించుకుంటూ ఉంటారు.
కొన్ని పుస్తకాల్లో ఒక్క నిమిషం ఎడంగా పుట్టిన కవలల జాతకాలని ఉదాహరణగా ఇచ్చి, ‘చూశారా ఒక్క నిమిషమే తేడా ఉన్నా, ఫలానా సూక్ష్మాంశం మారిపోవడం వల్ల అసలు ఇద్దరి జీవితాలకీ పొంతనే లేదు!’ అని రాస్తూ ఉంటారు. అయితే ఆ కవలల విషయంలో అన్వయించిన అదే సూక్ష్మాంశం మరొక మామూలు జాతకానికి ఎందుకు అన్వయించరో బోధ పడదు. అంతే కాకుండా అటువంటి సూక్ష్మాంశాలవల్ల నిజంగా మిగతా జాతకాల్లో కూడా ఫలితాలు ఎలా తేడాగా వస్తున్నాయో వివరణలు ఉండవు. వాటికి మాత్రం ఎక్కువ కాలావధిలో మారిపోని అంశాలనే పరిగణనలోకి తీసుకుని ఫలితాలు చెప్పేస్తూ ఉంటారు.