రచనాపాఠానికి వెళ్ళు

ఈమాట

eemaata: An Electronic Magazine in Telugu for a World without Boundaries
ప్రధానజాబితా
  • ఈమాట గురించి
  • పాఠకుల అభిప్రాయాలు
  • శీర్షికలు
    • కథలు
    • కవితలు
    • పద్యసాహిత్యం
    • వ్యాసాలు
    • సమీక్షలు
    • స్వగతం
    • గడినుడి
    • శబ్దతరంగాలు
    • ముఖాముఖి
  • సూచనలు
    • పాఠకులకు సూచనలు
    • రచయితలకు సూచనలు
  • ఈమాట రచయితలు
  • పాతసంచికలు

రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

రచన: వాసుదేవరావు ఎరికలపూడి
మే 2017

శ్రీలఁ జెలఁగు తెలుఁగు నేలలోఁ బుట్టితిఁ;
దల్లి లక్ష్మినరుసు తండ్రి పేరు
తాత పేరు కలిపి చేతును శతకమ్ము
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

బాలమురళి గానవాహిని మాధురుల్
విశ్వనాథ కావ్యభాస్వరములు
రేల్బవళ్ళుగ నమరినవి బాల్యమునుండి
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

ఆఱుఁ గాలములను అరకతో మెరక తా
దున్నుకొనుచు నాకు జున్నుఁ గుడుపు
రైతు దలవకేను కైతసేయగ లేను
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

కరులు గిరులు తరులు తరణులున్ రుద్రులు
ఇంద్రచంద్రులు పరమేష్ఠి హరియు
సుకవితా సరస్వతి కనుకొసల బంట్లు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

కోటి పూలతేనెఁ గ్రోలినన్ దేఁటికిఁ
దేటగీతి తీపి తెలియఁబోదు;
ఆటవెలఁది కంటె నందమైనది లేదు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

మావిచిగురుఁ దిన్న మత్తకోకిల పాట
మబ్బుఁ గన్న నెమలి యుబ్బులాట
మాట మాట నుండు తేటతెలుఁగు నందు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

వాగ్వధూటి కెన్ని భాష లున్నను నామె
పలుకు సంస్కృతమ్ము, కులుకు తెలుఁగు
సొగసు లూరు వాక్కు సొంతమైనది నాకు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

“కోడి స్టవ్వు మీద కుక్కయి పోయింది
టేస్టు చేయ” మండ్రు టెలివిజనుల
నవ్వు, ఏడ్పు వచ్చు నాకొక్కసారిగా
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

తెలుఁగు పాదుచేసి తెలుఁగు నీళ్ళను బోసి
పెంచి తెలుఁగు తోఁట, పంచి పూలు
తెలివిగలుగు వఱకుఁ దెలుఁగు లెంక నగుదు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

చదివి పుస్తకాల్ రసజ్ఞుఁడు కాలేడు
గణము లేర్చికూర్చి కవియుఁ గాఁడు
ధనము గలిగినంత దాత కాలేఁడురా
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

రాజుగారి నాల్క రాజనాల్దిను తరి
తల్లిపాల తీపి తలచుకొనునె
ప్రజలు గుర్తురారు పదవికెక్కిన వెన్క
రామచంద్ర పుత్ర రామభద్ర!

పులిని జంపగ పగ సలపగా నొక మేక
పోయె వృకము కడకు సాయమడగ
విదులు కథ ముగిసిన విధమడుగరు నన్ను
రామచంద్రపుత్ర ! రామభద్ర!

విష్ణుమూర్తి చంపె విడివిడిగా నుండ
మధునిఁ గైటభుఁ దన మాయచేతఁ
గలిని గలిసి వారు కంప్యూట రయినారు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

చింత చితల రెంటఁ జింత యే దొడ్డది
కన్నుమూయు వెనుకఁ గాల్చును చిత;
చింత కాల్చు మనిషి జీవించియుండఁగా
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

మెతుకు మెతుకు కొఱకు వెతుకుట యొకచోట
పొట్ట బగల మెక్కి పొర్లు టొకట
అర్థశాస్త్రరీతు లగును కౌటిల్యముల్
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

అమెరికాల హింస, అచటి చిత్ర రిరంస
తెచ్చి తెరకు నెత్తె తెలుగు సినిమ
ఘాతుకాల హోరు బూతుమాటల జోరు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

తిరుమలాధిపునకు తిరునివేదన జేసె
తెలుగు పలుకు చిలికి తీసి వెన్న
గుండె లోతు దాక దండమన్నమయకు
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!

పదులు నూర్లు వేలు పద్యాలె గాదయా
వరలు కావ్య మొక్క వాక్యమైన
చెప్పగలుగ రసము చిప్పిలునట్లుగా
రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!


(రామభద్ర శతకం మొదటి ప్రతిని ఐదు ఆరు సంవత్సరాల క్రితం -అప్పటికి వారితో పరిచయం ఏమాత్రమూ లేక పోయినా- దయతో అక్షరం అక్షరమూ పరిశీలించి, దోషాలకు పరిష్కారాలు చెప్పి ప్రచురణకు ప్రోత్సహించిన కవి, పండితులు శ్రీ ఏల్చూరి మురళీధరరావుగారికి మాటలలో కృతజ్ఞతలు చెప్పటం నాకు సాధ్యం కాని పని. మీ సౌజన్యానికి ధన్య వాదాలు మురళీధర రావు గారూ!

ఎలుక పిల్లను దయతో ముని ఆడపిల్లగా తయారు చేసినా సహజ స్వభావం బలీయమై ఆ ఆడపిల్ల మళ్ళీ ఎలుక పిల్లగా మారిపోయిన కథలో లాగా మురళీధర రావుగారి సూచనలను చూసుకుని పద్యాలను సరిచేసుకున్న ప్రతి కనపడక – ఆ ప్రతికై వెతుకుతూ కాలం గడిచిపోతూ – కనపడిన ఒక ప్రతినుంచి కొన్నిటిని ఏరుకుని ప్రచురణకు పరిశీలించవలసినదని కోరుతూ పంపిన పద్యాలను చిత్రిక పట్టిన ఈమాట సంపాదక – పరిశీలకులకు ఇబ్బడి ముబ్బడిగా కృతజ్ఞతలు!

పద్యాలలో కొన్నిటికి సంస్కృత చాటువులూ విదేశ భాషల సామెతలూ ఆధారాలు. అటువంటి ప్రతి పద్యానికి నోట్స్ రాసుకున్నాను. ఆ ఆధారాల వివరాలు తెలియబరచటం కనీస ధర్మమని తెలుసు గాని అవి అన్నీ మేలుప్రతిలో ఉండటంతో – ఎప్పటికైనా చెప్పగలుగుతాననే ఆశ.)

    
   

7అభిప్రాయాలు

మీ అభిప్రాయం తెలియచేయండి
  1. 1
    వాణి దుగ్గరాజు May 1, 2017 12:14 pm

    వాగ్వధూటి కెన్ని భాష లున్నను నామె
    పలుకు సంస్కృతమ్ము, కులుకు తెలుఁగు
    సొగసు లూరు వాక్కు సొంతమైనది “నీకు”
    రామభద్ర పుత్ర! వాసుదేవా!

    అందుకె అంత బావుంది!!

  2. 2
    మోహన May 1, 2017 12:51 pm

    “పదులు నూర్లు వేలు పద్యాలె గాదయా
    వరలు కావ్య మొక్క వాక్యమైన
    చెప్పగలుగ రసము చిప్పిలునట్లుగా”

    వాక్యం రసాత్మకం కావ్యం అన్నారు అందుకే పెద్దలు. బాగున్నాయి మీ పద్యాలు! నమస్సులతో – మోహన

  3. 3
    వాసుదెవ రావు ఎరికలపూడి May 6, 2017 6:08 am

    శ్రీ మోహన! ధన్యవాదాల తో నమస్కారాలు మీకు.
    వాసుదేవ రావు ఎరికలపూడి
    వాణీ! నువ్వు ఈమాట చదువుతున్నానని తెలిసి సంతోషమయింది ఇలా తెలియజేయటం ఇంకా బాగుంది!
    బుచ్చి

  4. 4
    ఏల్చూరి మురళీధరరావు May 12, 2017 11:46 am

    మాన్యులు శ్రీ వాసుదేవరావు గారికి
    నమస్కృతులతో,

    విపులమైన జీవితానుభవాన్ని, సఫలమైన సారస్వతానుభవాన్ని రంగరించి శతకరచనకు ఉపక్రమించారు. అంత నేను చేసినదేమీ లేకపోయినా, అంతగా పేర్కొనటం మీ సౌజన్యానికి నిదర్శనం.

    అతిభవ్యామృతభావనాప్రకటమై, యాంధ్రావళీ సంతత
    స్తుతిగీరౌపయికంబునై, మహితవాచోయుక్తినిర్ణిక్తమై
    సత మింపారెడుఁ గావుతన్ సుకవిసంసత్కందళం బౌ భవ
    త్కృతి సాహిత్యసహృన్మనోఽభ్రసపదిప్రేంఖత్సుధాంభోదమై.

    సప్రశ్రయంగా,
    ఏల్చూరి మురళీధరరావు

  5. 5
    వాసుదేవ రావు ఎరికలపూడి May 12, 2017 6:10 pm

    “పంచ కావ్యాలంటే మంచం కోళ్ళ లాగా మూడే గదా …” వంటి సాహిత్య పరిచయంతో పద్యాలను తయారు చేసిన వానికి మీ మంచితనపు మాటలకు ధన్యవాదాలు తెలుపుకోటం సాధ్యమయే పని కాదు, మురళీధర రావు గారూ!

    1968 జులైలో — చదువుకై చేరిన విశ్వకళాపరిషత్ ప్రాగణం నుంచి — సముద్రాన్ని చూస్తూ:

    “ఓయి సాగర! నీవునే నొక్కటేను గుండె లోతుల దాగిన ఘోషనెల్ల పాడుచుందుము గొంతెత్తి పాటగట్టి వినుట కొకరున్న లేకున్న వెర్రి కతన, ఓసి కెరటమ! నీవునే నొక్కటేను ఎగసి పడియెద మిద్దర మెంతొ యెత్తు ఆకసమ్మును తాకగ నాస గలదు శక్తి లేమెరిగియుననురక్తి విడదు! ” అని చెప్పుకున్నవాని వలెనే-

    తిలక్ అన్నట్టు ఇప్పటికీ “ఇంకా అలాగే ఉన్నాను”

    నమస్కారాలతో
    వాసుదేవ రావు
    .

  6. 6
    దాసు మధుసూదన రావు May 19, 2017 8:30 pm

    ’ఎరిక’ గలవానికి జెల్లును
    మరి స్థితులు గతులీపగిది వర్ణింపంగా
    మాకొలది మతులు సేయగలవె కుమతుల
    సుమతులీరీతి దాసు సహ’వాసా.
    (వాసుతో సావాస (దోషం!) వలన అబ్బిన కవన వాసనే. దయచేసి ఛందస్సు కోసం వెతకకండి)

  7. 7
    వాసుదేవరావు ఎరికలపూడి May 20, 2017 2:03 am

    Thank you Madhu: The ‘dosham’ spread itself over more than one area that include Chando-dosham too. Nice of you.

    vasu

    eemATa friends: Professor of Physics Dr. D. N. Madhusudana Rao, a writer in Telugu and English, is down the line Sri Dasu Sreeramulu.

·ఈ రచనపై పాఠకుల అభిప్రాయాలు అంగీకరించడం లేదు.

ఈ రచయిత నుంచే...

  • ఆచార్య సుబ్బరామయ్య మీనాక్షిసుందరం
  • విశ్వనాథ సమాధానం
  • రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!
  • సముద్రమూ నేనూ కృష్ణశాస్త్రీ
  • మాస్కోలో ఒక అమెరికన్ మాథమటిషియన్

ఇటువంటివే…

  1. వేలుపిళ్ళై నిజం, సెందామరై కల్పితం! –సి. రామచంద్ర రావుగారితో ఒక మధ్యాహ్నం
  2. దుప్పట్లో ముడుక్కున్నా
  3. అదీ నేనే…
  4. రామరసాయనము
  5. సరస్సు నవ్వు

మే 2017 సంచికలో ...

  • In Defence of Freedom
  • అదీ నేనే…
  • ఆవలి తీరం
  • ఒక పాట – రెండు బాణీలు
  • ఒకనాటి యువ కథ: కెరటాలు పలకరించాయి
  • గడి నుడి – 7
  • ఛాయామాయావి: మార్కస్ బార్ట్‌లీ
  • తెరచాటు-వులు: 4. మీరు సమర్ధులు గాన…
  • తెలుగు భాషా ప్రాచీనత
  • దేహి
  • నాకు నచ్చిన పద్యం: అశ్వంగా మారిన అప్సరస
  • నిర్వికల్ప సంగీతం (1987): సహృదయుని సాహితీ ప్రస్థాన ప్రారంభం
  • పెంపకపు మమకారం: కాళీపట్నం రామారావు కథ గురించి
  • మే 2017
  • రామచంద్ర పుత్ర! రామభద్ర!
  • రామరసాయనము
  • రిటర్న్ పాలసీ
  • వేయిపడగలు-గాన్ విత్ ద విండ్: 3. మారే ప్రపంచంలో మారని విలువ మెలనీ!
  • శ్రీశ్రీ పదబంధ ప్రహేళిక – 5
  • సగమే పూర్తయిన ఓ కవిత
  • సరస్సు నవ్వు
  • సుబంధుని వాసవదత్తా కథ: కొన్ని విశేషాంశాలు
© ఈమాట
అడుగు మెన్యూ గమనము
  • ఈమాట రచయితలు
  • About eemaata
గౌణ జాబితా
  • ఈమాట – ఫేస్బుక్
  • ఈమాట యూట్యూబ్
  • మీ రచనలు పంపించండి
  • సంపాదకులను సంప్రదించండి
  • RSS ఫీడ్
  • వెతుకు

రచనల జాబితా

తెలుగు భాషా ప్రాచీనత
సుబంధుని వాసవదత్తా కథ: కొన్ని విశేషాంశాలు

ఈమాటలో శోధించడానికి మీ కీలకపదాలను టైప్ చేసి రిటర్న్ బొత్తామును నొక్కండి. వెనక్కి వెళ్లడానికి Esc బొత్తామును నొక్కవచ్చు.