[మీరు పంపే రచన మీ స్వంతమనీ, ఇంతకు ముందు ప్రచురించలేదనీ, వేరే ఏ పత్రిక వద్దా ప్రచురణకు పరిశీలనలో లేదనీ, హామీ ఇవ్వాలి. అనువాద రచన అయితే, మూలపు రచయిత అనుమతి కూడా తీసుకోవలసి ఉంటుంది. – సం.]
పది సంవత్సరాల క్రితం రాసిన వ్యాసం పై ఇప్పుడు చర్చ వింతగా ఉంది. ప్రస్తుతం నేను వృత్తిరీత్యా జర్మనీలో ఉంటున్నాను. పని వత్తిడి వల్ల ఈమాట చూడటం కూడా తక్కువైంది.
ముందుగా ఒక పెద్ద పొరపాటు దొర్లింది ఈ వ్యాసంలో. రాగం పేరు “ఆభేరి”. “అభేరి” కాదు! వీలైతే ఈ తప్పు సవరించండి.
రాజమకుటం సినిమాలో పి.లీల (మాష్టర్ వేణు సంగీత సారధ్యంలో) అద్భుతంగా పాడిన పాట శుద్ధధన్యాసి రాగంపై అధారమైందే! భీంపలాస్ (ఆభేరి రాగం) కాదు. శుద్ధధన్యాసి రాగంలో “రి, ధ” లు లేవు. సవరణకు రోహిణీ ప్రసాద్ గారికి కృతజ్ఞతలు.
రోహిణీప్రసాద్ గారి అభిప్రాయం వ్యక్తిగతంగా ఎవ్వరినీ ఉద్దేశించిదని నేను అనుకోను. ఆ అభిప్రాయానికి ఎవరూ బాధ పడవలసిన అవసరం లేదు. ఆయన అభిప్రాయప్రకటన తీరు అది.
ఇక ఈ వ్యాసపరంపరల ఉద్దేశ్యం ఔత్సాహిక గాయకులకు (గాయనీమణులకు) తేలికగా సంగీతం పరిచయం చెయ్యటమే తప్ప, ఈ వ్యాసాలు ప్రామాణికాలు అవుతాయని కాదు. సంగీతం శాస్త్రీయంగా నేర్చుకొని దానిపై విశేషంగా కృషి చేసిన విద్వాంసులు ఎందరో ఉన్నారు. ముఖ్య విషయం ఒకటి ఉంది. కొత్తగా రాగాలు నేర్చుకొనేవారికి ఒక రాగం పూర్తిగా అనుభవంలోకి రావటానికి సమయం పడుతుంది. రాగలక్షణం నరనరాల్లోకి వెళ్ళటానికి నియమబద్ధమైన నిరంతర సాధన, పట్టుదల ఉండాలని గురువులు ఏనాడో చెప్పారు.
సూక్ష్మంలో మోక్షంలాగ సినిమాపాటలు రాగాల పరిచయానికి వాడుకోటం జరిగిందని సంగీత ప్రియులకి తెలిసేఉంటుంది!
వాద్యము అంటే వీణ మున్నగునవి. దీనినే వాయిదము (వాయిద్యము కాదు) అని కూడ అంటారు. వాద్యమును మనము వాయిస్తాము. అందువలన వాడుకలో వాయిద్యము అని వచ్చిందేమో? విధేయుడు – మోహన
వ్యాసాలు ధారావాహికలుగా ప్రచురించడానికి అభ్యంతరం లేనప్పుడు నవలలు కూడా ప్రచురిస్తే బావుంటుంది. ఎందుకో ఈ మాట వారికి నవలల మీద అంత ఆసక్తి కనిపించడం లేదు. నవల కూడా సాహిత్యంలో ఒక భాగమే కదా? వార పత్రికల పుణ్యమాని తెలుగు నవల ప్రస్తుతం వెనకబడి వుంది.
-బ్రహ్మానందం
[ఈ ఆలోచన మాకూ వచ్చిందండీ. కానీ, నవలాసమీక్ష ఎలా చేయాలి, ప్రచురణార్హత ఎలా నిర్ణయించాలి అనేవాటిపై చర్చిస్తున్నాము. నవల అంతా ముందే రాసి పంపడం రచయితలకు కుదరని పని కదా. సమీక్షావిధానాలపై ఒక నిర్ణయం తీసుకోగానే, నవలలు ప్రచురించడానికి మాకే అభ్యంతరమూ లేదు – సం.]
చర్చ రసవత్తరముగా ఉన్నది. కొలోన్ నిఘంటువులొ కేలిక అనే పదానికి ఇవ్వబడిన అర్థాలు – kelika mfn. sporting , sportive W. ; the tree Jonesia As3oka L ఆప్తే నిఘంటువులో అశోక వృక్షము అని మాత్రమే అర్థము ఉన్నది. కొలోన్ నిఘంటువు ప్రకారము కేలిక పుంలింగము, స్త్రీలింగములలో ఉపయోగించవచ్చును. తాల(ళ)మునుండి తాలి(ళి)క అనే పదము కూడ వచ్చింది అనుకొంటాను. బాలికా తాలి(ళి)కా అనే రాసక్రీడ పద్యము జ్ఞాపకానికి వచ్చింది నాకు.
విధేయుడు – మోహన
రోహిణీ ప్రసాదు గారి లాంటి పెద్దమనిషి నుండి వచ్చిన వ్యాఖ్య బాధ కలిగించింది.
ప్రసాదు గారూ, మీకు తెలుసున్న సంగీత విషయాలని మీరెలా పదిమందికీ చెప్పాలనుకున్నారో, తరచూ రాసే మిగతా వారూ అనుకోడంలో తప్పులేదనుకుంటాను. అంతేకానీ, ఎదుటి వారిని ఎకసెక్కం చేయడం భావ్యం కాదు.
మీ తరువాత సంగీతం గురించి ఈ మధ్య రాస్తున్నదీ నేనే. నన్ను దూషించడమే మీ లక్ష్యం అయితే కానివ్వండి. మీరు తప్ప సంగీత విషయాలు రాయకూడదంటే చెప్పండి. రాయడం మానేస్తాను. సంగీతం గురించి రాసిన ప్రతీవాళ్ళూ విద్వాంసులు కాలేరన్న జ్ఞానం నాకుంది. విద్వాన్లు అన్న బిరుదులు ఇంకెవరికయినా కేటాయించండి.
“నావంటివాడికి దాని పేరుకంటే అదెలా మోగుతోందనేదే ముఖ్యం!” అని రాసిన మీరే గతంలో రాసిన ఒక వ్యాసం మీ సమాధానానికే సమాధానం చూపిస్తుంది.
త్యాగరాజు కృతుల్లో శబ్దాలంకారాలు గురించి Dr. I.A.P.S. Murthy అభిప్రాయం:
04/21/2011 12:47 pm
శ్రీ బ్రహ్మానందం గారికి,
మీరు త్యాగరాజ కీర్తనలలో స్వరాక్షరాల గురించి కూడా వ్రాయవచ్చును కదా!
– అ. ప్ర. స. మూర్తి.
రచయితలకు సూచనలు గురించి raghu అభిప్రాయం:
04/21/2011 4:16 am
హామీ ఇవ్వమన్నారు.వివరంగ చెప్పగలరని మనవి.
[మీరు పంపే రచన మీ స్వంతమనీ, ఇంతకు ముందు ప్రచురించలేదనీ, వేరే ఏ పత్రిక వద్దా ప్రచురణకు పరిశీలనలో లేదనీ, హామీ ఇవ్వాలి. అనువాద రచన అయితే, మూలపు రచయిత అనుమతి కూడా తీసుకోవలసి ఉంటుంది. – సం.]
రాగలహరి: ఆభేరి గురించి విష్ణుభొట్ల లక్ష్మన్న అభిప్రాయం:
04/19/2011 8:28 am
సంపాదకులకి:
పది సంవత్సరాల క్రితం రాసిన వ్యాసం పై ఇప్పుడు చర్చ వింతగా ఉంది. ప్రస్తుతం నేను వృత్తిరీత్యా జర్మనీలో ఉంటున్నాను. పని వత్తిడి వల్ల ఈమాట చూడటం కూడా తక్కువైంది.
ముందుగా ఒక పెద్ద పొరపాటు దొర్లింది ఈ వ్యాసంలో. రాగం పేరు “ఆభేరి”. “అభేరి” కాదు! వీలైతే ఈ తప్పు సవరించండి.
రాజమకుటం సినిమాలో పి.లీల (మాష్టర్ వేణు సంగీత సారధ్యంలో) అద్భుతంగా పాడిన పాట శుద్ధధన్యాసి రాగంపై అధారమైందే! భీంపలాస్ (ఆభేరి రాగం) కాదు. శుద్ధధన్యాసి రాగంలో “రి, ధ” లు లేవు. సవరణకు రోహిణీ ప్రసాద్ గారికి కృతజ్ఞతలు.
రోహిణీప్రసాద్ గారి అభిప్రాయం వ్యక్తిగతంగా ఎవ్వరినీ ఉద్దేశించిదని నేను అనుకోను. ఆ అభిప్రాయానికి ఎవరూ బాధ పడవలసిన అవసరం లేదు. ఆయన అభిప్రాయప్రకటన తీరు అది.
ఇక ఈ వ్యాసపరంపరల ఉద్దేశ్యం ఔత్సాహిక గాయకులకు (గాయనీమణులకు) తేలికగా సంగీతం పరిచయం చెయ్యటమే తప్ప, ఈ వ్యాసాలు ప్రామాణికాలు అవుతాయని కాదు. సంగీతం శాస్త్రీయంగా నేర్చుకొని దానిపై విశేషంగా కృషి చేసిన విద్వాంసులు ఎందరో ఉన్నారు. ముఖ్య విషయం ఒకటి ఉంది. కొత్తగా రాగాలు నేర్చుకొనేవారికి ఒక రాగం పూర్తిగా అనుభవంలోకి రావటానికి సమయం పడుతుంది. రాగలక్షణం నరనరాల్లోకి వెళ్ళటానికి నియమబద్ధమైన నిరంతర సాధన, పట్టుదల ఉండాలని గురువులు ఏనాడో చెప్పారు.
సూక్ష్మంలో మోక్షంలాగ సినిమాపాటలు రాగాల పరిచయానికి వాడుకోటం జరిగిందని సంగీత ప్రియులకి తెలిసేఉంటుంది!
విష్ణుభొట్ల లక్ష్మన్న
మూడు లాంతర్లు – 2 గురించి indrani palaparthy అభిప్రాయం:
04/19/2011 3:52 am
ఇది నాకు బాగా ఇష్టమైన ఉపన్యాసాల్లో ఒకటి. మీ అందరికీ కూడా ఆసక్తి కలిగించవచ్చునని లింక్ ఇస్తున్నాను:
ఇంద్రాణి పాలపర్తి.
రాగలహరి: ఆభేరి గురించి Rohiniprasad అభిప్రాయం:
04/18/2011 10:02 pm
బ్రహ్మానందంగారూ,
మీ గురించి నేనసలు ఆలోచించను కూడా లేదు. మీకెందుకు బాధ కలిగిందో నాకర్థం కాలేదు. నేను రాసినది సాహిత్య వ్యాసాలూ, వాటి గురించిన స్పందనల గురించే.
నాకేమీ ‘రహస్య’ ఎజెండా లేదు. సంగీతానికి సంబంధించినంతవరకూ ఆడియో లింకులు పనికొస్తాయని నా నమ్మకం. ప్రశ్నలకు జవాబులిచ్చేటప్పుడు అంత ‘సీన్’ ఉండదు కదా.
అసలు భావనారాయణగారి ప్రశ్న లక్ష్మన్న గారికి. నేను నాకు తోచినది రాశాను. అంతే. దయచేసి లేని ఉద్దేశాలు ఆపాదించవద్దు.
రాగలహరి: ఆభేరి గురించి మోహన అభిప్రాయం:
04/18/2011 7:34 pm
వాద్యము అంటే వీణ మున్నగునవి. దీనినే వాయిదము (వాయిద్యము కాదు) అని కూడ అంటారు. వాద్యమును మనము వాయిస్తాము. అందువలన వాడుకలో వాయిద్యము అని వచ్చిందేమో? విధేయుడు – మోహన
ఈమాట ప్రచురణలో చిన్న మార్పు గురించి Brahmanandam Gorti అభిప్రాయం:
04/18/2011 3:44 pm
వ్యాసాలు ధారావాహికలుగా ప్రచురించడానికి అభ్యంతరం లేనప్పుడు నవలలు కూడా ప్రచురిస్తే బావుంటుంది. ఎందుకో ఈ మాట వారికి నవలల మీద అంత ఆసక్తి కనిపించడం లేదు. నవల కూడా సాహిత్యంలో ఒక భాగమే కదా? వార పత్రికల పుణ్యమాని తెలుగు నవల ప్రస్తుతం వెనకబడి వుంది.
-బ్రహ్మానందం
[ఈ ఆలోచన మాకూ వచ్చిందండీ. కానీ, నవలాసమీక్ష ఎలా చేయాలి, ప్రచురణార్హత ఎలా నిర్ణయించాలి అనేవాటిపై చర్చిస్తున్నాము. నవల అంతా ముందే రాసి పంపడం రచయితలకు కుదరని పని కదా. సమీక్షావిధానాలపై ఒక నిర్ణయం తీసుకోగానే, నవలలు ప్రచురించడానికి మాకే అభ్యంతరమూ లేదు – సం.]
మేఘాంగన గురించి మోహన అభిప్రాయం:
04/18/2011 12:44 pm
చర్చ రసవత్తరముగా ఉన్నది. కొలోన్ నిఘంటువులొ కేలిక అనే పదానికి ఇవ్వబడిన అర్థాలు – kelika mfn. sporting , sportive W. ; the tree Jonesia As3oka L ఆప్తే నిఘంటువులో అశోక వృక్షము అని మాత్రమే అర్థము ఉన్నది. కొలోన్ నిఘంటువు ప్రకారము కేలిక పుంలింగము, స్త్రీలింగములలో ఉపయోగించవచ్చును. తాల(ళ)మునుండి తాలి(ళి)క అనే పదము కూడ వచ్చింది అనుకొంటాను. బాలికా తాలి(ళి)కా అనే రాసక్రీడ పద్యము జ్ఞాపకానికి వచ్చింది నాకు.
విధేయుడు – మోహన
రాగలహరి: ఆభేరి గురించి Brahmanandam Gorti అభిప్రాయం:
04/18/2011 10:52 am
రోహిణీ ప్రసాదు గారి లాంటి పెద్దమనిషి నుండి వచ్చిన వ్యాఖ్య బాధ కలిగించింది.
ప్రసాదు గారూ, మీకు తెలుసున్న సంగీత విషయాలని మీరెలా పదిమందికీ చెప్పాలనుకున్నారో, తరచూ రాసే మిగతా వారూ అనుకోడంలో తప్పులేదనుకుంటాను. అంతేకానీ, ఎదుటి వారిని ఎకసెక్కం చేయడం భావ్యం కాదు.
మీ తరువాత సంగీతం గురించి ఈ మధ్య రాస్తున్నదీ నేనే. నన్ను దూషించడమే మీ లక్ష్యం అయితే కానివ్వండి. మీరు తప్ప సంగీత విషయాలు రాయకూడదంటే చెప్పండి. రాయడం మానేస్తాను. సంగీతం గురించి రాసిన ప్రతీవాళ్ళూ విద్వాంసులు కాలేరన్న జ్ఞానం నాకుంది. విద్వాన్లు అన్న బిరుదులు ఇంకెవరికయినా కేటాయించండి.
“నావంటివాడికి దాని పేరుకంటే అదెలా మోగుతోందనేదే ముఖ్యం!” అని రాసిన మీరే గతంలో రాసిన ఒక వ్యాసం మీ సమాధానానికే సమాధానం చూపిస్తుంది.
-బ్రహ్మానందం
ప్రేమ కవితలు గురించి SIVA అభిప్రాయం:
04/18/2011 4:57 am
చాల బాగుంది.