ముల్లోకాలకు ఆశ్రయమైనవాడు, దేవతలను గెలిపించేందుకు వందలాది ఉపాయాలను, వ్యూహాలను కల్పించేవాడు, నిరంతరంగా సాగే జగత్త్రయమనే నాటకపు సంవిధానాన్ని, వస్తువును, ప్రస్తావనను, పరిసమాప్తినీ నియంత్రించే సూత్రధారుడూ అయిన నారాయణుడు మిమ్ములను కాపాడుగాక!

(రంగస్థలంపై తిరిగి) పూజ్యులైన మీకు నా విన్నపం… అరె, ఇదేమిటి? నేను ప్రేక్షకులకు నా విన్నపం వినిపించబోతుండగా, ఏదో శబ్దం వినబడుతున్నది? చూస్తాను.

తెలిసింది. సంశప్తకుల సైన్యం కృష్ణుడితో సహా అర్జునుడిని యుద్ధానికై ఆహ్వానించారు. తదనంతరం, భీష్మవధ కారణంగా కోపించి ఉన్న కౌరవులు, బాలుడైన అభిమన్యుడిని చుట్టుముట్టి మట్టుబెట్టారు. అదిగో –

అర్జునుడు తిరిగి వస్తాడన్న భయంతో అతడు వెళ్ళిన దారివైపు చూస్తూ, అభిమన్యుడి బాణాల గాయపు గురుతులతో, చేష్టలుడిగిన ధార్తరాష్ట్రులు తమ తమ శిబిరాలకు తిరిగివస్తున్నారు.

ఓయీ, వందమంది కొడుకులను కన్న ఖ్యాతికి పాత్రుడైనవాడు, విద్యచేత విస్తరించిన వినయము, దీర్ఘదృష్టీ కలిగినవాడైన ధృతరాష్ట్రమహారాజుకు ఈ విషయాన్ని విన్నవించు:

“యోధులను, రథాశ్వాలను, ఏనుగులను వధించి, రాజుల సైన్యబలాన్ని కలవరపరచి, అర్జునపరాక్రమాన్ని ఆటతీరున ప్రదర్శించిన అభిమన్యుడు, వందలాది రాజులు అన్ని వైపులనుంచీ వేగంగా వచ్చిపడడంతో – ఒక్క ఉదుటున – ఆకాశంలో ఉన్న తన తాతగారైన ఇంద్రుడి ఒడిలోనికి చేరుకున్నాడు.”

ఇదేమి?

ఎవరు నా కర్ణపథాన్ని కలుషితం చేస్తున్నారు? నాకు ఇష్టమని అనుకొని ఈ అప్రియాన్ని పలుకుతున్నదెవరు? ఎవరది, శిశువధ అనే మహాపాపం చేత కళంకితులమైన మా వంశం నాశనమవనున్నదని నిర్భయంగా ప్రకటిస్తున్నారు?

మహారాజా! కుటుంబకలహం వంశక్షయకారకం కానున్నదని తెలిసినదా?

తెలుసు గాంధారీ!

ఎప్పుడు మహారాజా?

గాంధారీ! విను.

అభిమన్యుడి మరణకారణాన ఆగ్రహించిన అర్జునుడు, కోపంతో పగ్గాలనూ, ముల్లుగఱ్ఱనూ చేతబూనిన కృష్ణుడి తోడుగా, ఉగ్రమైన గాండీవధనువును పక్కన ఉంచుకొని యుద్ధం చేయనున్నాడు. నాశనం తరువాతే లోకం శాంతిని పొందుతుంది.

అయ్యో చిట్టితండ్రీ, అభిమన్యూ! ఉత్తములను నశింపజేసే ఈ ఇంటి పోరులో ఇప్పుడు నీ పసితనాన్ని ముంచేసి, మనుమడా! ఎక్కడికి వెళ్ళావు?

ఉత్తర వైధవ్యానికి కారణమైనవాడు తన భార్యకూ వైధవ్యాన్ని తెచ్చిపెట్టాడు.

ఈ కష్టాల కడలికి వంతెన వేసినది ఎవరు?

నేను ప్రభూ!

నీవెవరివి?

జయత్రాతను కదా?

జయత్రాతా!

అభిమన్యుడిని చంపినదెవరు? బ్రతుకు పట్ల అనిష్టం కలిగిందెవరికి? పంచపాండవులనే అగ్నికి తనను తాను ఇంధనంగా చేసుకున్నది ఎవరు?

మహారాజా! మూకుమ్మడిగా పైబడిన పలువురు రాజులచేత కదా అభిమన్యుకుమారుడు హతుడయ్యాడు. జయద్రథుడు మాత్రము నిమిత్తకారణం అయి ఉండవచ్చు.

ఏమీ, జయద్రథుడా నిమిత్తకారణం?

అవును, మహారాజా!

అయ్యో, జయద్రథుడు చచ్చాడన్నమాటే!

ఏడుస్తున్న స్త్రీ ఎవరు?

రాజకుమారి దుస్సల, మహారాజా!

ఏడవవద్దు తల్లీ! చూడు,

నీవు సుమంగళిగా ఉండడం నీ భర్తకు ఏమాత్రం ఇష్టం లేనట్లున్నది. గాండీవి బాణాలకు తనను తాను గురిగా మార్చుకున్నాడతడు.

అందుకని తండ్రీ, నాకు అనుమతినివ్వండి. కోడలు ఉత్తర దగ్గరకు వెళతాను.

ఏమంటున్నావు, తల్లీ?

తండ్రీ! నేటి సందర్భానికి అనుగుణమైన వేషాన్నే నేనూ ధరించనున్నానని అంటున్నాను.

బిడ్డా! వద్దు, అమంగళం పలుకవద్దు. నీ భర్త జీవించి ఉన్నాడు కదా.

అమ్మా, నాకంత అదృష్టమా! జనార్దనుడి సహచరుడైన ధనంజయుడికి అప్రియం చేసి ఎవడు ప్రాణాలతో ఉండగలరు?

దీనురాలైన దుస్సల నిజమే చెప్పింది. ఎందుకంటే,

కృష్ణుడి ఎనిమిది భుజాలు తలగడలుగా అమర్చుకొని అతడి ఒడిలో చిరకాలం వర్ధిల్లిన వాడు, మత్తెక్కి ఉండే బలరాముడికి మరింత మత్తును కలిగించిన వాడు, వీరత్వంలో దేవతాసమానులైన పాండవుల వాత్సల్యానికి పాత్రుడైన వాడూ అయిన అభిమన్యుడిని చంపాక, తన పాపకార్యాలతో ఎవడు ఈలోకంలో చిరకాలం జీవించి ఉండగలడు?

జయత్రాతా! ఆ దశలో ఉన్న పుత్రుణ్ణి చూసి అర్జునుడు ఎలా ఊరుకున్నాడు?

మహారాజా! అర్జునుడు దగ్గర ఉండగా జరగలేదు కదా ఇదంతా?

అర్జునుడక్కడ లేడా?

లేడు, మహారాజా!

అలా ఎలా జరిగింది?

వినండి, సంశప్తకుల సైన్యం కృష్ణసమేతుడైన అర్జునుడిని యుద్ధానికి కవ్వించింది. ఆ సమయాన, బాలుడైన అభిమన్యుకుమారుడు, పసితనం కొద్దీ, రానున్న ఆపదను గమనించకుండా యుద్ధానికి దిగాడు.

అరరె! అలాంటప్పుడు అతడి వధ జరిగే తీరుతుంది కదా. పులి గుహలోకి చొరబడగలరా ఎవరైనా? మరి, మిగతా పాండవులు ఏం చేస్తున్నారు?

చెబుతున్నాను, మహారాజా!

మొదటగా – అర్జునుడు వచ్చి చూసేందుకని అభిమన్యుడి శవాన్ని చితినెక్కించకుండా ఉంచారు. అతడి శరీరంపై వేట్లు వేసిన రాజుల పేర్లను వల్లెవేస్తూ ఉన్నారు.

బయల్దేరు గాంధారీ! గంగాతీరానికే వెళదాము.

స్నానార్థమా, మహారాజా?

గాంధారీ, విను.

నా తప్పిదంవల్ల మరణించిన నీ కుమారులకు జలతర్పణం చేస్తాను. కానీ, ఆ జలప్రదానాలతో ఇక్కడ శిబిరాలలో విడిసిన రాజులను అడ్డుకోలేను.

నాయనా, దుశ్శాసనా!

అభిమన్యుడి మరణంతో శత్రుత్వం స్థిరపడిపోయింది. గెలుపు దక్కింది. శత్రువులు ఓడిపోయారు; చలించిపోయారు. మధుసూదనుడి మదం కూకటివేళ్ళతో పెకలించబడింది. విజయమూ, కీర్తీ తగుస్థాయిలో లభించాయి నాకు.

భలే, కదా!

జయద్రథుడి సేన శత్రుసైన్యాన్ని ఓడించి పాండవులను నిలువరించింది. వందలాది బాణాల తాకిడి కారణంగా రెండవ అర్జునుడైన అభిమన్యుడు నేలకూలాడు. భీష్ముడు పడిపోయినందుకు దుఃఖితులమై ఉన్న మనం ఈనాటి యుద్ధంలో ఆ అభిమన్యుకుమారుడిని వధించి, పాండవుల హృదయాలలో తీవ్రమైన శోకం అనే బాణాలను నాటాము.

నేటి యుద్ధంలో జయద్రథుడు ఇతర రాజులెవ్వరూ ఊహించనంతటి పరాక్రమాన్ని చూపాడు. తన దృఢప్రయత్నంతో పాండవకుమారుడైన అభిమన్యుడిని, వారి అసమాన కీర్తినీ యుద్ధాన హరించాడు.

మామా! ఇలా రండి. దుశ్శాసనా, ఇటు రా. పితృపాదులకు నమస్కరిద్దాము.

నాయనా దుర్యోధనా! వద్దు, వద్దు.

ఈ కుటుంబవైరం ఆయనకు ఎంతమాత్రము రుచించదు. పాండవులంటే ప్రీతి కనుక మనలను నిందిస్తూ ఉంటాడు. ఈవిధంగా, యుద్ధంలో విజయం సాధించి ప్రసన్నవదనాలతో ఆయనవద్దకు వెళ్ళడమా?

మామా! అలా వద్దు. ఏమైనా కానివ్వండి. పూజ్యులైన తండ్రిగారికి నమస్కరిద్దాము.

మంచిది. (ధృతరాష్ట్రుడు ఉన్నవైపుకు తిరుగుతారు)

తండ్రీ! నేను దుర్యోధనుడను, నమస్కరిస్తున్నాను.

తండ్రీ! నేను దుశ్శాసనుడను, నమస్కరిస్తున్నాను.

శకునిని, నమస్కరిస్తున్నాను.

ఆశీర్వదించడం లేదేమిటి?

పుత్రా, ఎలా ఆశీర్వదించను?

కృష్ణుడికి, పార్థుడికి హృదయంవంటి వాడైన బాలాభిమన్యుడు మరణించిన ఈ సమయంలోనా? ప్రాణాలపై ప్రీతిని వదులుకున్నవారిని ఏమని ఆశీర్వదించను?

తండ్రీ! ఎందుకీ కలవరం?

ఎందుకీ కలవరమా?

పుత్రులు అనేకంగా ఉండిన ఈ ఇంటిలో నూరుగురు కొడుకులకన్నా మిన్నగా ఒకే ఒక కూతురు కలిగింది. తన అన్నలైన మీ అనుగ్రహం కారణంగా నిందనీయమైన వైధవ్యాన్ని పొందనున్నదని!

తండ్రీ, జయద్రథుడికి ఏమయ్యిందని?

శ్రేష్ఠుడైన ఆ వీరుడు పాండవులను అడ్డగించాడు.

ఓ, అడ్డగించాడనా? ఇంకా అనేకులూ అడ్డగించారు కదా?

ఎంత కష్టం!

ఆ ఏకాకి బాలుడిపై, కుమారుడిపై నిర్దయగా మూకుమ్మడిగా దాడి చేసినవారి చేతులు ఎందుకు పడిపోలేదో!

తండ్రీ!

వృద్ధుడైన భీష్ముడిని మోసంతో నేలకూల్చినవారి చేతులు పడిపోలేదు. పరాక్రమంలో బాలుడు కానివాడిని చంపినందుకు మా చేతులు పడిపోవాలా?

నాయనా! భీష్ముడిని కూల్చడంతో అభిమన్యుడి వధ సమానమా?

ఎందుకు కాదు తండ్రీ?

పుత్రా! విను.

తను కోరుకున్నప్పుడే మృత్యువు కలుగుతుందన్న వరం ఉన్న భీష్ముడు స్వయంగా తనను గెలవగల ఉపాయాన్ని బోధించి సంతోషంగా మరణించాడు. వీడు? బాలుడు. కురువంశప్రభువు. అర్జునవృక్షపు తొలి అంకురం చిదిమివేయబడ్డది.

తండ్రీ! ఆ బాలుడు బాలుడు కాడు. అభిమన్యుడు…

ఏమేమి? దుశ్శాసనుడా ఆ మాట్లాడేది?

అవును, నేనే.

…మేమందరమూ చూస్తూ ఉండగానే, పోరాడుతూ ఉండగానే, వజ్రాయుధమంతటి శక్తిగల వింటిని చేతబట్టి, సూర్యుడు కిరణాలను వెదజల్లినట్లు, బాణాలను వేస్తూ రాజులందరినీ గాయపరిచాడు.

కష్టం!

ఒక్క బాలుడైన సుభద్రాసుతుడే ఈవిధంగా ఇంతలేసి చేసాడే, పుత్రశోకసంతప్తుడైన అర్జునుడు మిమ్మల్ని ఏమి చేయనున్నాడో!

ఏం చేయనున్నాడో?

ఏం చేస్తాడన్నది ఆయుష్షు మిగిలినవాళ్ళు చూద్దురు కానీ.

తండ్రీ! ఎవడా అర్జునుడు?

కుమారా! అర్జునుడెవరో కూడా ఎరుగవా?

ఎరుగను తండ్రీ!

అలాగా, నేనూ ఎరుగను. కానీ అర్జునుడి బలపరాక్రమాలు తెలిసినవాళ్ళు చాలామంది ఉన్నారు. వాళ్ళను అడుగు.

తండ్రీ! ఎవరిని ప్రశ్నించాలి? ఎవరా అర్జునుడి బలపరాక్రమాన్ని తెలిసిన వారు?

పుత్రా! విను.

పూర్వం నివాతకవచులనే రాక్షసుల ప్రాణాలే కానుకగా అర్చనలను అందుకొన్న ఇంద్రుడిని అడుగు. కిరాతుడి రూపంలో పలురకాల అస్త్రాలతో సంతుష్టినందుకొన్న శివుడిని అడుగు. ఖాండవవనంలో తృప్తి చెందాడే, పాములను ఆహుతిగొని ప్రీతిచెందిన ఆ అగ్నిదేవుడిని అడుగు. ఇవాళ, నిన్ను ఓడించిన చిత్రాంగదుడనే ఆ విద్యాధరుడిని అడుగు.

ఇదే అర్జునుడి పరాక్రమమైతే అర్జునుడికి ఎదురునిలిచే యోధులు మన సైన్యంలో లేరా?

ఎవరు వారు, పుత్రా?

కర్ణుడున్నాడు కదా!

అయ్యో! నవ్వుగొలుపుతున్నాడు కదా ఈ దీనకర్ణుడు!

ఎందుకని?

విను,

కవచాన్ని ఇంద్రుడికి ఇచ్చేసాడు, అర్ధరథుడు, శ్రద్ధ లేనివాడు, మోసంతో సంపాదించుకున్న అస్త్రబలం విఫలమవుతుందని శపించబడ్డవాడు, దయ ఎక్కువైనవాడూ అయిన కర్ణుడికి, అగ్నినీ, ఇంద్రుడినీ, శివుడిని అస్త్రదానగురువులుగా కలిగిన అర్జునుడితో పోలికా?

మమ్మల్ని నిందించే అధికారం ఉన్నది తమరికి.

శకుని మాట్లాడుతున్నాడు. ఓయీ శకునీ!

నిరంతరం జూదమాడడంలో నేర్పరివైన నీవు రాజేసినదే ఈ కురుకులద్వేషాగ్ని! పసివారిని దహించి కూడా శాంతించడం లేదు.

అరె!

ఉన్నట్లుండి, పెద్ద చప్పుడుతో భూమి కంపిస్తున్నది, ఎందుకనో? రాలుతున్న ఉల్కలతో ఆకాశం తగలబడుతున్నట్లున్నది.

పుత్రా! నేను అనుకోవడమేమంటే –

తమ మనుమడు మరణించడం చూసి దుఃఖిస్తున్న మహేంద్రుడి కన్నీటి చుక్కలే ఉల్కలై నేలరాలుతున్నాయి.

జయత్రాతా! వెళ్ళు, పాండవశిబిరంలో శంఖనాదాలు, తప్పెటల చప్పుళ్ళు, సింహనాదాలు కలగలిసిన ఆ శబ్దం ఎందుకు చేస్తున్నారో కనుక్కో.

తమ ఆజ్ఞ! (వెళ్ళి, తిరిగివచ్చి) మహారాజుకు జయమగుగాక. సంశప్తకుల సేనతో యుద్ధానికని వెళ్ళి తిరిగివచ్చిన అర్జునుడు, తన మృతపుత్రుడిని ఒడిలో ఉంచుకొని కన్నీటితో తడిపివేసాడు. ఆ తరువాత, కృష్ణుడు రెచ్చగొట్టగా శపథం చేసాడు…

ఏమని? ఏమని?

అభిమన్యుడి వధ కారణంగా విచలితులై ఉండిన రాజులందరి గుండెలు అర్జునుడి పూనికకు సంతోషంతో పొంగిపోయాయి. అతడి శౌర్యం వారిలో ఉత్సాహాన్ని నింపింది. వారి ముఖాలు ప్రసన్నమయ్యాయి. గెలిచి తీరుతామన్న ఎరుకతో వాళ్ళంతా ఒక్క ఉదుటున హర్షధ్వానం చేసారు. ఆ క్షణంలో, పెద్ద పెద్ద కొండలతో ఆక్రమించబడి ఉన్న భూమి– సంభ్రమానికి లోనైన యువతివలె – కంపించిపోయింది.

ప్రతిజ్ఞ శబ్దానికే భూమి కంపించింది. ధనుస్సును ముట్టుకుంటే ముల్లోకాలూ కదిలిపోతాయని సుస్పష్టం!

జయత్రాతా! ఏమని శపథం చేసాడు?

‘నా పుత్రుడి వధకు కారణమైన వాడిని, వాడి మృతికి సంతోషించినవారిని రేపు సూర్యుడు అస్తమించేలోపు వధిస్తాను,’ అని.

ప్రతిజ్ఞను నిలబెట్టుకోలేకపోతే ఏమి ప్రాయశ్చిత్తం?

గాండీవంతో సహా చితినెక్కడం కదా.

మామా! చితినెక్కుతాడట, చితినెక్కుతాడట! నాయనా, దుశ్శాసనా! చితినెక్కడం, చితిని ఎక్కడం! మనమూ ఆ ప్రతిజ్ఞను భంగపరిచేందుకు ప్రయత్నిద్దాము.

కుమారా! ఏం చేయనున్నావు?

అన్ని అక్షౌహిణుల సమూహాలతో జయద్రథుడిని దాచివేస్తాను. అంతే కాదు,

ద్రోణుడి ఉపదేశానుసారం అభేద్యమైన వ్యూహాన్ని రచిస్తాను. ఆశయం భగ్నమై, కోరిక నెరవేరక, ఆ పాండవులు ఏనుగులతో సహా, భటులతో సహా అగ్నిప్రవేశం చేయుదురు గాక!

భూమిలోనికి దూరినా, ఆకాశాన్నే అధిరోహించినా – కృష్ణుడే తన కనుదోయి అయిన – అర్జునుడి బాణాలు అన్ని చోట్లలోనూ అనుసరిస్తాయి.

శాసించడంలో ఎల్లప్పుడూ ఆసక్తితో ఉండే ఈ రాజుతో ఇంకెవరైనా ఇలాంటి నిష్ఠురపు మాట అని ఉంటే వాడి జీవితం తక్షణమే ముగిసి ఉండేది.

ఇదిగో –

ఈ దినము, అభిమన్యుడి మరణంవల్ల ప్రేరితుడనై, చక్రధారియైన కృష్ణుడి ఆజ్ఞను తలదాల్చి – అంకుశపు పోటు పడుతుందని శంకిస్తూనే ఏనుగు గడ్డి కోసం వెళ్ళినట్లు – నీచబుద్ధిగల శత్రువును చూడాలన్న కోరికతో వెళుతున్నాను.

(క్రిందికి చూసి) ఇది ఇతడి సభాగృహద్వారం. ఇక్కడ దిగుతాను. (దిగి) నన్ను నేను పరిచయం చేసుకుంటాను.

అయ్యలారా, నేను హిడింబాపుత్రుడను. ఘటోత్కచుడను. కృష్ణుడి సందేశాన్ని తీసుకొని వచ్చాను. తన వారి తప్పుల కారణంగా శత్రుత్వాన్ని పొందిన పెద్దవారిని కలవాలి.

రా, రా. శత్రువుల ఇంటిలోనికి ప్రవేశించు. నేను, దుర్యోధనుణ్ణి, ఇక్కడ ఎంతో కుతూహలంతో ఉన్నాను. కృష్ణుడి మాటలను నిర్భయంగా వినిపించు.

(లోనికి వచ్చి) అరె! పూజ్యుడైన ధృతరాష్ట్రుడు ఇక్కడ ఉన్నాడు. నీచులైన నూరుగురిని పుట్టించినవాడు. ఆహా, ఎంత కోమలమైన, గంభీరమైన రూపం! ఆశ్చర్యమాశ్చర్యం!

ముసలివాడైనప్పటికీ, ముడుతలు ఎక్కువగా లేవు. మూపు విశాలంగా, పొందికగా ఉన్నది. నూరుగురు కుమారులను కన్నందున శ్రద్ధకు పాత్రుడయ్యాడు. స్వర్గాన్ని కాపాడుకోలేమనే శంకవల్ల భయపడిన దేవతలు ఈయనను గుడ్డివాడిగా పుట్టించినట్లున్నారు.

(ధృతరాష్ట్రుడిని సమీపించి) తాతా! నమస్కరిస్తున్నాను ఘటోత్క… (మాటను సగంలో నిలిపి) ఊహూ! ఇది పద్ధతి కాదు. నా తండ్రులైన యుధిష్ఠిరాదులు తమకు నమస్కరిస్తున్నారు. ఆ పిమ్మట, ఘటోత్కచుడననే నేను నమస్కరిస్తున్నాను.

రా, రా, నాయనా!

ఇది నాకు ఇష్టం లేదు. నిన్ను దుఃఖింపజేస్తున్న నీ తమ్ముడి మరణం నాకూ దుఃఖాన్ని కలిగిస్తున్నది. నేను చెబుతున్నది నీకు అర్థం కాదు. నా పుత్రుల తప్పిదం కారణంగా నేను ఈ దుఃస్థితిలో ఉన్నాను.

ఆహా! ఈ పూజ్యుడు ఎంత ఉదాత్తుడు. భగవంతుడైన చక్రాయుధుడు మంగళకరుడైన తాతగారిని ఉద్దేశించి చెబుతున్నారు…

(ఆసనం నుంచి లేచి) భగవంతుడైన చక్రాయుధుడు ఏమి ఆజ్ఞాపిస్తున్నాడు?

వద్దు, వద్దు. జనార్దనుడి సందేశాన్ని కూర్చొని ఉండే వినాలి మీరు.

భగవంతుడైన చక్రాయుధుడి ఆజ్ఞ! (కూర్చుంటాడు)

తాతా! విను. ‘అయ్యో, తండ్రీ అభిమన్యూ! కురుకులప్రదీపమా! యదుకులపు అంకురమా! నీ తల్లిని, మేనమామను, నన్నూ వదిలి, తాతగారైన ఇంద్రుడిని చూడాలన్న కోరికతో స్వర్గానికి వెళ్ళావు’. తాతా! ఒక్క కొడుకు మరణించినందుకే అర్జునుడికి ఈ అవస్థ కలిగింది. మరి నీ పరిస్థితి ఎలా ఉండబోతున్నది? అందుచేత, పుత్రశోకజనితమైన అగ్ని మీ ప్రాణాలను హవిస్సులా కాల్చేయక ముందే — వెంటనే — నీ సైన్యాన్ని ఉపసంహరించుకో.

కోపంతో, పూనికతో కృష్ణుడు చెప్పిన మాట ఇది. క్షత్రియులందరినీ వధించాలని నిశ్చయించుకున్నట్లున్న అర్జునుడిని చూస్తున్నాను నేను.

భలే నవ్వుగొలిపే విషయం ఇది!

నవ్వేందుకు ఏమున్నదిందులో?

నవ్వేందుకేమున్నదా –

అసూయాపరుడైన కృష్ణుడు దేవతలతో మంత్రాలోచనం చేస్తున్నట్లున్నాడు — ఒక్క అర్జునుడిచేతనే లోకంలోని రాజులందరినీ సంహరింపజేయగలనని అనుకుంటున్నాడు.

కృష్ణుడి పనుపున దూతగా వచ్చిన నేను అర్జునుడు ఏం చేయబోతున్నాడో వినిపించాను. నువ్వు చులకన చేస్తూ నవ్వుతున్నావు. ఆహా! ఇటువంటి వ్యవహారం నీకే చెల్లింది.

నీవూ వినవలసిన జనార్దనుడి సందేశం ఒకటున్నది.

చాలించు! క్షత్రియులను అవమానించేవాడా!

భూమండలంలో రాజులందరూ ఎవరి శాసనాన్ని శిరసా వహిస్తారో ఆ రాజు సన్నిధిలో, రాజులు కానివారి సందేశం వినిపించడానికి వీల్లేదు.

ఎలా మాట్లాడుతున్నాడు దుశ్శాసనుడు! అరే దుశ్శాసనా! చక్రాయుధుడు మీకు రాజు కాడా?

పూర్వం జరాసంధుడి కారణంగా గౌరవాన్ని, ఉన్నతిని కోల్పోయిన రాజులను చెరనుంచి విడిపించినవాడు, సకలరాజన్యసమక్షంలో భీష్ముడి చేతులనుండి అర్ఘ్యాన్ని అందుకున్నవాడు, అనురాగిణి, ఆజ్ఞానువర్తియైన లక్ష్మీదేవిని తన శ్రీవత్సము అనే శయ్యాగృహంలో ఉంచుకున్నవాడు, రాజులకు రాజూ అయిన చక్రాయుధుడు నీకు రాజు కాడా?

దుశ్శాసనా! వివాదం చాలు.

రాజా, రాజేతరుడా? బలవంతుడా, కాదా? అన్నేసి మాటలెందుకు? ఏమన్నాడు నీ ప్రభువు?

అవునవును. భగవంతుడు, ముల్లోకాల ఏలిక అయిన చక్రాయుధుడు ప్రభువే. ముఖ్యంగా మా ప్రభువు.

‘క్షత్రియుల వినాశనము పూర్తయ్యిందని తెలుసుకో. వందమంది రాజుల సంహారంతో భూమి తేలిక అవనున్నది. యుద్ధం ఆరంభమయ్యాక, పుత్రవధ కారణంగా ఉగ్రాస్త్రప్రయోగతత్పరుడైన అర్జునుడికి ఏదీ పెద్ద బరువు కాదు,’ అని చెప్పమన్నాడు.

మాట మాత్రాన ఈ భూమిని జయించగలిగితే, మాటలతో సర్వక్షత్రియసంహారమూ సంభవిస్తే…

ఒరే! ఒరే! ఇదిగో, శకుని మాట్లాడుతున్నాడు. ఓ శకునీ!

శకునీ, పాచికలను వదిలిపెట్టు. జూదపు పలకను యుద్ధానికి అనుకూలంగా, బాణాలను ఎదుర్కొనేందుకు వీలుగా మార్చుకో. ఇక్కడ పరుల భార్యలను అపహరించడం లేదు, రాజ్యాలను కాజేసే ఉపాయమూ లేదు. ప్రాణాలను పణంగా పెట్టాలి ఇక్కడ. ఉగ్రమూ, శక్తిమంతమూ అయిన బాణాలే ఆనందకారకాలు!

ఓయ్, ఓయ్! స్వస్వభావానికి వచ్చేసాడు.

నియమాలను అతిక్రమించి మాట్లాడుతున్నావు. నిందిస్తున్నావు. పొడవైన చేతులవాడివి, మాట్లాడడంలో ఏదీ లెక్క చేయడంలేదు. నీకు తల్లివైపునుంచి ఉగ్రస్వభావం సంక్రమించిందని మిడిసిపడుతున్నావేమో. మేమూ రౌద్రము గలవారమే. రాక్షసులవలె ఉగ్రస్వభావులమే.

శాంతం పాపం! శాంతం పాపం! రాక్షసులకన్నా తమరే క్రూరులు. ఎందుకంటే,

లక్కయింటిలో నిద్రిస్తున్న అన్నదమ్ములను నిశాచరులు కాల్చనే కాల్చరు. వదిన తలను ఆవిధంగా తాకరు గాక తాకరు. యుద్ధంలో కొడుకును చంపాలన్న ఆలోచన కూడా రాదు వారికి. వికారశరీరులు, ఘోరవర్తనులూ అయినా కరుణను మాత్రం విడిచిపెట్టలేదు వారు.

దూతగా వచ్చారు తమరు, యుద్ధానికని కాదు. మా ప్రతిసందేశాన్ని తీసుకొని వెళ్ళు. దూతలను చంపేవాళ్ళం కాము మేము.

(కోపంగా) దూతవంటూ నన్ను అవమానిస్తున్నావా? వద్దోయీ! దూతను కాను నేను.

మీ మాటలు చాలించండి. అందరూ ఒక్కసారిగా నాపై దాడి చేయండి. వింటినారి తెగిపోగానే బలహీనుడైపోయిన అభిమన్యుడను కాదు నేను.

చిన్నప్పట్నుంచీ నాకెంతో ఆశగా ఉండేది. పైగా,

పెదవిని పంట గరచి, పిడికిలి బిగించి సిద్ధంగా ఉన్నాడిక్కడ ఘటోత్కచుడు. నరకానికి పోవాలనుకున్నవాడెవడో లేచి నిలబడాలి.

మనవడా! ఘటోత్కచుడా! క్షమించు, క్షమించు. నా మాట విను.

అలాగే, అలాగే. తాతగారు చెప్పినందున దూతనవుతున్నాను. అయినా నా కోపాన్ని తట్టుకోలేకపోతున్నాను. నారాయణుడికి ఏమి మనవి చేయమన్నారు?

ఆహ్! ఎవరికి మనవి చేయడం? నా మాటగా ఇలా చెప్పు,

పలు మాటలేల? నీ నిష్ఠురానికి లొంగము మేము. నీవు యుద్ధానికి సిద్ధమైనప్పుడు — చిన్నదైనా సరే –ఆగ్రహపు మాట నీకు యుక్తం కాదు. నూరుగురు రాజుల ఛత్రపంక్తి నన్ను ఎల్లప్పుడూ పరివేష్టించి ఉండగా బయలుదేరి వస్తాను నేను. నీవు పాండవపక్షాన నిలిచి ఉండు. ఎడతెరపి లేని బాణాలతో నీకు సమాధానం చెబుతాను.

తాతా! ఇక వెళతాను.

మనవడా! వెళ్ళు, వెళ్ళు.

ఓ రాజులారా! జనార్దనుడి తదుపరి సందేశాన్ని వినండి.

ధర్మాన్ని ఆచరించండి. స్వజనులపై ప్రేమాదరాలను చూపండి. మనసులోని కోరికలన్నింటినీ తీర్చుకోండి. మీ వంశానికి తగిన ఉపదేశాన్ని ఇచ్చేందుకు ఆ యముడే అర్జునరూపధారియై సూర్యుడి కిరణాలతోబాటు రాబోతున్నాడు.