Expand to right
Expand to left

గుండుగొమ్ములనుమానం – 3

త్రిపుర సృజనను గురించిన చర్చల్ని సంశయంతో పరికిస్తారు. త్రిపుర కాఫ్కా కవితల సంపుటి మొదటి పేజీల్లో ఒక జెన్ యోగి కవిత ఉంటుంది:

Who calls my poems poems?
My poems are not poems.
Knowing my poems are not poems
Together we can begin to speak of poems.

‘ఇవి మంచి కవితలు, అవి కావు, ఈ కవి కంటె ఆ కవి తక్కువవాడు’ అని ఇలాంటి చర్చల్ని త్రిపుర దగ్గరకు తీసుకొనిపోయే వాళ్ళకి ఆయన మౌనమే సమాధానం అవుతుంది. ఇది లౌక్యంతోనో, మర్యాద కోసమో, తన ఔన్నత్యాన్ని సూచించడానికో పాటించే మౌనం కాదు. తర్కపు పరిమితుల్ని గుర్తెరిగి, బుద్ధికి గుణ దోషాల్ని విచారించాలని ఉండే లౌల్యాన్ని, దాని వెనుక ఉన్న యావను కూడా బాగా అర్ధం చేసుకుని, దాన్ని తప్పు పట్టకుండా మన్నించి ఊరుకునే యోగి మౌనం. To set up what you like against what you dislike – this is the disease of the mind అన్న తాత్వికుని మౌనం వంటిది. త్రిపుర గురించి నా స్నేహితుల ఆరోపణకు జవాబివ్వటం చాలా జటిలమైన పని, అది ఒక పెద్ద పుస్తకమే అవుతుంది, Beckett వంటి రచయితల్ని గురించి చర్చల వలెనే. త్రిపురతో పరిచయం లేనివాళ్ళకి ఆయన పుస్తకాలున్నాయి. “త్యాగరాజాది మహాత్ములందరూ పాడి పొందలేదు. పొందినదానినే పాడినారు.” అని రమణ మహర్షి అన్నారట. నేను త్రిపుర పుస్తకాల్నే కాదు, ఆయన స్నేహాన్నీ, వాత్సల్యాన్నీ పొందిన అదృష్టవంతుణ్ణి. త్రిపుర పుస్తకాలు ఆయన ప్రజ్ఞ లోతులకు చిన్నపాటి మచ్చు తునకల్లాగ ఉండి ‘ఇవి ఎందుకులే త్రిపురే ఉండగా!’ అనిపిస్తాయి.

అభిరుచుల్ని గురించి త్రిపుర చెప్పేది ఏమంటే మౌలికంగా, అంటే దేశ కాలాదులతో సంబంధం లేకుండా, నిరపేక్షమైన ప్రమాణాలని ఏమీ లేవు. ప్రతిభావంతులైన వాళ్ళు, కుశాగ్రబుద్ధులు ఒకరి తర్వాత ఒకరు వచ్చి ఒక సిద్ధాంతాన్ని ప్రతిపాదించడం, దాన్ని వేరొకరు రద్దుచేసి ఇంకోటి ప్రతిపాదించడం తత్వంలోనూ, సాహిత్యం లోనూ చిరకాలంగా జరుగుతూ వస్తోంది. ‘ఇదే నిజం, ఇదే నిజం’ అని బల్లలు గుద్ది చెప్పడం అసంబద్ధంగా ఉంటుంది ఆయనకి. అసలు ఆలోచనే సాపేక్షమైనది. ఆలోచనని ఆలంబనలుగా చేసుకొని సృజన తత్వాన్ని గురించి ప్రతిపాదించే చర్చ సమస్తాన్నీ ఆయన ప్రగాఢమైన ఆసక్తితోనే కాని ఏమాత్రం కలగజేసుకోకుండా పరికించి చూస్తుంటారు. దీన్నిగురించి ఒక ఛలోక్తి కూడా చెప్పేరు. ఒకడు అరుగుమీద కూర్చుని తగువు వింటున్నాడు. వాది ముందుకొచ్చి తన వాదం వినిపిస్తే “ఇది బావుంది!” అన్నాడు. ప్రతివాది ముందుకొచ్చి వాడు చెప్పింది ఖండిస్తే “ఊఁ ఇదీ బావుంది!” అన్నాడు. మూడోవాడు పెద్ద మనిషొచ్చి “అదేంటి వాడు చెప్పిందీ బావుంది, వీడూ చెప్పిందీ బావుంది అంటావు, అలాగెలాగ తప్పు కదూ?” అంటే “ఊఁ నువ్వు చెప్తున్నదేదో ఇదీ బాగానే ఉంది!” అన్నాడుట. ఇంక అతనికి వాదాలేం వినిపిస్తారు?

నారాయణ రావు గారు కళా చర్చను గౌరవిస్తారు. చర్చకున్న ప్రయోజనాల మీద ఆయనకు గట్టి నమ్మకమే ఉంది. ఆయన విమర్శతో నాకు పేచీలన్న వాటిలో ఒకటి ఈ విషయానికి – అంటే అభిరుచికి సంబంధించినది. ఒక వస్తువుని మనం పరిశీలనకు స్వీకరించేమంటే అది మంచి యోగ్యమైన వస్తువు అయ్యుండాలి కదా. మరి ఆయన విమర్శకు, అనువాదం కోసం స్వీకరించే వస్తువుల్లో ఎన్నో నా దృష్టికి ఏమాత్రం రుచించనివి ఉన్నాయి. వాటిని ఎందుకు తలకెత్తుకుని సమీక్ష, విమర్శ నిర్వహిస్తారు? అని. దీనికి సాహిత్య సిద్ధాంతుల్లోనే కొందరు సమాధానం ఇదివరకే ఇచ్చేరు. సృజనల్ని గుర్తించటం (identification), వాటి నాణ్యతల్ని పడికట్టటం ఇవి రెండూ ఒకే పని కాదు, వేరు వేరు పనులు. రచనల్లో అన్నిరకాలుగా ఒప్పించగలిగేవి, మేలైనవి సృజనలు చాలా తక్కువగానే ఉంటాయట. అదీ కాక ఈ ఒప్పించటం అనేది చదివేవాళ్ళు ఆ సృజనకు పాఠకులు అవునా కాదా అనే విషయం మీద కూడా ఆధారపడి ఉంటుంది. అంచేత విమర్శకులు సాధారణమైన పాఠకులు చేసేటట్టు ఆదికి ముందే తమకు రుచించని రచనల్ని తిరస్కరించకుండా, అన్నింటినీ స్వీకరించి సంయమనంతో, ఓపిగ్గా వాటి మంచీ చెడ్డా విచారించి చెప్పాలట. నాకైతే ఇలాంటి సహనం ఎంతమాత్రం లేదు. ఇది నా తప్పో ఒప్పో నాకే తెలీదు. ఏ కోణం నుండి, ఏ స్థాయిలో చూసినా అన్ని రకాలుగానూ నాకు గొప్పగా నచ్చే కొద్దిపాటి సృజనల కోసమే నేను వెతుక్కుని వెతుక్కుని అవే మళ్ళీ మళ్ళీ చదువుకుంటాను. వైవిధ్యం,సుహృద్భావం,సామరస్యం, ప్రజాస్వామిక మైన దృష్టితో అన్ని వర్గాల రచనల్నీ సమానంగా ఆదరించడం వంటి కొలబద్దలు సృజన పట్ల అపచారాలని నేను కోపగించుకుంటాను. ఇలాగ కోపం తప్పు అని తెలిసి కూడా నేను నిగ్రహించుకోలేక త్రిపుర దగ్గిరా, నారాయణ రావు గారి దగ్గిరా అక్కసుపడితే వాళ్ళు ఇద్దరూ ఒక్కలాగే నవ్వీసి ఊరుకునేవాళ్ళు – ‘ఓహో! నీకు అలాగుంటాది వై?!’ అని.

రస దృష్టికి, క్షమా దృష్టికి మధ్య ఈ సంఘర్షణను త్రిపుర, నారాయణ రావు గారు ఇద్దరూ తమవైన తోవల్లో పరిష్కరించుకున్నారు. నా మటుక్కి నాకు ఇది చాల ఇబ్బందిగా పరిణమించింది. కనకమ్మ గారని ఒక యోగిని – ఆవిడతో చెప్పుకున్నాను. కనకమ్మ గారు వృద్ధురాలు, తన జీవితాన్నంతట్నీ చలం గారు చెప్పుకున్న లాంటి తత్వ చింతనకు ధారపోసిన మనిషి. ఆవిడ నేను చెప్పుకున్నదంతా విని “పోనీలే రాయడం నీ ప్రవృత్తి అనుకో, దాన్లో తప్పేముంది?” అన్నారు. నేను ‘అది నిజమే కాని నా అసహనం తప్పుకదా, నామీద నాకే చికాకేస్తుందీ’ అని అడిగేను. ఆవిడ “మనసు బిర్ర బిగుసుకొని ఉంటే అహంకరించి తన ఆలోచనలకీ ఇతరుల ఆలోచనలకీ యుద్ధాలు ప్రకటించుకొని, తనదే పైచేయి అని ఎలాగోలాగ నిరూపించుకుంటుంది. ప్రార్ధిస్తే మనసు మెత్తనవుతుంది. అది మీ పనికి కూడా మంచిదవుతుంది.” అన్నారు. ఆవిడ చెప్పిన మాటలకంటే ఆవిడ స్వయంగా మూర్తీభవించినట్లున్న క్షమను, సహనాన్ని చూసి నేను చకితుణ్ణయిపోయేను గాని ఆవిడ చెప్పినట్టు ప్రార్ధించి కూడా నేను దొంగ సృజనల్ని సహించలేకుండా ఉన్నాను. ‘నేనింతే కాబోలు!’ అనుకున్నాను.

‘రసం’, ‘యోగం’, ‘నిష్ట’ వంటి మాటలు ఇప్పుడు చాదస్తంలా అనిపిస్తాయి. వాటిని పాత కాలపు సాంకేతిక పదాలుగా స్వీకరించి అవి వేటికి ప్రతీకలో ఆ అనుభవాల్ని అర్ధం చేసుకొనే ప్రయత్నం చెయ్యవచ్చును. ‘రవిగాంచనిచో కవిగాంచునే’ అని మునుపెవరో అన్నదీ, ‘కళ్ళంటూ ఉంటే చూసీ..’ అని శ్రీ శ్రీ గారన్నదీ, కవి తన పాఠకునికి తలలోని జేజమ్మని దర్శింపజేస్తాడని నేనన్నది రస దృష్టినే సూచిస్తున్నాయి. ఇప్పుడు దీనిమీద రసవత్తరమైన విజ్ఞాన శాస్త్ర చర్చ జరుగుతున్నాది. ఉదాహరణకు రామచంద్రన్ అని ఒక మనోవైజ్ఞానికుడు ప్రతిపాదించిన సిద్ధాంతం – The Science of Art అని ఉన్నాది. సృజనని అమ్మ అని, సరస్వతీ దేవి అని, భారతీ అనీ, సంగీత శ్యామలే అనీ వ్యవరించే ప్రతీకలు నాకైతే మూఢ నమ్మకంలా కాక మిక్కిలి మనోహరంగా ఉంటాయి. జీవితపు భీభత్సం నుండి సేదదీర్చి, దాన్లోంచే జీవితపు మాధుర్యాన్నీ, సౌందర్యాన్నీ వెలికితెచ్చి అందించే సృజన కవికి, అతని పాఠకులకీ అమ్మ. సృజన తత్వం తెలియక వాళ్ళు చేసే తప్పులు అమ్మ యెడల పిల్లలు చేసే లాంటి తప్పులు, దిద్దుకోగలిగినవి. ఈ తప్పులేమిటో నాకూ బాగా అనుభవం ఉన్నాది. ‘వెలది, జూదము, పానము, వేట, పలుకు ప్రల్లదనము, దండంపు పరుషదనము, సొమ్ము నిష్ప్రయోజనముగా వమ్ముసేత’ ఇవి బతుకుల్లో చేసే తప్పులట! సృజనల్లో తప్పులేమిటో నాకు ఊహ తెలిసినప్పటి వరకూ వెనక్కి చూసుకుని అవన్నీ ఇదిగో ఒక జాబితా లాగ రాసేను: పాలుమాలిమి (Boredom), మెప్పు యావ, అనుకరణ, దబాయింపు, బుకాయింపు, గడుసుతనం, టక్కరితనం, చాపల్యం, ప్రదర్శన, స్వాతిశయం, బద్ధకం, అశ్రద్ధ, నటన, కాఠిన్యం, అసహనం, నిర్దయ, ప్రలోభం, పక్షపాతం, దురభిమానం, దుందుడుకు, మొహమాటం, పెద్దమనిషి తరహా, నాయకత్వ కాంక్ష, కపటం, ముఠా తత్వం, డాబుసరి, పెట్టుడు ఆవేశం (sentimentality), గురుత్వ కాంక్ష, అపోహ, రాజకీయం, ప్రచారం, దుర్భ్రమ (confusion about roles and purpose), ఉదాత్తత – అంటే Holier than thou! అన్నలాంటి వైఖరి. తప్పులు తెలుసుకుని దిద్దుకోగలిగితే చివరికి నైసర్గికమైన ప్రతిభంటూ ఉండి ఉంటే అది సృజనల్లో ప్రస్ఫుటమవుతుంది. తమ ప్రతిభ, అభ్యాస బలంతో ఇలాంటి బలహీనతల్నుండి ముక్తులైన వాళ్ళు సృజన తత్వాన్ని గురించి క్షమతో చెప్పకనే చెప్పగలిగే ఉపాధ్యాయులు.

గురు స్థానాలను అన్నింటినీ లౌక్యులు, మేధావులు తెలిసో తెలియకో ఆక్రమించుకొని ఉన్నా వివేకంతో తమ గురువుల్ని వెదికి వెదికి అందుకోగలిగిన సృజనశీలురు అదృష్టవంతులు. సృజనశీలురైన వాళ్ళకి బాల్యం గడుస్తున్నకొద్దీ తమకు సృజనతో ఏదో ఒక సంబంధం ఉండక తప్పదన్న స్పృహ కలుగుతుంది. పెరిగి పెద్దయ్యి వాళ్ళు సృజనకారులుగా తమ పాత్ర ఏమిటో, సృజనతో తమ సంబంధం ఏమిటో కనుక్కోవలసి ఉంటుంది. కవి, రచయిత, నాటక కర్త, వాగ్గేయకారుడు, రసజ్ఞుడు, పండితుడు, ఉపాధ్యాయుడు, లాక్షణికుడు, రస సిద్ధాంతి, విమర్శకుడు, సంపాదకుడు, ప్రచురణకర్త, ప్రచారకుడు, – సృజనశీలురకు సృజనతో ఇన్ని రకాల బాంధవ్యాలకు అవకాశం ఉంది. వీటిలో తమ పాత్ర ఏదో ఎంచుకోవటమే కష్టం; కాని అక్కడితో ఈ ప్రశ్న ఆగదు. తాము ఎంచుకున్న పాత్ర నిర్వహించడంలో తమ మార్గం ఏమిటో కూడా వాళ్ళు వివేకంతో నిర్ధారించుకోవాలి. దీనికి వెనుకటి తరాలవాళ్ళు ఉపాధ్యాయులుగా తోవ చూపించగలగాలి. ఈ విషయంలో దుందుడుకు నిర్ణయాలు తీసుకుంటే, తమ ప్రతిభకు, ప్రవృత్తికి, శక్తికి సరిపడని తోవలు ఎంచుకుంటే అసంతృప్తి మిగులుతుంది. దీన్ని వివేకంతో నిర్వహించుకో గలిగిన వారికి సృజన నుండి తాము ఏం ఆశిస్తున్నారో అది దొరికి ఊరట కలుగుతుంది.

అలాంటి సమతుల్యాన్ని సాధించుకున్నవాళ్ళు తమ సృజనను గురించీ, సృజనతో తమ సంబంధాన్ని గురించీ చెక్కు చెదరని స్థైర్యంతో ఉంటారు. కాని అదే సమయంలో ఏదో ఒక నైసర్గికమైన వినయంతో కూడా ఉంటారు. త్రిపురని, నారాయణరావు గార్ని నేను చూసీ చూడగానే వాళ్ళిద్దరిలో ఇలాంటి స్థైర్యాన్ని పోల్చుకున్నాను. రావిశాస్త్రి గారు ఇలాగే ఉండే వారు. వీళ్ళే కాదు ఇలాంటి నిబ్బరం ఉన్న సృజనకారుల్ని జీవితంలో అన్ని రంగాల్లోనూ ఎప్పుడో అపురూపంగా తారసపడుతుంటారు. వీళ్ళల్లో తమ సృజన నాణ్యతనీ విలువనీ ఇతరులకి ప్రదర్శించి మెప్పించుకోవాలన్న ఆదుర్దా, యావ కనిపించవు. రాసింది వెనుతిరిగి చూసుకొని పశ్చాత్తాప పడటం, ఇతరుల అంచనా కోసం, మెప్పు కోసం ఎదురు చూడటం క్రమేపీ లుప్తమైపోతాయి. ఎందుకంటే స్వయం ప్రకాశకమైన వస్తువుల్ని ఎత్తి చూపించటానికి వాటిమీద వేరే దీపం వెయ్యక్కర్లేదు.

త్రిపుర అయితే ఈ విషయంలో చెప్పనలవి కానంత ధీరుడు. ఆయన సృజన గాంభీర్యపు లోతులు కొలతకు అందనివి. ఒకసారి ఒక గాయనిలో ఇలాంటి స్థైర్యాన్నే చూసి చకితుణ్ణై ఆ సంగతి త్రిపురతో ప్రస్తావించేను. ఆవిడకి తన సంగీతాన్ని గురించీ, జీవితాన్ని గురించి కూడాను అంతటి నిబ్బరం ఎక్కడ్నుంచి వస్తుంది? అని. త్రిపుర చెప్పేవి మాటలు తక్కువ, చేష్టలు, నవ్వులు, సంకేతాలే ఎక్కువ. ఆయన చెప్పిందీ ఏమంటే – కళాకారులు తమ సృజన మీద ఆశీనులై ఈ జరిగే లోక వ్యవహారాన్నీ, ఒడిదుడుకుల్నీ చోద్యం చూస్తుంటారని. నామిని సుబ్రహ్మణ్యం నాయుడు గారి మాటల్లోనూ ఇలాంటి స్థైర్యాన్నే చూస్తున్నాము. దుర్భరమైన కష్టాల్ని, వేదనను స్వయంగా అనుభవించేవాళ్ళు సైతం సృజనశీలురైతే చిత్రంగా ఆ దు:ఖం ఒక సాకుగా మారి వాళ్ళ సృజనని కబళించివెయ్యటం లేదు సరికదా అంతర్లీనంగా ప్రవహిస్తూ వాళ్ళ సృజనకు వన్నె తెస్తున్నాది. ఎలాగో?!

ముందరి పేజీ(లు) 1 2 3
    
   
Print Friendly

(4 అభిప్రాయాలు)

  1. సాయి బ్రహ్మానందం అభిప్రాయం:

    May 1, 2010 11:54 pm

    కనక ప్రసాద్ గారూ,
    రచనలు చేసిన వారూ, చేయదల్చుకున్నవారూ తప్పకుండా చదవాల్సిన అనుమానాలు మీవి.
    చాలాబాగా రాసారు. ఇప్పటికి నాలుగైదు సార్లు మొత్తం చదువుకున్నాను.
    మొదటి భాగం చదివి – “అదేవిటి? మధ్యలో ఆపేసారు అనుకున్నాను. రెండోది చదివి, చెప్పాల్సిందంతా చెప్పారు కదా? ఇంకేం చెబురానుకున్నాను. మూడోది చదివేకా “ఇంకాస్త చెప్పచ్చుకదా? ఆయన సొమ్మేం పోయిందని” నిరాశ పడ్డాను.
    రుచిగా ఉన్నది ఎక్కువ తిని అరాయించుకునే శక్తి లేకపోయినా ఇంకా తినాలన్న ఆబ, అంతే!
    మీకొచ్చినవే ( అను-మానాలు ) రాసే ప్రతీ వారికీ వస్తే ఎంత బావుండును?

    -సాయి బ్రహ్మానందం గొర్తి

  2. rama bharadwaj అభిప్రాయం:

    May 2, 2010 1:24 am

    హమ్మయ్య!! మీ గుండుగొమ్ముల అనుమానమ్ ఇప్పటికైనా తీరీ తీరక తీరినందుకు ఆనందం కలిగింది. సృజనని గురించిన చర్చ సృజన కాదు గనక చర్చకి లోబడని సంగతులు సైతం ఉంటాయి… అని మీ గురువులు మీకు బోధించడం ముదావహం!! అంతర్లీనంగా ఉన్న దుఖం సహజమైనదీ..స్వచ్చమైనదీనూ!! ఎవరెంత చెప్పినా చెప్పకపోయినా సృజనకి ప్రేరణ అదే!! నామినికైనా ఇంకొకరికైనా కూడా!! ఇక మిగిలినవన్నీ రకరకాల ఆర్భాటాలే!! పిడికిలి విప్పితే ఏముంటుంది కనక ప్రసాద్ గారూ ?? ఆస్వాదనకి ప్రమాణమ్ ఆస్వాదన మాత్రమే!! మీరు ఆస్వాదించలేనిది మీకు కావలసిన అక్షరం కాదు. బహుశా అది మరొకరికి ఆనందాన్నివ్వవచ్చును. నారాయణరావు గారు చెప్పింది ఇదే!!

    రమ.

  3. K.V.S. Ramarao అభిప్రాయం:

    May 8, 2010 6:15 pm

    నాకు చాలా నచ్చిన అతికొద్దిమంది తెలుగు కథకుల్లో కనకప్రసాద్ ముఖ్యులని ఇదివర్లో చెప్పాను. అదేమాట మరోమారు అనేందుకు ఇది అవకాశంగా తీసుకుంటాను. అతని సునిశిత పరిశీలన, దాన్ని పాఠకుల ముందు ఆవిష్కరించటానికి అతను ఎంచుకునే భాష మిరుమిట్లుగొలిపిస్తాయి. తొలిసంచిక లోని “బర్సాత్ మే బిల్లీ” నుంచి నేటివరకూ అతని కథల్లో పాత్రలు, వాటి పరిసరాలు ఎంత పరిపూర్ణంగా, మల్టీ డిమన్షనల్ గా వుంటాయో ! అలాగే అతని కవితలూ. ముచ్చటగొలిపే పదాలు, పదబంధాలు, భావాలు.

    ఇక ప్రస్తుతానికి వస్తే – బహుశ సాహిత్యం మొదలైనప్పట్నుంచీ వున్న ప్రశ్నేనేమో “ఏది నిజమైన సాహిత్యం? ఏది ఉత్తమం? ఏది కాదు?” అనేది. నా మట్టుకు నా అనుభవం ఉన్నతసాహిత్యసృష్టి ఒక అలౌకికక్రియ అని, అలా సృష్టి ఐన సాహిత్యాన్ని అనుభవించటానికి పాఠకుడు కూడ ఎంతో కొంత అలాటి స్థితిని పొందాలని. అలా సృష్టికర్తా సృష్టిద్రష్టా ఒకే అనుభూతిస్థితిని కొంతవరకైనా కొన్నిక్షణాలపాటైనా పంచుకుంటారని. ఇలా సృష్టి ఐన సాహిత్యం నా దృష్టిలో “అప్రయత్నపూర్వకంగా” వచ్చినది, అలా కానిది “ప్రయత్నపూర్వకంగా” వచ్చినది. మొదటిది బుద్ధిజనితమైతే రెండోది మేధోజనితమో మనోజనితమో ఔతుంది. ఈ చివరి రెంటిలోనూ మేధోజనితం మనోజనితం కంటే ఉన్నతంగా వుంటుందని నేను అనుకుంటాను.

    కనుక, పాఠకుడిగా ఒక రచనని చదువుతున్నప్పుడు ఎవరికి వారే బహుశ అసంకల్పితంగా ఎక్కడెక్కడ అది ప్రయత్నపూర్వకమో ఎక్కడెక్కడ అప్రయత్నపూర్వకమో “గ్రహిస్తారని” నా నమ్మకం. (కనకప్రసాద్ అనే జూటాకోరుతనం ప్రయత్నపూర్వకంగా ఎవరి మెప్పు కోసమో లేక మరెవరి భయం వల్లనో లేక తలియని విషయాన్ని తెలిసినట్టు బుకాయిస్తూనో రాసేరాతలలో కనిపిస్తుందని నేననుకుంటాను.) అలాటి గ్రహింపు నుంచే ఎవరికి వారు ఆ రచన గుణాగుణాల గురించిన అభిప్రాయాలు ఏర్పాటుచేసుకుంటారు. అనుభవజ్ఞులైన విమర్శకులు, నిశితశోధన వున్న పాఠకులూ అలా గ్రహించిన రచనాభాగాల గురించిన వారి అనుభూతిని మామూలు భాషలోకి తర్జుమా చేసి ఇతరులతో పంచుకోగలుగుతారు (సోమరిపోతులు ఇతరుల అభిప్రాయాలు విని వాటినే మళ్లీ తమ భాషలోనో లేక అంత ఓపిక కూడా లేకపోతే ఇతరుల భాషలోనో వెళ్లగక్కుతారు).

    ఏతావాతా ఏ రచనా సార్వత్రికంగా సార్వకాలికంగా పాఠకులందరికీ ఒకే విధంగా అనుభూతినివ్వటం అసాధ్యం అని నేను అనుకుంటాను. ఇంకా సూక్ష్మంగా చెప్పాలంటే ఒక రచనకి “నిజమైన” – అంటే దాని సృష్టిస్థితితో కొంతైనా తాదాత్మ్యం చెందగలిగిన – పాఠకులు చాలా కొద్దిమందే. కొండొకచో ఎవరూ లేకపోవచ్చు కూడా – ఓ కవిగారు తన కవిత గురించి వ్యాఖ్యానిస్తూ “అది రాసినప్పుడు ఇద్దరికి అది తెలుసు – ఒకరు నేను, మరొకరు దేవుడు; ఇప్పుడు ఒకరికే తెలుసు, అది నేను కాదు” అన్నట్టు. ఒక రచన విషయంలోనే ఇలా వుంటే ఇక ఒక రచయిత లేదా కవి తన జీవితకాలంలో చేసే రచనలన్నింటినీ కలిపి టూకీగా గుణనిర్ణయం చేసెయ్యటం దుడుకుతనం అని నా ఉద్దేశం. అలా చేసెయ్యటమే కాకుండా మిగిలిన పాఠకులంతా ఆ నిర్ణయాన్ని ఆమోదించి తీరాలనీ, ఆమోదించకపోవటం వాళ్ల సాహిత్యాస్వాదనాదారిద్ర్యానికి నిదర్శనమనీ తిట్టిపొయ్యటం ఘోరం, దౌర్భాగ్యం, దౌర్జన్యం.

    ఒక చక్కని విషయాన్ని లేవనెత్తి దాని గురించి అద్భుతమైన వ్యాసాన్ని రాసిన కనకప్రసాద్ ని ఎంతగానో అభినందిస్తూ –

    రామారావు

  4. lyla yerneni అభిప్రాయం:

    May 10, 2010 12:26 am

    ఈ మూడు భాగాల వ్యాసంలో ఒక్క జోక్ నాకు అర్థమయ్యింది. కొన్ని రచనలు రాసినప్పుడు రాసినవాడికి, దేవుడుకి అర్థమవుతాయి, కొంతకాలం పొయ్యాక అవి దేవుడికే అర్థమవుతాయి అని.

    ఆ జోక్ అర్థమయ్యాక, అమ్మయ్య! నా మెదడుకి ఉన్నట్టుండి ప్రమాదం రాలేదు అనుకున్నా. ఎందుకైనా మంచిదని “sister act” సినిమా చూశా. అదీ అర్థమయింది. ఎమర్జెన్సీ రూమ్ కి బుర్ర తనిఖీకి వెళ్ళక్కర్లేదనుకున్నా.

    కొన్నాళ్ళ క్రితం ఈ మేగజీన్లో ఓ సంచికలో ‘స్మైల్’ గురించి ఏమీ అర్థం పర్థం లేని వ్యాసాలొస్తే – దాని క్కారణం అవి ఆ స్మైల్ అన్న ఆయనెవరో పోయిన తరుణంలో రాశారు కదా -అలాటప్పుడు చేసే సృజనలు mushy gA, musty గా ఉంటాయి. అసలు అవి అందరు పాఠకులకు ఉద్దేశించినవి కాదు. ఏదో inner circle లో వాళ్ళు రాసుకుంటున్నారు. అలాటప్పుడు మౌనం వహించటం మర్యాద- అనుకున్నాను.

    ఇప్పుడు ఈ సృజనలో ‘నామిని’ ఎవరో, ‘త్రిపుర’ ఎవరో, ‘నారాయణరావు’ ఎవరో పర్సనల్ గా తెలీక కాబోలు ఈ ముక్కల ముక్కల సంభాషణలు నాకేం అర్థం కాలేదు. ఇది కూడా ఏదో inner chambers లో సన్నిహితుల ముచ్చట్లనుకుంటా.

    Sorry! for evesdropping.

    లైలా